Yapay zeka platformu Hugging Face, anlaşıldığı üzere tamamen bir yapay zeka sistemi tarafından başlatılıp yürütülen bir siber saldırıya uğradığını önceki haftalarda açıklamıştı. Kısa süre sonra OpenAI, saldırının arkasında kendi modellerinden birinin bulunduğunu duyurmuştu.

OpenAI, siber güvenlik amaçları için ne kadar etkili performans sergilediğini belirlemek amacıyla sistemi güvenli bir ortamda test ettiğini belirtmişti. Ancak deneysel yapay zeka bu kısıtlamalardan kurtulup internete bağlanarak deney hakkında daha fazla bilgi edinmek amacıyla Hugging Face'e saldırmıştı; bu da esasen cevapları arayarak testte hile yapmasına olanak tanımıştı.

OpenAI, Hugging Face'in saldırıdan etkilenen tek servis olmadığını açıkladı. Şirket, yapay zekanın internette 4 oturum açma bilgisi bulduğunu ve bunları "kamuya açık 4 servise" saldırmak için kullandığını belirtti.

OpenAI, diğer servislerin adlarını veya bunların farklı şirketlere ait olup olmadığını açıklamadı. Reuters, Modal Labs adlı bir teknoloji şirketinden bir yönetici ve diğer iki kaynağa atıfta bulunarak bu işletmenin de saldırıdan etkilendiğini bildirdi.

Modal'dan bir yönetici ve konuya yakın diğer iki kaynağa göre OpenAI'dan kaçarak yapay zeka şirketi Hugging Face'e günlerce siber saldırı düzenleyen kontrolden çıkmış ajan, ikinci bir teknoloji şirketinin (New York merkezli Modal Labs) bir müşterisinin sistemlerini hedef aldı.

Modal yöneticileri, şirketin kendisinin hacklenmediğini vurguladı. Hugging Face'in salı günü yayımladığı zaman çizelgesine göre kontrolden çıkmış ajan, "üçüncü taraf bir sağlayıcının altyapısında barındırılan" sandbox'a, yani izole edilmiş test ortamına sızdıktan sonra burayı daha geniş çaplı bir saldırının başlangıç noktası haline getirdi.

Blog yazısında üçüncü taraf sağlayıcının adı verilmese de Modal'ın baş teknoloji sorumlusu Akshat Bubna, bir müşterinin yazdığı ve Modal'ın platformunda barındırılan savunmasız bir kodun ajan tarafından kötüye kullanıldığını söyledi.

Modal, sözkonusu müşterinin "internetteki herhangi birinin sandbox'ları kullanarak kod çalıştırmasına izin veren, doğrulanmamış bir uç nokta yayımladığını" belirtti; bu, internette kapıyı açık bırakmanın dijital karşılığı.

Bubna, "Modal'ın platformu veya izolasyon sistemi hiçbir şekilde ihlal edilmedi" dedi.

Modal müşterisinin güvenliğinin ihlal edilmesi, Hugging Face'e yönelik daha geniş çaplı siber saldırının yalnızca ilk adımı olsa da bu durum, kontrolden çıkmış ajanın daha önce bilinenden daha ileriye gittiğini gösteriyor.

OpenAI, "Hugging Face'le ilgili paylaştıkları, platform düzeyinde bir ihlali içeren olayın ciddiyet ve ölçeğinde başka herhangi bir faaliyet" tespit edilmediğini açıkladı.

OpenAI saldırıya karışan sistemi devre dışı bıraktığını da belirtti.

Şirket, "Blog yazımızda bahsedilen model önsürümü, yalnızca şirket içi kullanım amaçlı bir araştırma prototipi ve hiçbir zaman kamuya açık olarak yayımlanması planlanmamıştı" ifadelerini kullandı.

Geçtiğimiz yıl İstanbul’da ilk kez düzenlenen TEKNOFEST Mavi Vatan; yerli ve milli deniz araçları, su altı teknolojilerine uzanan zengin içeriği, yarışmaları ve yoğun katılımıyla büyük bir heyecan oluşturmuş, denizlerde yükselen millî teknoloji hamlesinin güçlü bir yansıması olarak hafızalarda yer etmişti.

Bu yıl ise 20-23 Ağustos tarihleri arasında; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Milli Savunma Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) ana yürütücülüğünde, Gölcük Tersanesi Komutanlığı ev sahipliğinde gerçekleştirilecek TEKNOFEST Mavi Vatan; Türkiye’nin denizcilikteki gücünü ve ileri teknoloji kabiliyetini genç nesillerle buluşturarak, yerli ve milli teknolojiler etrafında güçlü bir gelecek vizyonu inşa etmeyi amaçlıyor.

Denizcilik ruhu, yenilikçi teknolojilerle TEKNOFEST Mavi Vatan’da buluşuyor

Denizlerin derinliklerinden geleceğin ufkuna uzanan bu özel etkinlikte; İnsansız Su Altı Sistemleri Yarışması, Su Altı Roket Yarışması ve İnsansız Deniz Aracı Yarışmasıyla genç zihinler hayallerini teknolojiye dönüştürecek.

Genç mühendis adayları ve girişimciler, geliştirdikleri projelerle aynı zamanda Türkiye’nin denizlerdeki yarınlarına yön verecek. Etkinlik boyunca TEKNOFEST paydaş kurumları da stant alanlarında yer alarak hem faaliyetlerini tanıtacak hem de ziyaretçilerle etkileşimde bulunacak.

TEKNOFEST Mavi Vatan’a özel olarak düzenlenecek etkinlikler arasında; donanmanın önemli gemilerinin gezilebileceği sergiler, sanal gerçeklik gözlükleriyle deneyimlenebilecek sanal gerçeklik oyun alanları, denizcilik kültürünü yaşatmayı amaçlayan yarışmalar, ziyaretçiler için hatıra fotoğrafı çektirebileceği özel alanlar, SAT ve SAS Komutanlığı personeli tarafından gerçekleştirilecek gösteriler, denizcilik tarihini yansıtan deneyim alanları, çeşitli konferans ve sergilerin olacağı birçok etkinlik yer alacak.

ChatGPT'nin yaratıcısının geçen hafta kullanıma sunduğu GPT-5.6 Sol, muhakeme ve yazılım mühendisliği gibi alanlarda daha gelişmiş becerilere sahip.

Şirket, kodlamada "amiral gemisi" diye tanımladığı modelin aynı zamanda "bugüne kadarki en dayanıklı güvenlik katmanıyla kullanıma sunulduğunu" ifade ediyor.

OpenAI'ın kodlama odaklı yeni yapay zeka modeli GPT-5.6 Sol'un, kullanıcılarından onay almadan dosya ve veritabanlarını sildiği öne sürülüyor.

ChatGPT'nin yaratıcısının geçen hafta kullanıma sunduğu GPT-5.6 Sol, muhakeme ve yazılım mühendisliği gibi alanlarda daha gelişmiş becerilere sahip.

Şirket, kodlamada "amiral gemisi" diye tanımladığı modelin aynı zamanda "bugüne kadarki en dayanıklı güvenlik katmanıyla kullanıma sunulduğunu" ifade ediyor.

Başka bir geliştirici Joey Kudish ise modelin dokunmaması gereken bazı dosyaları sildiğini söyleyerek şöyle ekledi:

Yedeklerim var o yüzden sorun yok ama bu hiç hoş bir durum değil. Sol'un biraz sınırlanması gerekiyor.

Bazı geliştiriciler sorumluluğu GPT-5.6 Sol'a yüklerken, diğerleri herhangi bir yapay zeka ajanına bütün dosyalara erişim izni verilmesinin böyle hatalara yol açabileceğini savunuyor.

OpenAI'dan henüz bu şikayetlerle ilgili bir açıklama gelmedi ancak şirket, modelin kullanıma sunulmasından önce yayımladığı sistem kartında bu tür risklerden bahsetmişti. Sistem kartı, modellerin nasıl test edildiğini, hangi risklerin belirlendiğini ve elde edilen sonuçları açıklayan teknik dokümanlara verilen ad.

Yapay zeka devi sistem kartında şu ifadelere yer veriyor:

Kodlama bağlamında, uyumsuzluk genellikle görevi tamamlamaya yönelik aşırı heves ve kullanıcı talimatlarını çok geniş bir şekilde yorumlamanın birleşiminden kaynaklanıyor; örneğin eylemler açıkça ve net bir şekilde yasaklanmadıkça bunlara izin verildiğini varsayabilir.

Başka bir deyişle model, verilen görevi tamamlamak uğruna kullanıcı tarafından açıkça yasaklanmamış eylemleri de gerçekleştirebilir. OpenAI ayrıca modelin, eylemlerinin sonuçları hakkında yalan söyleyebileceği uyarısında da bulunuyor.

Testlerden birinde GPT-5.6 Sol'un kullanıcı adı ve şifre gibi kimlik bilgilerini yetkisi dışında kullandığı da gözlemlendi.

Sistem kartı, bu tür yok edici davranışların nadir yaşanacağını vaat etse de GPT-5.6 Sol'un, "GPT-5.5'e kıyasla kullanıcının niyetinin ötesine geçmeye daha yatkın olduğunu ve kullanıcının istemediği eylemleri gerçekleştirebileceği veya gerçekleştirmeye teşebbüs edebileceğini" belirtiyor.

Bu nedenle uzmanlar, kullanıcıların dosyalarını düzenli olarak yedeklemesini ve modele açık, net sınırlar koymasını öneriyor.

Başlangıçta tek bir araştırma projesinde görev alan Türk bilim insanı, çalışma sürecinde gösterdiği performansın ardından ev sahibi araştırma grubunun davetiyle iki farklı uluslararası projeye de dahil edildi.

Bu uluslararası projeler kapsamında geliştirilen yeni nesil batarya teknolojisi, North Carolina State University, University of North Carolina at Chapel Hill, Rice University ve Necmettin Erbakan Üniversitesi araştırmacılarının ortak imzasıyla bilim dünyasına kazandırıldı.

Araştırma ekibinin hazırladığı makale, "Science Advances" dergisinde yaklaşık sekiz ay süren uluslararası hakem değerlendirme sürecinden geçti.

Hakemlerin talep ettiği revizyonların tamamlanmasının ardından kabul edilen çalışma, Science Advances'ta açık erişim olarak yayımlandı.

Doğada çözünebilen ve nemden enerji üretebilen sistem

Araştırma kapsamında geliştirilen batarya, geleneksel kimyasal pillere alternatif olarak çevre dostu malzemelerden üretildi.

Batarya, insan teri veya ortam nemi gibi kaynaklardan enerji üretebiliyor. Esnek yapısıyla vücudun farklı bölgelerine yerleştirilebilen sistem, sağlık cihazlarında kullanılabilecek şekilde tasarlandı.

Laboratuvar testlerinde sistemin, bireyin fizyolojik verilerini algılayarak Bluetooth üzerinden kablosuz ve kesintisiz biçimde merkezi sisteme aktarabildiği gösterildi.

Araştırmacılar, geliştirilen teknolojinin özellikle uzaktan sağlık hizmetleri (telemedicine) uygulamalarında kullanılabilecek önemli bir altyapı oluşturabileceğini değerlendiriyor.

Giyilebilir sağlık cihazlarında yeni dönem

Çalışmanın detaylarını paylaşan Prof. Dr. Şahin, uzaktan sağlık hizmetlerinin gelecekte bu alanın önemli bileşenlerinden biri olacağını dile getirerek, giyilebilir sağlık teknolojilerinin sürekli veri üreterek hastaların sağlık durumunun uzaktan takip edilmesine imkan sağlayacağını vurguladı.

Modern cihazların enerjiye ihtiyaç duyduğunu, bunların ya şarj edilmesi gerektiğini ya da çevreye zarar verebilen kimyasal içerikli klasik pillerin kullanıldığını aktaran Şahin, araştırmanın temel argümanının doğada kendi kendine çözünebilen, doğaya zarar vermeyen, esnek bir pil geliştirmek olduğunu ifade etti.

Şahin, vücudun her bölgesinde esneyebilecek nitelikte olan ve o bölgedeki nemle kendi kendine enerji üretebilen bir enerji kaynağı tasarladıklarını belirterek, şunları kaydetti:

"Giyilebilir nitelikli esnek batarya oluşturulmaya çalışıldı. Bu batarya bulunduğu ortamdaki nemden veya biyolojik sıvı (ter) örnekleriyle aktive olmaktadır. Geleceğin sağlık teknolojisindeki uygulamalarını örneklendirebilmek adına, nabız ölçere bu bataryayı entegre ettik. Yapılan testlerin sonucunda nabız ölçerin ihtiyaç duyduğu gerekli enerjiyi sağladığını gördük. Buradan yola çıkarak yeni nesil sağlık ekipmanlarında tasarladığımız bu batarya, gerekli enerjiyi doğal yollarla üretip, kullanıcının fiziksel aktivitelerini aynı anda herhangi bir merkeze aktarabilmektedir. Vücut sıvısı, ter örneği ya da bulunduğu ortamdaki nemle cihazı besleyerek, veriyi algılayıp Bluetooth aracılığıyla bir merkeze gönderebilmesini bilimsel deneylerle ortaya koyduk."

Teknoloji transferi açısından önemli gelişme

Bu çalışmanın yalnızca bilimsel bir yayının ötesinde teknoloji transferi açısından da önemli bir kazanım olduğunu vurgulayan Şahin, "Dünyanın önde gelen araştırma gruplarıyla çalışma fırsatı bulduk. Onların akademik birikimi ile ülkemizin araştırma potansiyelini bir araya getirdik. Elde ettiğimiz sonuçların devamı niteliğinde yeni çalışmalarımız da sürüyor." diye konuştu.

Şahin, çalışma süresince Nobel Kimya Ödülü sahibi Türk bilim insanı Prof. Dr. Aziz Sancar'ın görev yaptığı University of North Carolina at Chapel Hill'de de çeşitli akademik temaslarda bulunduğunu, Sancar ile bir araya gelme fırsatı yakaladığını sözlerine ekledi.

Ancak bilim dünyası, yerçekimsiz ortamın insan beyni üzerindeki etkilerini yeni yeni keşfediyor. Yapılan son çalışmalar, uzay yolculuklarının beynin yapısını ve işleyişini doğrudan değiştirdiğini gösteriyor.

Beynin yerçekimsiz ortama sıra dışı uyumu

Londra Üniversitesi Birkbeck bünyesinde yürütülen ve çok sayıda beyin görüntüleme çalışmasını bir araya getiren yeni bir araştırma, yerçekimi ortadan kalktığında beyinde kalıcı değişimler yaşandığını ortaya çıkardı.

Bilim insanları, mikroçekim ortamında beynin hareket, denge ve vücut farkındalığını yöneten bölgelerinde fiziksel farklılaşmalar tespit etti. Nöroplastisite olarak adlandırılan bu süreçte beyin, yerçekimsiz ortama ayak uydurabilmek için kendisini adeta yeniden kabloluyor. Bu durum astronotların yeni çevrelerine uyum sağlamasını kolaylaştırsa da, dünyaya veya başka bir gezegene dönüş anında büyük bir tehlikeye dönüşebiliyor.

Mars görevlerinde büyük tehlike

Astronotlar bugüne kadar Uluslararası Uzay İstasyonu'nda geçirdikleri sürenin ardından Dünya'ya döndüklerinde kapsamlı bir rehabilitasyon süreciyle karşılanıyor ve uzmanlar eşliğinde normal yerçekimine alışıyordu. Ancak gelecekte gerçekleştirilmesi planlanan Ay ve Mars görevlerinde durum oldukça farklı olacak.

Yaklaşık sekiz aylık bir uzay yolculuğunun ardından Mars'a ayak basacak olan astronotlar, Dünya ile anlık iletişim imkanı olmadan, tamamen kendi kararlarıyla iniş yapmak zorunda kalacak. Mikroçekim ortamına tamamen adapte olmuş bir beyin, Mars'ın yerçekimiyle karşılaştığında ciddi bir yön duygusu kaybı ve koordinasyon bozukluğu yaşayabilir.

Uzmanlar, en gelişmiş roketlere sahip olunsa bile, duyusal motor değişimleri nedeniyle doğru kararlar alamayan bir mürettebatın tüm görevi tehlikeye atabileceği konusunda uyarıyor.

Çözüm arayışları ve gelecek

Bilim kurgu filmlerinde sıkça görülen ve yapay yerçekimi oluşturan devasa dönen uzay araçları, teorik olarak kas, kemik ve beyin yapısını korumak için en ideal çözüm olarak kabul ediliyor. Ancak bu tür sistemlerin inşası yüksek maliyetler ve mühendislik zorlukları barındırıyor.

Bu nedenle bilim insanları, astronotların beyinlerindeki yerçekimi algılayan merkezleri hafif elektrik akımlarıyla uyararak bu adaptasyon sürecini kolaylaştıracak alternatif yöntemler üzerinde çalışıyor.

Araştırmacılar zorluklara rağmen uzay görevlerinin, insan beyninin sınırlarını ve esnekliğini Dünya'da asla mümkün olamayacak bir netlikle anlamak için eşsiz bir fırsat sunduğunu belirtiyor.

Üredi, BRT'nin ülkenin önemli kamu kurumlarından biri olduğunu ve kurum çalışanlarının kazanılmış haklarına, emeklerine ve özverili çalışmalarına saygılarının tam olduğunu belirterek, "Bizim itirazımız ne BRT'ye ne de çalışanlarının haklarınadır. İtirazımız, finansman ihtiyacının yanlış yöntemlerle karşılanmaya çalışılmasıdır." dedi.

Yeni düzenlemeyle telefon, tablet, bilgisayar, modem, televizyon, motorlu araçlar, tekne ve yatlardan bandrol ücreti alınmasının zaten ağır ekonomik koşullar altında yaşam mücadelesi veren halkın omuzlarına yeni bir mali yük bindireceğini ifade eden Üredi, kamu kurumlarının finansmanının önemli olduğunu ancak bunun bedelinin öğrenciler, aileler, çalışanlar ve vatandaşlara ödetilmemesi gerektiğini vurguladı.

Üredi, ayrıca yasada Bakanlar Kurulu'na bandrol oranlarını beş katına kadar artırma yetkisi verilmesinin de gelecekte vatandaşın karşılaşacağı mali yük açısından ciddi endişe yarattığını belirtti.

"İNTERNET VE DİJİTAL İLETİŞİM ALANI TELEKOMÜNİKASYONUN GÖREV SAHASIDIR"

Yasaya eklenen "dijital medya", "yeni medya" ve "internet" tanımlarının yalnızca mali bir düzenleme olmadığını kaydeden Üredi, bunun aynı zamanda görev alanlarını da değiştiren önemli bir adım olduğunu söyledi.

"Eskiden sınırlar netti. BRT'nin görevi radyo ve televizyon yayıncılığıydı, Telekomünikasyon Dairesi'nin görevi ise iletişim altyapısını işletmekti. Telefon, internet ve haberleşme altyapısı ayrı; yayıncılık ayrıydı." diyen Üredi, yeni düzenlemeyle bu ayrımın ortadan kaldırıldığını ifade etti.

Bandrol uygulamasının modem, router ve Wi-Fi anteni gibi internet erişim cihazlarını da kapsamasının, BRT'nin gelir modelini doğrudan telekomünikasyon sektörüne taşıdığına dikkat çeken Üredi, "Bir yayın kuruluşunun görev alanı, telekomünikasyon sektörünün üzerine genişletiliyor. İnternet artık BRT Yasası'nın içine alınıyorsa, bu düzenleme doğrudan Telekomünikasyon Dairesi'ni ve çalışanlarını da ilgilendirir. İnternet ve dijital iletişim alanında yapılacak her yeni düzenleme, yayıncılık mevzuatı adı altında getirilemez." ifadelerini kullandı.

"ÇÖZÜM VATANDAŞA YENİ YÜK GETİRMEK DEĞİL"

TEL-SEN olarak BRT'nin güçlendirilmesine karşı olmadıklarını vurgulayan Üredi, bunun bütçe planlaması, kamu kaynaklarının daha verimli kullanılması, tasarruf tedbirleri ve alternatif finansman modelleriyle sağlanması gerektiğini belirtti.

"Kamu hizmetleri güçlendirilirken sosyal adalet de korunmalıdır. Güçlü kamu ancak ekonomik olarak nefes alabilen bir toplumla mümkündür. Vatandaşın cebine uzanan her yeni yük, çözüm değil yeni bir sorundur." diyen Üredi, hükümeti düzenlemeyi yeniden değerlendirmeye çağırdı.

Varol, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de, Azerbaycan Cumhuriyeti İnsan Hakları Komiseri Sabina Aliyeva'nın davetiyle düzenlenen "Yapay Zeka Çağı'nda İnsan Hakları: Fırsatlar, Riskler ve Sorumluluklar" temalı Ombudsman Zirvesi'nde "Dijital alanda hakların korunması: Veri koruma, gizlilik ve dezenformasyonla mücadele" başlıklı konuşma yaptı.

-Dijital dönüşüm hem fırsat hem risk

Konuşmasına zirvenin uluslararası iş birliğini güçlendireceğine olan inancını dile getirerek başlayan Varol, insanlık tarihindeki her teknolojik dönüşümün toplumların yaşam biçimini, hukuk sistemlerini ve hak anlayışını yeniden şekillendirdiğini söyledi.

Bugün dijital teknolojiler, yapay zekâ sistemleri ve veri odaklı uygulamaların yaşamın ayrılmaz bir parçası haline geldiğini kaydeden Varol, iletişimden eğitime, ekonomiden kamu hizmetlerine kadar birçok alanda yaşanan dönüşümün önemli fırsatlar sunduğunu ancak beraberinde yeni riskler ve sorumluluklar da getirdiğini ifade etti.

Dijital çağda insan haklarının korunmasının artık yalnızca hukuki ya da teknik bir mesele olmadığını belirten Varol, bunun etik, toplumsal ve küresel boyutları bulunan ortak bir sorumluluk olduğunu vurguladı.

-"Veri koruma dijital çağın temel insan haklarından biri"

Konuşmasında veri koruma konusuna da değinen Varol, günümüzde en değerli kaynaklardan birinin veri haline geldiğini belirterek, bireylerin kişisel verilerinin ekonomik ve sosyal yaşamın temel unsurlarından biri olduğunu söyledi

Akıllı telefonlardan sosyal medya hesaplarına, sağlık kayıtlarından çevrim içi alışkanlıklara kadar oluşan dijital izlerin büyük veri ekosistemini oluşturduğunu ifade eden Varol, kişisel verilerin kim tarafından, hangi amaçlarla ve ne kadar süreyle kullanıldığının temel haklar açısından önemli sorular doğurduğunu dile getirdi

Veri koruma hakkının insan onuru ve kişisel özerkliğin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayan Varol, kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesinin yalnızca mahremiyeti değil, bireylerin özgürlüklerini ve güvenliğini de tehdit ettiğini söyledi.

Bu nedenle veri korumanın dijital çağın temel insan haklarından biri olarak değerlendirilmesi gerektiğini kaydeden Varol, güçlü hukuki düzenlemelerin oluşturulması, bağımsız denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi ve kamu ile özel sektörün hesap verebilirliğinin artırılmasının önemine işaret etti.

Varol, ombudsmanlık kurumlarının da bireylerin haklarını koruyan, şeffaflığı teşvik eden ve iyi yönetim anlayışını güçlendiren önemli aktörler olduğunu belirtti.

-"Teknoloji insan için vardır"

Gizlilik hakkının insan onuru ve bireysel özgürlüğün temel unsurlarından biri olduğunu söyleyen Varol, dijitalleşmeyle birlikte çevrim içi platformlar, algoritmalar ve yapay zekâ uygulamalarının bireylerin davranışlarını analiz edebildiğini, tercihlerini tahmin edebildiğini ve karar alma süreçlerini etkileyebildiğini ifade etti.

Teknolojik ilerleme ile temel hak ve özgürlükler arasında sağlıklı bir denge kurulması gerektiğini belirten Varol, "Teknoloji insan için vardır; insan teknoloji için değildir." dedi.

Dijital dönüşümün merkezinde insan onuru, insan hakları ve hukukun üstünlüğünün yer alması gerektiğini vurgulayan Varol, şeffaf, hesap verebilir ve insan odaklı dijital sistemlerin adil ve sürdürülebilir bir dijital gelecek için vazgeçilmez olduğunu söyledi.

Yapay zekâ sistemlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte algoritmik önyargılar, ayrımcılık riskleri ve otomatik karar alma süreçlerinin denetlenmesi gibi yeni sorunların ortaya çıktığını dile getiren Varol, etik ilkeler ile insan hakları standartlarının teknoloji geliştirme süreçlerine entegre edilmesinin artık zorunluluk haline geldiğini kaydetti.

-Dezenformasyon uyarısı

Varol, dijital çağın en önemli tehditlerinden birinin dezenformasyon olduğunu belirterek, yanlış ve yanıltıcı bilgilerin dijital platformlar aracılığıyla hızla yayılmasının bireylerin karar alma süreçlerini etkilediğini, toplumsal güveni zedelediğini ve demokratik kurumlar üzerinde baskı oluşturabildiğini söyledi.

Dezenformasyonun seçim süreçlerinden halk sağlığına, toplumsal huzurdan uluslararası güvenliğe kadar geniş bir alanda olumsuz sonuçlar doğurabildiğini ifade eden Varol, bu mücadele yürütülürken ifade özgürlüğünün korunmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Dezenformasyonla mücadelenin yalnızca devletlerin sorumluluğu olmadığını kaydeden Varol, uluslararası kuruluşlar, teknoloji şirketleri, medya kuruluşları, akademi ve sivil toplumun ortak sorumluluk üstlenmesi gerektiğini söyledi.

Dijital okuryazarlığın artırılması ve bireylerin eleştirel düşünme becerilerinin geliştirilmesinin uzun vadeli çözümlerin temelini oluşturduğunu ifade etti.

-Uluslararası iş birliği çağrısı

Dijital dünyanın sınır tanımayan yapısının insan haklarının korunmasında uluslararası iş birliğini zorunlu hale getirdiğini belirten Varol, veri akışlarının sınırları aştığını, dijital platformların küresel ölçekte faaliyet gösterdiğini ve teknolojik gelişmelerin tüm insanlığı etkilediğini söyledi.

Bu nedenle dijital hakların korunmasının yalnızca ulusal politikalarla sınırlı kalamayacağını ifade eden Varol, ortak ilkeler, ortak standartlar ve güçlü uluslararası iş birliği mekanizmalarının geliştirilmesi gerektiğini kaydetti.

Ombudsman kurumlarının bağımsız ve tarafsız yapılarıyla bireylerin haklarının korunmasında benzersiz bir role sahip olduğunu belirten Varol, dijital çağın ortaya çıkardığı sorunlar karşısında ombudsmanlık kurumları arasında deneyim paylaşımının ve ortak çözüm arayışlarının önemine dikkat çekti.

Konuşmasının sonunda veri koruma, gizlilik ve dezenformasyonla mücadelede atılacak her adımın insan haklarının dijital çağdaki geleceğini şekillendireceğini belirten Varol, ortak hedefin teknolojik ilerlemeyi insan onuruyla uyumlu hale getirmek ve dijital dönüşümün herkes için güvenli, adil ve kapsayıcı olmasını sağlamak olduğunu söyledi.

-Zirveye çok sayıda ülke ve uluslararası kuruluş katıldı

Bakü'deki zirveye Sırbistan, İtalya, Zambiya, Türkiye, Özbekistan, Gürcistan, Kırgızistan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Kenya, Macaristan, Mısır, Pakistan, Umman, Bosna Hersek, Romanya, Türkmenistan, Karadağ, Moldova, Tacikistan, Ukrayna, Rusya ile İslam İşbirliği Teşkilatı Bağımsız Daimi İnsan Hakları Komisyonu ve Cenevre Diplomasi ve Uluslararası İlişkiler Okulu temsilcileri katıldı.

“Ortaya konan tablo gerçeklerle örtüşmüyor”

Tel-Sen Başkanı Hakan Üredi, son günlerde yapılan fiber altyapı açıklamalarına ilişkin değerlendirmesinde, kamuoyuna yansıtılan tablonun teknik gerçeklerle örtüşmediğini söyledi.

Üredi, Başbakan Ünal Üstel'in kamuoyuna yaptığı “tüm kamu kurumları fiber altyapıya kavuşacak” yönündeki açıklamasına dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:

“İş yerleri, okullar, hastaneler ve kamu kurumları fiber altyapıya kavuşacak deniliyor. Oysa okulların hepsinde fiber altyapı uzun yıllardır mevcut ve yüksek kapasiteli şekilde kullanılmaktadır. Bu gerçek bilinmeden yapılan açıklamalar, kamuoyunda yanlış bir algı yaratmaktadır.”

“Devlet yönetimi bilgiyle yapılır, algıyla değil”

Üredi, devlet yönetiminde teknik verinin ve kurumsal hafızanın esas alınması gerektiğini vurguladı:

“Devlet yönetimi bilgiyle yapılır; algıyla değil. Sahadaki gerçekleri dikkate almadan yapılan her açıklama, güven erozyonuna neden olur.”

Fiber Optik Protokolü ve yargı süreci

Açıklamasında en geniş yeri hukuki sürece ayıran Üredi, Fiber Optik Protokolü ile ilgili Tel-Sen’in Yüksek İdare Mahkemesi nezdinde dava açtığını hatırlattı.

Fiber Optik Protokolü hakkında sürecin devam ettiğini belirten Üredi, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Biz bu protokolün Anayasa’ya aykırı olduğu iddiasıyla Yüksek İdare Mahkemesi’ne dava dosyaladık. Süreç halen devam ediyor ve yargı makamı kararını vermemiştir.”

Bu süreç devam ederken yapılan siyasi açıklamaları eleştiren Üredi, özellikle Başbakan Ünal Üstel’in açıklamalarına dikkat çekti:

“Yargı süreci devam ederken, dosya sonuçlanmamışken kesin hükümlerle konuşmak doğru değildir. Bu tür açıklamalar, siyasi etiğe aykırıdır. Sürece saygı gösterilmeden yapılan aceleci değerlendirmeler kamu vicdanında karşılık bulmaz.”

“BTHK açıklamaları sorumluluğu ortadan kaldırmaz”

BTHK yetkililerinin yaptığı açıklamalara da değinen Üredi, “unutulmuştu” ve “uyarılmıştı” ifadelerinin sorumluluğu ortadan kaldırmadığını söyledi.

Kadri Bürüncük tarafından yapılan açıklamaları eleştiren Üredi, sürecin basit bir idari aksaklık gibi sunulamayacağını vurguladı:

“Ortada çok ciddi bir veri güvenliği meselesi vardır. Bunu birkaç kelimeyle açıklamak mümkün değildir. Eğer vatandaşın verileri üç yıl boyunca korumasız kaldıysa, bu artık bireysel hata değil kurumsal bir sorumluluk meselesidir.”

“3 yıl boyunca korumasız veri iddiası kabul edilemez”

Kişisel veri güvenliği iddialarını yineleyen Üredi, vatandaşlara ait hassas verilerin uzun süre korunmasız bırakıldığına dikkat çekti:

“Bu ülkede vatandaşın en mahrem verilerinden bahsediyoruz. Üç yıl boyunca korumasız bir sistemde tutulduğu iddiası bile başlı başına vahimdir.”

Düzenleyici kurumların görev ve sorumluluklarına işaret eden Üredi, BTHK’nın kriz sonrası yaklaşımını eleştirdi:

“Bir düzenleyici kurumun görevi krizden sonra açıklama yapmak değildir. Görevi, riski önceden görmek, denetlemek ve kamu yararını korumaktır. Eğer sorumluluk yok deniyorsa, o zaman bu kurumun ne iş yaptığı da tartışılmalıdır.”

“Emanete sahip çıkamayan hesap verir”

Üredi açıklamasının sonunda, kişisel verilerin devletin sorumluluğunda olduğuna dikkat çekti:

“Kişisel veri devlete emanettir. Emanete sahip çıkamayanların mazeret üretme hakkı yoktur. Bu bir ihmalse, bunun da mutlaka bir hesabı olmalıdır.”

Üredi, kamuoyunun artık açıklama değil, sorumluların net biçimde ortaya konulmasını ve sürecin şeffaf şekilde yürütülmesini beklediğini vurguladı.

Yapay zekânın günümüzde kamu hizmetlerinden ekonomiye, vatandaş katılımından karar alma süreçlerine kadar birçok alanda köklü dönüşümler yarattığını belirten Taçoy, bu teknolojinin insanlık tarihindeki en önemli gelişmelerden biri olmaya aday olduğunu söyledi.

Teknolojik ilerlemenin, devletlerin ve uluslararası kurumların düzenleme ve denetleme kapasitesinden daha hızlı ilerlediğine dikkat çeken Taçoy, tartışılması gereken asıl konunun yapay zekânın kullanılıp kullanılmaması değil, hangi kurallar çerçevesinde yönetileceği olduğunu ifade etti.

Yapay zekânın kendisinden çok kötüye kullanımının risk oluşturduğunu kaydeden Taçoy, özellikle dezenformasyon kampanyaları, sahte görüntü ve videolar (deepfake), sentetik medya içerikleri ve gelişmiş dijital hedefleme yöntemlerinin demokratik süreçler üzerinde ciddi tehditler yaratabileceği uyarısında bulundu.

Bu tür uygulamaların kamuoyunu yönlendirme, siyasi tartışmaları manipüle etme ve demokratik kurumlara duyulan güveni aşındırma potansiyeline sahip olduğunu belirten Taçoy, demokratik denetim mekanizmalarının yapay zekânın geliştirilmesinden uygulanmasına kadar tüm süreçlerde etkin şekilde işletilmesi gerektiğini söyledi.

Konuşmasında Avrupa’nın yapay zekâya yalnızca riskler üzerinden yaklaşmaması gerektiğini de ifade eden Taçoy, gerekli hukuki ve etik güvencelerin sağlanması halinde yapay zekânın demokratik katılımı artırabilecek, kamu hizmetlerini daha etkin hale getirebilecek ve vatandaşların bilgiye erişimini güçlendirebilecek önemli bir araç olduğunu dile getirdi.

Taçoy, Avrupa’nın hem temel hak ve özgürlükleri koruyan hem de inovasyonu teşvik eden dengeli bir politika benimsemesi gerektiğini belirterek, “Teknolojik gelişmelerin demokrasi, insan hakları, hukukun üstünlüğü ve insan onuru ilkeleri doğrultusunda şekillenmesini sağlamak ortak sorumluluğumuzdur. Yapay zekâ doğru yönetildiği takdirde demokratik dayanıklılığı ve kamu güvenini güçlendiren önemli bir araç olacaktır” dedi.

AKPA Genel Kurulu’nda gerçekleştirilen oturumda, yapay zekânın demokratik sistemler üzerindeki etkileri, seçim süreçlerine yönelik riskler ve bu alanda geliştirilmesi gereken uluslararası standartlar ele alındı. Taçoy’un konuşması, teknolojik ilerleme ile demokratik değerlerin korunması arasında dengeli bir yaklaşım çağrısı olarak dikkat çekti.

Florida 10. Bölge Mahkemesinde açılan davada OpenAI; aldatıcı ve haksız ticari uygulamalar, ihmalkârlık ve ürün sorumluluğu yasalarını ihlal etmekle suçlanıyor. Dava dilekçesinde ayrıca, şirketinin faaliyetlerinin insan hayatı için oluşturduğu riskleri tamamen göz ardı ettiği gerekçesiyle Altman'ın, "Floridalılara verdiği zararlardan şahsen sorumlu tutulması" talep ediliyor.

Dava metninde ChatGPT'ye yönelik; kitlesel silahlı saldırganlara yardım etmek, intiharı teşvik etmek, kamusal itibar zedelenmesine yol açmak, reşit olmayanları ebeveyn denetimi olmayan bir araca bağımlı hale getirmek ve kullanıcıların eleştirel düşünme becerilerini kaybetmesine neden olmak gibi bir dizi suçlama yöneltiliyor.

OpenAI tarafından yapılan açıklamada ise reşit olmayanların ciddi şekilde korunması gerektiğine inanıldığı ve sektör lideri koruma önlemleri ile politikaların hayata geçirildiği savunuldu. Şirket, çocuklara yönelik doğrudan güvenlik önlemleri geliştirdiklerini, yaş tahmin aracı kullandıklarını ve ebeveynlere çocuklarının yapay zekâ kullanımını izleme imkânı sunduklarını belirterek, bu doğrultuda çalışmayı sürdüreceklerini bildirdi.

Başsavcı Uthmeier, OpenAI'ın programlamasını değiştirmesi gerektiğini ve şirketin milyarlarca dolarlık tazminat sorumluluğuyla karşı karşıya kalabileceğini ifade etti.

Ebeveyn denetimi eksikliği suçlaması

Dava, özellikle OpenAI'ın genç kullanıcılar için etkili ebeveyn denetimlerine sahip olmadığı suçlamalarına odaklanıyor. ChatGPT'nin ücretsiz sürümünde herhangi bir yaş doğrulama mekanizmasının bulunmadığı ve çocuk hesaplarının bir ebeveyn hesabına bağlanmasının zorunlu tutulmadığı aktarılıyor.

Dava dilekçesinde ayrıca, hesaplar birbiriyle bağlantılı olsa bile OpenAI'ın ebeveynleri endişe verici içerikler hakkında yalnızca belirli durumlarda bilgilendirdiği ve ebeveynlerin, çocuklarının ChatGPT ile paylaştığı bilgilere erişim talep edemediği iddia ediliyor.

Bu hukuk davası, Uthmeier'ın nisan ayında OpenAI'a karşı başlattığı ve şirketin geçen yıl Florida Eyalet Üniversitesinde meydana gelen kitlesel silahlı saldırıda "cezai sorumluluğu" bulunup bulunmadığına ilişkin ilk cezai soruşturmanın devamı niteliğini taşıyor.

Florida makamları, söz konusu saldırının failinin olay öncesinde ChatGPT ile üniversitedeki silahlı saldırıların detayları ve silah kullanımı hakkında kapsamlı görüşmeler yaptığını öne sürüyor.

OpenAI, nisan ayındaki açıklamasında yaşanan olayı bir trajedi olarak nitelendirmiş ancak ChatGPT'nin bu suçtan sorumlu olmadığını savunmuştu. Şirket sözcüsü, yapay zekânın internetteki açık kaynaklarda bulunan bilgileri içeren olgusal yanıtlar verdiğini, yasa dışı veya zararlı faaliyetleri teşvik etmediğini açıklamıştı.

Başsavcı Uthmeier, diğer eyaletlerin de bu hukuki mücadeleye katılmasını beklediğini ifade etti.

Daha önce de farklı eyaletler yapay zekâ şirketlerine karşı harekete geçmişti. Mayıs ayında Pennsylvania eyaleti, doktor taklidi yaptığı gerekçesiyle Character.AI şirketine dava açmış; ocak ayında ise Kentucky eyaleti, aynı şirkete çocukları kendine zarar vermeye yönlendirdiği iddiasıyla dava açmıştı.

Character.AI, bu suçlamalar karşısında çocuklara yönelik güvenlik özelliklerini geliştirdiklerini açıklamıştı.

Geçen yıl sevkiyat süreci tamamlanan donanımlarla sistem, Ku-band gateway uydu yer istasyonu, mobil ve sabit terminal kurulumları tamamlanırken, sistemin, bu yıl devreye alınması bekleniyor.

Afrika kıtasındaki pek çok ülkede hizmet sunumu devam ediyor

TÜRKSAT, ulusal ve uluslararası askeri kurumların ihtiyaç duyduğu güvenli ve kesintisiz haberleşme altyapısını katma değerli hizmetlerle sunuyor.

Yurt içi ve dışı talepler yerli uydu filosu kapsamında karşılanırken, kapsama alanının dışında kalan bölgelerde ise küresel iş birlikleri aracılığıyla hizmet sunularak bu alan stratejik gelir kalemine dönüştürüldü. Bu doğrultuda Afrika kıtasındaki pek çok ülkede hizmet sunumu devam ediyor.

Küresel iş birlikleriyle elde edilen gelir hacminde kayda değer artış sağlanırken, 2024 yılında 3,4 milyon dolar olan gelir, 2025 yılında 7,1 milyon dolar seviyesine ulaştı. Ayrıca Özbekistan Savunma Bakanlığı ile yürütülen VSAT HUB, donanım ve uydu kapasite temini projesi yurt dışı askeri kuruluşlarla iş birliği vizyonunu güçlendirdi.

TÜRKSAT, uydu veri haberleşmesi alanında yalnızca kapasite sunan operatör olmanın ötesine geçerek dijital dönüşümün çözüm ortağı haline geldi. Kuramsal, kamu, denizcilik ve mobil platformlarda ulaşılan yaklaşık 7 bin 600 terminal, operasyonel yetkinliğin ve pazardaki güçlü güvenin göstergesi oldu.

TÜRKSAT uydu hizmetleri çeşitlendirilecek

Türkiye adına ilk kez olmak üzere yakın yörünge (LEO) ve orta yörünge (MEO) takım uydu sistemlerine ilişkin Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) nezdinde uluslararası başvurular gerçekleştirildi ve bu suretle GEO olmayan yörüngeler (NGSO) alanında ilk somut adımlar atıldı.

Söz konusu takım uydu şebeke başvuruları, TÜRKSAT tarafından fizibilite çalışmaları yürütülmekte olan LEO/MEO takım uydu projeleri için yörünge ve spektrum haklarının kazanılması açısından stratejik adım niteliği taşıyor. Diğer taraftan, küresel bağlamda LEO/MEO takım uydu operatörleri ile stratejik iş birlikleri yapılıyor.

Çalışmalar kapsamında TÜRKSAT uydu hizmetlerinin çeşitlendirilmesi ve çok yörüngeli uydu sistemleri üzerinden çözümler sunulması sağlanabilecek.

İki köklü kurum tecrübelerini paylaşacak

TÜRKSAT ve ROKETSAN arasında uydu haberleşme sistemleri, fırlatma teknolojileri ve yörüngeye erişim kapsamında iş birliğinin artırılması, tasarım ve üretim kabiliyetlerinin geliştirilmesi hedeflenerek geçen yıl "Uydu Fırlatma ve Uzay Sistemleri Alanında İş Birliği Protokolü" imzalandı.

Protokolle tarafların deneyimlerini birbirlerine aktarmaları, uygulanabilir teknolojilerin sanayiye aktarımını sağlamaları, gerekli olduğunda planlanan proje ve çalışmaların ortak yürütülmesine olanak sağlanması, geliştirilen ürünlerin tarafların sorumluluğundaki uydu ve uzay programlarında kullanımı kapsamında ortak çalışmaların yürütülmesi hedefleniyor.

İki köklü kurum, farklı disiplinlerdeki tecrübelerini bir araya getirerek yurt içindeki ve dışındaki uydu haberleşme ve uzay projelerinde güç birliği yapacak.

Coğrafi kapsama alanı genişletildi

TÜRKSAT Gözlemevi, geçen yıl içinde planlanan rutin gözlem faaliyetlerini başarıyla sürdürürken, yerel gözlem programlarının yanı sıra farklı ülkelerden araştırma gruplarıyla ortak yürütülen uluslararası gözlem kampanyalarına katkı sağlandı.

Uluslararası iş birliği protokolü çalışmaları kapsamında öncelikli olarak çevre komşu ülkeler ve Türk Cumhuriyetleri olmak üzere optik gözlemevi altyapısına sahip ve iş birliğine açık kurumlarla temas kuruldu. Bu çerçevede coğrafi kapsama alanı genişletilerek Arap Yarımadası ve Afrika ülkeleri de sürece dahil edildi.

Hala Sultan İlahiyat Koleji’nden yapılan açıklamaya göre, öğrencilerin Mini Sumo kategorisinde hazırladığı “Hakuho” adlı robot ile Hızlı Çizgi İzleyen kategorisindeki “Cezeri” adlı robot yarışmada yer aldı.

“Yeşil Vatan, Mavi Gelecek” temasıyla düzenlenen 18. Uluslararası MEB Robot Yarışması, önceki hafta Antalya Spor Salonu’nda gerçekleştirildi. Yarışma, Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı, TÜBİTAK ve TİKA iş birliğinde düzenlendi.

Yarışma; Çizgi İzleyen Temel Seviye, Su Üstü Robot, Tasarla-Çalıştır Temel Seviye, Tozkoparan Robot, Endüstriyel Robotik Kol, Hızlı Çizgi İzleyen, İnsansız Hava Aracı, Labirent Ustası, Mini Sumo, Otonom Araç, RC Sabit Kanat Uçak, Serbest Proje, Su Altı Robot, Tasarla-Çalıştır, Yumurta Toplama ve Siber Güvenlik olmak üzere 16 kategoride yapıldı.

Okuldan yapılan açıklamada, öğrencileri yarışmaya hazırlayan öğretmenlere teşekkür edildi; öğrenciler yarışmadaki emek ve çalışmalarından dolayı kutlandı.

Bu modellerin eğitilmesindeyse kitaplardan, internet sitelerinden, makalelerden ve diğer yazılı materyallerden elde edilen metinler kullanılıyor.

Eğitim materyali, kamuya açık kaynaklardan toplanabilse de son dönemdeki tartışmalar, bu sürecin internet kullanıcılarının çevrim içi hareketlerinden derlenmesine yoğunlaşıyor.

"Robot değilim" kutucuğunun görünmeyen mesaisi

İnternette bir hizmete erişimden önce kullanıcının robot değil de insan olduğunu teyit etmeye yönelik "CAPTCHA" ve "reCAPTCHA" testleri, teknoloji firmaları için bir güvenlik önleminden daha fazlası olarak görülüyor.

Kullanıcıların, önlerine sunulan görsellerdeki harfleri yazması veya belirli nesneleri ayırt etmesi gibi basit görevler isteyen bu testlerin, yapay zeka araçlarının eğitiminde kullanıldığı yıllardır tartışılıyor.

Google'ın kullandığı testlerde sık sık yaya geçitleri, trafik lambaları ve taşıtlar gibi nesnelerin sorulması, bunlardan elde edilen verilerin yapay zeka destekli insansız araçlar için kullanıldığına yönelik iddiaların ortaya atılmasına neden oldu.

Bir Google Cloud sözcüsü, yaptığı açıklamada, "reCAPTCHA kullanıcı verileri, reCAPTCHA hizmetini iyileştirme dışında hiçbir amaç için kullanılmamaktadır ve bu durum, hizmet şartları sözleşmesinde açıkça belirtilmiştir." ifadesini kullandı.

Cep telefonundaki oyundan gerçekçi dünya haritası

Gündelik kullanımların yapay zeka eğitiminde kullanılması tartışmaları son günlerde oyunlar gibi başka alanlara da sıçradı.

ABD merkezli Niantic firmasının 2016'da piyasaya sürdüğü ve kısa sürede pek çok ülkede büyük kitle kazanan "Pokemon Go" adlı oyun, son dönemde eleştirilerin odağında yer alıyor.

Oyuncuların, "Pokemon" çizgi dizisindeki karakterleri, cep telefonlarındaki GPS ve kameralar aracılığıyla gerçek dünyada aradığı oyun, sokak görüntülerinden oluşan büyük bir veri havuzunun oluşmasını sağladı.

MIT Technology Review dergisinin haberine göre, Niantic'in yapay zeka şirketi Niantic Spatial, oyuncuların biriktirdiği 30 milyar görseli kullanarak gerçek dünyanın gerçekçi sanal modelini üretti.

Niantic, bu sayede kişilerin etrafındaki görüntülerin fotoğraflarını yükleyerek konumlarını haritada görmesini sağlayan bir teknoloji geliştirdiğini açıkladı.

Firma ayrıca bu modellemeyi kullanarak GPS'in güvenilir olmadığı yerlerde robotların hareketini kolaylaştıracak bir teknoloji hedefliyor.

Firmanın internet sitesinden Kasım 2024'te yapılan açıklamada da oyuncuların gerçek dünyayı tarayarak sunduğu verilerin kullanıldığı doğrulanmış ancak bu özelliğin "tamamıyla opsiyonel" olduğu vurgulanmıştı.

Kullanıcılar, LLM'lerin iyileştirilmesine doğrudan katkı sağlıyor

İsviçre'deki Lozan Üniversitesinden Profesör Christian Peukert, yapay zekanın eğitiminde kullanılan materyaller ile internet kullanıcılarının güvenliği ve mahremiyeti arasındaki dengeleri değerlendirdi.

Profesör Peukert, CAPTCHA testlerinin eski versiyonlarında kullanıcıların deşifre etmesi istenen kelimelerden birinin sistem tarafından bilindiğini, diğerinin ise bilinmediğini belirtti.

Peukert, sistemin tanıdığı kelimenin, kullanıcının insan olduğunun doğrulanmasında kullanıldığını, bilinmeyen sözcüğe verilen yanıtın ise e-kitap uygulamaları gibi dijitalleşme çabaları kapsamında veri olarak depolandığını anlattı.

Bunun "kullanıcıların, metin tanıma sistemlerinin iyileştirilmesine doğrudan katkıda bulunduğu" anlamına geldiğini vurgulayan Peukert, "Yapay zekanın eğitiminin büyük kısmı, kullanıcıların çoğunlukla fark etmeyerek internette ürettiği pasif verilere dayanıyor." ifadesini kullandı.

Görüntü platformlarında etiketler, görsel verinin etiketlenmesine katkı sağlıyor

Christian Peukert, reCAPTCHA'nın haricinde internetteki verilerin yapay zeka eğitimi için kullanıldığı alanlara örnekler vererek, şunları kaydetti:

"Reddit ve Twitter gibi sosyal medya platformları, dil modellerini eğiten büyük miktarlardaki metinleri sağlıyor. Instagram gibi görüntü platformlarında (paylaşımlara eklenen) açıklamalar ve etiketler, görsel verinin etiketlenmesine katkı sağlıyor. Google'daki aratmalar, dil anlama ve sıralama sistemlerinin geliştirilmesine yardımcı oluyor. Google Haritalar ve Waze gibi navigasyon uygulamaları, tahmin modellerinin eğitildiği hareket verilerini topluyor. Sohbet robotları ve sesli asistanlarla görüşmeler genelde kayıt altına alınıyor ve sistemleri iyileştirmede kullanılıyor."

Gizlilik ve güvenlik açısından endişeler

Bu süreçlerin gizlilik ve güvenlik açısından sorunları olduğunu vurgulayan Christian Peukert, büyük ölçekli veri birikiminin "fişlemeye", "sahte içeriklerin üretilmesine" ve "kullanıcıların kendileriyle rekabet eden sistemleri beslemesine" yol açabileceğini ifade etti.

Profesör Peukert, bireysel tedbirlerin veri kullanımını azaltma konusunda tek başına yetmeyeceğinin altını çizerek "Eğitim için kullanılan verilerin çoğu çoktan toplanmış halde, kamuya açık şekilde veya sistemler arasında çoğaltılmış durumda bulunuyor. Veriler büyük veri kümelerine bir kere dahil edildiğinde kontrolü geri kazanmak zordur." değerlendirmesinde bulundu.

Öte yandan, Peukert, bu veri katkısının bazı faydaları da olduğuna işaret ederek insan kaynaklı verilerin dil teknolojileri, çeviri, erişilebilirlik araçları, bilimsel çalışmalar ve arama motorları gibi gündelik hizmetlerdeki kullanımını örnek gösterdi.

SOS Çocukköyü Derneği’nden verilen bilgiye göre dernek, ARUCAD ile Kuzey Kıbrıs Turkcell yetkilileri dernekte bir araya gelerek mobil oyun geliştirme ve yayınlama iş birliği protokolünü imzaladı.

İş birliği kapsamında, SOS Çocukköyü Derneği projenin fikri, içeriği ve sosyal etki yaklaşımını üstlenirken, ARUCAD oyunun teknik geliştirme sürecini yürütecek, Kuzey Kıbrıs Turkcell ise oyunun yayınlanması, pazarlama ve büyüme stratejilerini destekleyecek.

Hayata geçirilecek mobil oyun, Apple App Store ve Google Play platformlarında kullanıcılarla buluşacak. Proje, oyun oynadıkça bağış yapılmasını sağlayan yenilikçi bir sistem sunacak.

Kıbrıs’a odaklanan proje ile adanın kültürünü, hikâyelerini ve toplumsal hassasiyetlerini yansıtan özgün bir içerikle geliştirilerek, geniş bir kullanıcı kitlesine hitap etmesi planlanıyor. Oyun, şehir kurma ve keşif unsurlarını bir araya getiren bir deneyim sunacak ve Akdeniz’in kültürel zenginliğinden ilhamla stilize edilmiş bir Kıbrıs adası üzerinde şekillenecek.

Yerel değerleri dijital ortama taşımayı ve topluma doğrudan katkı sağlamayı da hedefleyen oyun için yapılacak tüm harcamalar bağış olarak değerlendirilecek. Platform kesintileri ve yasal yükümlülükler sonrasında elde edilen gelirin tamamı, SOS Çocukköyü Derneği’nin çocuk bakım ve destek faaliyetlerinde kullanılabilecek.

-Akarsu

SOS Çocukköyü Derneği Ulusal Müdürü Ahmet Akarsu, projenin yaratıcı içerik üretimi ile teknolojiyi bir araya getirirken, genç yeteneklerin de sürece dahil edilmesiyle eğitim ve üretim açısından da değer yaratmayı hedeflediğini belirtti.

Projenin, çocukların geleceğine katkı sağlamak için teknolojiyi ve yaratıcılığı bir araya getirdiğini söyleyen Akarsu, Kıbrıs’a özgü bir yaklaşımla geliştirilen bu mobil oyun sayesinde toplumun duyarlılığının dijital bir platforma taşınacağını kaydetti.

Akarsu, Arkın Yaratıcı Sanatlar ve Tasarım Üniversitesi ile Kuzey Kıbrıs Turkcell’e teşekkürlerini sundu.

BRT'ye konuşan BTHK Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Tayfun Aydınlı, bu saldırıların teknik anlamda bir siber saldırı olmadığını belirterek, işlemlerin platformların kendi işleyişi içinde gerçekleştiğini vurguladı.

Kurum olarak platformlara müdahale etmenin mümkün olmadığını kaydeden Aydınlı, bu konuda Kurum Başkanı Kadri Bürüncük'ün Türkiye'de temaslarda bulunduğunu söyledi.

Performans Odaklı İnternet Deneyimi

Günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası haline gelen internet için Kıbrısonline, güçlü altyapısı ve stabil bağlantı kalitesiyle fark yaratıyor. 20 Mbps hız; video içerik tüketimi, online toplantılar, eğitim platformları ve sosyal medya kullanımı gibi temel ihtiyaçlar için akıcı ve kesintisiz bir deneyim sağlıyor.

Taahhütle Değil, Özgürce Kullanım

Kampanya kapsamında sunulan paket, yeni abonelere özel olarak taahhütsüz yapısıyla öne çıkıyor. Kullanıcılar uzun vadeli yükümlülük altına girmeden hizmetten faydalanırken, ihtiyaçlarına göre kullanım tercihlerini esnek şekilde yönetebiliyor. Ayrıca 12 aya varan vade farksız taksit seçeneği ile ödeme süreçleri de kullanıcı dostu hale getiriliyor.

Hızlı Başvuru, Kolay Erişim

Kampanyadan yararlanmak isteyenler www.kibrisonline.com adresi üzerinden online başvuru yapabilir, 0392 444 0 433 numaralı çağrı merkezi aracılığıyla detaylı bilgi alabilir ya da yetkili bayi ve ofislerden başvurularını kolayca gerçekleştirebilir.

Kıbrısonline, 25 yıllık deneyimi ve müşteri odaklı yaklaşımıyla, kullanıcılarına yüksek performanslı, güvenilir ve avantajlı internet çözümleri sunmaya devam ediyor.

Evde Hızlı ve Kesintisiz İnternet Deneyimi

Günümüzde internet; eğitimden eğlenceye, işten sosyal yaşama kadar hayatın merkezinde yer alıyor. Nethouse’un sunduğu 20 Mbps hız, video platformları, online toplantılar, sosyal medya kullanımı ve günlük internet ihtiyaçları için kesintisiz ve akıcı bir bağlantı sağlıyor.

Gelişmiş altyapı yatırımları sayesinde kullanıcılar kesinti yaşamadan, yüksek performanslı bir internet deneyimi elde ediyor.

Taahhüt Yok, Özgür Kullanım Var

Bahar kampanyası kapsamında sunulan paket yeni abonelere özel olarak hazırlanırken, kullanıcıları uzun süreli taahhütlere zorlamıyor. Taahhütsüz yapı sayesinde aboneler internet hizmetini özgürce kullanabiliyor. Üstelik vade farksız 12 taksit seçeneğiyle bütçe dostu bir internet deneyimi mümkün hale geliyor.

Başvuru Süreci Oldukça Kolay

Başvuru için www.nethouse.net’ten online başvuru yapabilir, 0392 444 0 555 numaralı çağrı merkezini arayabilir veya bayi ve ofislerden başvurunuzu gerçekleştirebilirsiniz.

Nethouse, baharın enerjisini hızlı ve güvenilir internetle buluşturarak kullanıcılarına avantajlı bir dijital deneyim sunmaya devam ediyor.

AB Komisyonu, Snapchat'in Dijital Hizmetler Yasası'na (DSA) uygun hareket edip etmediğini belirlemek üzere soruşturma açıldığını duyurdu.

Açıklamada, platformun çocukları zararlı içeriklere, suç amaçlı faaliyetlere ve yasa dışı ürün satışlarına maruz bırakmış olabileceğinden şüphe duyulduğu belirtildi.

Soruşturmanın yaş doğrulama, çocukların istismarı ve suç faaliyetlerine yönlendirilmesi gibi çeşitli nedenlerden açıldığı ifade edilen açıklamada, Snapchat'in varsayılan ayarlarının çocuklar için yeterli gizlilik, güvenlik ve koruma sağlamadığı kaydedildi.

AB'nin teknoloji kuralları kapsamında, Avrupa'da faaliyet gösteren büyük dijital platformların kurallara uyması gerekiyor.

Komisyon, kural ihlalinde bulunan dijital platformlara yüksek para cezaları uygulayabiliyor.

İhlallerin tekrarı durumunda söz konusu dijital platformların AB'deki faaliyetine son verilebiliyor.

Programın nükleer araştırma ve inovasyonu destekleyerek AB'nin enerji bağımsızlığını, rekabet gücünü ve teknolojik liderliğini artırmayı hedeflediği belirtilen açıklamada, AB'nin 2050 yılına kadar karbon-nötr olma hedefi doğrultusunda hazırlanan programın temiz enerji teknolojilerinin geliştirilmesine katkı sağlayacağı ifade edildi.

Açıklamada, program kapsamında füzyon enerjisinin laboratuvar aşamasından elektrik şebekesine taşınması için 222 milyon euro yatırım yapılacağı, bu çerçevede ticari olarak uygulanabilir füzyon teknolojilerinin geliştirilmesi ve Avrupa'da güçlü bir tedarik zinciri oluşturulması amacıyla yeni bir kamu-özel ortaklığı kurulacağı bildirildi.

Program kapsamında nükleer füzyon alanına da 108 milyon euro kaynak ayrılacağına dikkati çekilen açıklamada, fonun radyoaktif atıkların güvenli yönetimi, radyasyondan korunma, nükleer malzeme inovasyonu ve mevcut nükleer santrallerin uzun vadeli güvenli işletimi gibi alanlarda araştırmaları destekleyeceği belirtildi.

Açıklamada, küçük modüler reaktörler (SMR), gelişmiş reaktör teknolojileri ve nükleer yakıtlar üzerine çalışmaların da programın öncelikleri arasında yer alacağı ifade edildi.

Nükleer alanda uzman insan kaynağının da artırılmasının amaçlandığı vurgulanan açıklamada, bu doğrultuda burs gibi mekanizmalarla yeni yeteneklere destek verileceği kaydedildi.

Facebook kullanıcıları 4 Mart 2026 Çarşamba günü platforma erişimde yaşanan aksaklıklar nedeniyle sosyal medyada ve arama motorlarında yoğun şekilde “Facebook çöktü mü?” sorusunu araştırmaya başladı.

Dünya genelinde milyarlarca aktif kullanıcısı bulunan platformda gece saatlerinden itibaren erişim problemleri yaşandığına dair çok sayıda bildirim paylaşıldı. Özellikle 3 Mart’ı 4 Mart’a bağlayan gece saatlerinden sonra kullanıcıların önemli bir kısmı hesaplarına giriş yapamadıklarını veya platformun düzgün çalışmadığını belirtti.

Facebook Erişim Sorunu: “Service Unavailable” Hatası Dikkat Çekti

Kullanıcıların büyük bölümü özellikle mobil uygulama üzerinden giriş yapmaya çalışırken “Service Unavailable” (Hizmet Kullanılamıyor) uyarısıyla karşılaştı.

Masaüstü versiyonda ise farklı teknik sorunlar rapor edildi. Kullanıcıların bildirdiği başlıca problemler şöyle sıralandı:

Ana sayfa akışının yenilenmemesi, paylaşımların yüklenmemesi, hesaplara giriş yapılamaması, bildirimlerin görünmemesi, akışın güncellenmemesi, yaşanan bu durum kısa sürede sosyal medya platformlarında gündem olurken, birçok kullanıcı sorunun küresel bir kesintiden kaynaklanıp kaynaklanmadığını merak etmeye başladı.

Kesinti küresel mi?

Arıza takip platformlarına yapılan yoğun kullanıcı bildirimleri, yaşanan problemin bireysel internet bağlantısı kaynaklı olmadığını ortaya koydu. Birçok farklı ülkeden kullanıcılar benzer sorunları yaşadıklarını bildirirken, kesintinin platform genelinde yaşanan teknik bir problem olabileceği değerlendiriliyor. Bu gelişmelerin ardından gözler Facebook’un çatı şirketi olan Meta Platforms yetkililerine çevrildi. Ancak şuana kadar söz konusu erişim sorununa ilişkin resmi ve detaylı bir açıklama yapılmadı.