Bu modellerin eğitilmesindeyse kitaplardan, internet sitelerinden, makalelerden ve diğer yazılı materyallerden elde edilen metinler kullanılıyor.

Eğitim materyali, kamuya açık kaynaklardan toplanabilse de son dönemdeki tartışmalar, bu sürecin internet kullanıcılarının çevrim içi hareketlerinden derlenmesine yoğunlaşıyor.

"Robot değilim" kutucuğunun görünmeyen mesaisi

İnternette bir hizmete erişimden önce kullanıcının robot değil de insan olduğunu teyit etmeye yönelik "CAPTCHA" ve "reCAPTCHA" testleri, teknoloji firmaları için bir güvenlik önleminden daha fazlası olarak görülüyor.

Kullanıcıların, önlerine sunulan görsellerdeki harfleri yazması veya belirli nesneleri ayırt etmesi gibi basit görevler isteyen bu testlerin, yapay zeka araçlarının eğitiminde kullanıldığı yıllardır tartışılıyor.

Google'ın kullandığı testlerde sık sık yaya geçitleri, trafik lambaları ve taşıtlar gibi nesnelerin sorulması, bunlardan elde edilen verilerin yapay zeka destekli insansız araçlar için kullanıldığına yönelik iddiaların ortaya atılmasına neden oldu.

Bir Google Cloud sözcüsü, yaptığı açıklamada, "reCAPTCHA kullanıcı verileri, reCAPTCHA hizmetini iyileştirme dışında hiçbir amaç için kullanılmamaktadır ve bu durum, hizmet şartları sözleşmesinde açıkça belirtilmiştir." ifadesini kullandı.

Cep telefonundaki oyundan gerçekçi dünya haritası

Gündelik kullanımların yapay zeka eğitiminde kullanılması tartışmaları son günlerde oyunlar gibi başka alanlara da sıçradı.

ABD merkezli Niantic firmasının 2016'da piyasaya sürdüğü ve kısa sürede pek çok ülkede büyük kitle kazanan "Pokemon Go" adlı oyun, son dönemde eleştirilerin odağında yer alıyor.

Oyuncuların, "Pokemon" çizgi dizisindeki karakterleri, cep telefonlarındaki GPS ve kameralar aracılığıyla gerçek dünyada aradığı oyun, sokak görüntülerinden oluşan büyük bir veri havuzunun oluşmasını sağladı.

MIT Technology Review dergisinin haberine göre, Niantic'in yapay zeka şirketi Niantic Spatial, oyuncuların biriktirdiği 30 milyar görseli kullanarak gerçek dünyanın gerçekçi sanal modelini üretti.

Niantic, bu sayede kişilerin etrafındaki görüntülerin fotoğraflarını yükleyerek konumlarını haritada görmesini sağlayan bir teknoloji geliştirdiğini açıkladı.

Firma ayrıca bu modellemeyi kullanarak GPS'in güvenilir olmadığı yerlerde robotların hareketini kolaylaştıracak bir teknoloji hedefliyor.

Firmanın internet sitesinden Kasım 2024'te yapılan açıklamada da oyuncuların gerçek dünyayı tarayarak sunduğu verilerin kullanıldığı doğrulanmış ancak bu özelliğin "tamamıyla opsiyonel" olduğu vurgulanmıştı.

Kullanıcılar, LLM'lerin iyileştirilmesine doğrudan katkı sağlıyor

İsviçre'deki Lozan Üniversitesinden Profesör Christian Peukert, yapay zekanın eğitiminde kullanılan materyaller ile internet kullanıcılarının güvenliği ve mahremiyeti arasındaki dengeleri değerlendirdi.

Profesör Peukert, CAPTCHA testlerinin eski versiyonlarında kullanıcıların deşifre etmesi istenen kelimelerden birinin sistem tarafından bilindiğini, diğerinin ise bilinmediğini belirtti.

Peukert, sistemin tanıdığı kelimenin, kullanıcının insan olduğunun doğrulanmasında kullanıldığını, bilinmeyen sözcüğe verilen yanıtın ise e-kitap uygulamaları gibi dijitalleşme çabaları kapsamında veri olarak depolandığını anlattı.

Bunun "kullanıcıların, metin tanıma sistemlerinin iyileştirilmesine doğrudan katkıda bulunduğu" anlamına geldiğini vurgulayan Peukert, "Yapay zekanın eğitiminin büyük kısmı, kullanıcıların çoğunlukla fark etmeyerek internette ürettiği pasif verilere dayanıyor." ifadesini kullandı.

Görüntü platformlarında etiketler, görsel verinin etiketlenmesine katkı sağlıyor

Christian Peukert, reCAPTCHA'nın haricinde internetteki verilerin yapay zeka eğitimi için kullanıldığı alanlara örnekler vererek, şunları kaydetti:

"Reddit ve Twitter gibi sosyal medya platformları, dil modellerini eğiten büyük miktarlardaki metinleri sağlıyor. Instagram gibi görüntü platformlarında (paylaşımlara eklenen) açıklamalar ve etiketler, görsel verinin etiketlenmesine katkı sağlıyor. Google'daki aratmalar, dil anlama ve sıralama sistemlerinin geliştirilmesine yardımcı oluyor. Google Haritalar ve Waze gibi navigasyon uygulamaları, tahmin modellerinin eğitildiği hareket verilerini topluyor. Sohbet robotları ve sesli asistanlarla görüşmeler genelde kayıt altına alınıyor ve sistemleri iyileştirmede kullanılıyor."

Gizlilik ve güvenlik açısından endişeler

Bu süreçlerin gizlilik ve güvenlik açısından sorunları olduğunu vurgulayan Christian Peukert, büyük ölçekli veri birikiminin "fişlemeye", "sahte içeriklerin üretilmesine" ve "kullanıcıların kendileriyle rekabet eden sistemleri beslemesine" yol açabileceğini ifade etti.

Profesör Peukert, bireysel tedbirlerin veri kullanımını azaltma konusunda tek başına yetmeyeceğinin altını çizerek "Eğitim için kullanılan verilerin çoğu çoktan toplanmış halde, kamuya açık şekilde veya sistemler arasında çoğaltılmış durumda bulunuyor. Veriler büyük veri kümelerine bir kere dahil edildiğinde kontrolü geri kazanmak zordur." değerlendirmesinde bulundu.

Öte yandan, Peukert, bu veri katkısının bazı faydaları da olduğuna işaret ederek insan kaynaklı verilerin dil teknolojileri, çeviri, erişilebilirlik araçları, bilimsel çalışmalar ve arama motorları gibi gündelik hizmetlerdeki kullanımını örnek gösterdi.

SOS Çocukköyü Derneği’nden verilen bilgiye göre dernek, ARUCAD ile Kuzey Kıbrıs Turkcell yetkilileri dernekte bir araya gelerek mobil oyun geliştirme ve yayınlama iş birliği protokolünü imzaladı.

İş birliği kapsamında, SOS Çocukköyü Derneği projenin fikri, içeriği ve sosyal etki yaklaşımını üstlenirken, ARUCAD oyunun teknik geliştirme sürecini yürütecek, Kuzey Kıbrıs Turkcell ise oyunun yayınlanması, pazarlama ve büyüme stratejilerini destekleyecek.

Hayata geçirilecek mobil oyun, Apple App Store ve Google Play platformlarında kullanıcılarla buluşacak. Proje, oyun oynadıkça bağış yapılmasını sağlayan yenilikçi bir sistem sunacak.

Kıbrıs’a odaklanan proje ile adanın kültürünü, hikâyelerini ve toplumsal hassasiyetlerini yansıtan özgün bir içerikle geliştirilerek, geniş bir kullanıcı kitlesine hitap etmesi planlanıyor. Oyun, şehir kurma ve keşif unsurlarını bir araya getiren bir deneyim sunacak ve Akdeniz’in kültürel zenginliğinden ilhamla stilize edilmiş bir Kıbrıs adası üzerinde şekillenecek.

Yerel değerleri dijital ortama taşımayı ve topluma doğrudan katkı sağlamayı da hedefleyen oyun için yapılacak tüm harcamalar bağış olarak değerlendirilecek. Platform kesintileri ve yasal yükümlülükler sonrasında elde edilen gelirin tamamı, SOS Çocukköyü Derneği’nin çocuk bakım ve destek faaliyetlerinde kullanılabilecek.

-Akarsu

SOS Çocukköyü Derneği Ulusal Müdürü Ahmet Akarsu, projenin yaratıcı içerik üretimi ile teknolojiyi bir araya getirirken, genç yeteneklerin de sürece dahil edilmesiyle eğitim ve üretim açısından da değer yaratmayı hedeflediğini belirtti.

Projenin, çocukların geleceğine katkı sağlamak için teknolojiyi ve yaratıcılığı bir araya getirdiğini söyleyen Akarsu, Kıbrıs’a özgü bir yaklaşımla geliştirilen bu mobil oyun sayesinde toplumun duyarlılığının dijital bir platforma taşınacağını kaydetti.

Akarsu, Arkın Yaratıcı Sanatlar ve Tasarım Üniversitesi ile Kuzey Kıbrıs Turkcell’e teşekkürlerini sundu.

BRT'ye konuşan BTHK Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Tayfun Aydınlı, bu saldırıların teknik anlamda bir siber saldırı olmadığını belirterek, işlemlerin platformların kendi işleyişi içinde gerçekleştiğini vurguladı.

Kurum olarak platformlara müdahale etmenin mümkün olmadığını kaydeden Aydınlı, bu konuda Kurum Başkanı Kadri Bürüncük'ün Türkiye'de temaslarda bulunduğunu söyledi.

Performans Odaklı İnternet Deneyimi

Günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası haline gelen internet için Kıbrısonline, güçlü altyapısı ve stabil bağlantı kalitesiyle fark yaratıyor. 20 Mbps hız; video içerik tüketimi, online toplantılar, eğitim platformları ve sosyal medya kullanımı gibi temel ihtiyaçlar için akıcı ve kesintisiz bir deneyim sağlıyor.

Taahhütle Değil, Özgürce Kullanım

Kampanya kapsamında sunulan paket, yeni abonelere özel olarak taahhütsüz yapısıyla öne çıkıyor. Kullanıcılar uzun vadeli yükümlülük altına girmeden hizmetten faydalanırken, ihtiyaçlarına göre kullanım tercihlerini esnek şekilde yönetebiliyor. Ayrıca 12 aya varan vade farksız taksit seçeneği ile ödeme süreçleri de kullanıcı dostu hale getiriliyor.

Hızlı Başvuru, Kolay Erişim

Kampanyadan yararlanmak isteyenler www.kibrisonline.com adresi üzerinden online başvuru yapabilir, 0392 444 0 433 numaralı çağrı merkezi aracılığıyla detaylı bilgi alabilir ya da yetkili bayi ve ofislerden başvurularını kolayca gerçekleştirebilir.

Kıbrısonline, 25 yıllık deneyimi ve müşteri odaklı yaklaşımıyla, kullanıcılarına yüksek performanslı, güvenilir ve avantajlı internet çözümleri sunmaya devam ediyor.

Evde Hızlı ve Kesintisiz İnternet Deneyimi

Günümüzde internet; eğitimden eğlenceye, işten sosyal yaşama kadar hayatın merkezinde yer alıyor. Nethouse’un sunduğu 20 Mbps hız, video platformları, online toplantılar, sosyal medya kullanımı ve günlük internet ihtiyaçları için kesintisiz ve akıcı bir bağlantı sağlıyor.

Gelişmiş altyapı yatırımları sayesinde kullanıcılar kesinti yaşamadan, yüksek performanslı bir internet deneyimi elde ediyor.

Taahhüt Yok, Özgür Kullanım Var

Bahar kampanyası kapsamında sunulan paket yeni abonelere özel olarak hazırlanırken, kullanıcıları uzun süreli taahhütlere zorlamıyor. Taahhütsüz yapı sayesinde aboneler internet hizmetini özgürce kullanabiliyor. Üstelik vade farksız 12 taksit seçeneğiyle bütçe dostu bir internet deneyimi mümkün hale geliyor.

Başvuru Süreci Oldukça Kolay

Başvuru için www.nethouse.net’ten online başvuru yapabilir, 0392 444 0 555 numaralı çağrı merkezini arayabilir veya bayi ve ofislerden başvurunuzu gerçekleştirebilirsiniz.

Nethouse, baharın enerjisini hızlı ve güvenilir internetle buluşturarak kullanıcılarına avantajlı bir dijital deneyim sunmaya devam ediyor.

AB Komisyonu, Snapchat'in Dijital Hizmetler Yasası'na (DSA) uygun hareket edip etmediğini belirlemek üzere soruşturma açıldığını duyurdu.

Açıklamada, platformun çocukları zararlı içeriklere, suç amaçlı faaliyetlere ve yasa dışı ürün satışlarına maruz bırakmış olabileceğinden şüphe duyulduğu belirtildi.

Soruşturmanın yaş doğrulama, çocukların istismarı ve suç faaliyetlerine yönlendirilmesi gibi çeşitli nedenlerden açıldığı ifade edilen açıklamada, Snapchat'in varsayılan ayarlarının çocuklar için yeterli gizlilik, güvenlik ve koruma sağlamadığı kaydedildi.

AB'nin teknoloji kuralları kapsamında, Avrupa'da faaliyet gösteren büyük dijital platformların kurallara uyması gerekiyor.

Komisyon, kural ihlalinde bulunan dijital platformlara yüksek para cezaları uygulayabiliyor.

İhlallerin tekrarı durumunda söz konusu dijital platformların AB'deki faaliyetine son verilebiliyor.

Programın nükleer araştırma ve inovasyonu destekleyerek AB'nin enerji bağımsızlığını, rekabet gücünü ve teknolojik liderliğini artırmayı hedeflediği belirtilen açıklamada, AB'nin 2050 yılına kadar karbon-nötr olma hedefi doğrultusunda hazırlanan programın temiz enerji teknolojilerinin geliştirilmesine katkı sağlayacağı ifade edildi.

Açıklamada, program kapsamında füzyon enerjisinin laboratuvar aşamasından elektrik şebekesine taşınması için 222 milyon euro yatırım yapılacağı, bu çerçevede ticari olarak uygulanabilir füzyon teknolojilerinin geliştirilmesi ve Avrupa'da güçlü bir tedarik zinciri oluşturulması amacıyla yeni bir kamu-özel ortaklığı kurulacağı bildirildi.

Program kapsamında nükleer füzyon alanına da 108 milyon euro kaynak ayrılacağına dikkati çekilen açıklamada, fonun radyoaktif atıkların güvenli yönetimi, radyasyondan korunma, nükleer malzeme inovasyonu ve mevcut nükleer santrallerin uzun vadeli güvenli işletimi gibi alanlarda araştırmaları destekleyeceği belirtildi.

Açıklamada, küçük modüler reaktörler (SMR), gelişmiş reaktör teknolojileri ve nükleer yakıtlar üzerine çalışmaların da programın öncelikleri arasında yer alacağı ifade edildi.

Nükleer alanda uzman insan kaynağının da artırılmasının amaçlandığı vurgulanan açıklamada, bu doğrultuda burs gibi mekanizmalarla yeni yeteneklere destek verileceği kaydedildi.

Facebook kullanıcıları 4 Mart 2026 Çarşamba günü platforma erişimde yaşanan aksaklıklar nedeniyle sosyal medyada ve arama motorlarında yoğun şekilde “Facebook çöktü mü?” sorusunu araştırmaya başladı.

Dünya genelinde milyarlarca aktif kullanıcısı bulunan platformda gece saatlerinden itibaren erişim problemleri yaşandığına dair çok sayıda bildirim paylaşıldı. Özellikle 3 Mart’ı 4 Mart’a bağlayan gece saatlerinden sonra kullanıcıların önemli bir kısmı hesaplarına giriş yapamadıklarını veya platformun düzgün çalışmadığını belirtti.

Facebook Erişim Sorunu: “Service Unavailable” Hatası Dikkat Çekti

Kullanıcıların büyük bölümü özellikle mobil uygulama üzerinden giriş yapmaya çalışırken “Service Unavailable” (Hizmet Kullanılamıyor) uyarısıyla karşılaştı.

Masaüstü versiyonda ise farklı teknik sorunlar rapor edildi. Kullanıcıların bildirdiği başlıca problemler şöyle sıralandı:

Ana sayfa akışının yenilenmemesi, paylaşımların yüklenmemesi, hesaplara giriş yapılamaması, bildirimlerin görünmemesi, akışın güncellenmemesi, yaşanan bu durum kısa sürede sosyal medya platformlarında gündem olurken, birçok kullanıcı sorunun küresel bir kesintiden kaynaklanıp kaynaklanmadığını merak etmeye başladı.

Kesinti küresel mi?

Arıza takip platformlarına yapılan yoğun kullanıcı bildirimleri, yaşanan problemin bireysel internet bağlantısı kaynaklı olmadığını ortaya koydu. Birçok farklı ülkeden kullanıcılar benzer sorunları yaşadıklarını bildirirken, kesintinin platform genelinde yaşanan teknik bir problem olabileceği değerlendiriliyor. Bu gelişmelerin ardından gözler Facebook’un çatı şirketi olan Meta Platforms yetkililerine çevrildi. Ancak şuana kadar söz konusu erişim sorununa ilişkin resmi ve detaylı bir açıklama yapılmadı.

Uraloğlu, AA muhabirine, saniyede 20 gigabit veri aktarım hızı sunacak 5G teknolojisine geçiş için 1 ay gibi kısa bir sürenin kaldığını söyledi.

5G mobil haberleşme altyapısının yerli ve milli imkanlarla kurulması için 5 Ocak 2023'te AR-GE destek çağrısına çıkıldığını anımsatan Uraloğlu, "Başvurusu uygun bulunan 14 firma ile 1 Ekim 2023'te sözleşme imzalanarak AR-GE destek süreçleri başlatıldı. 2025 yılı içinde firmalara ödenen toplam AR-GE destek tutarı 39 milyon 774 bin 328 lira oldu. Bu ödemeyle çağrı kapsamında firmalara ödenen toplam destek miktarı 162 milyon 135 bin 610 liraya ulaştı. Çağrı kapsamında AR-GE desteği alan projelerden 8'inin proje çalışmaları tamamlandı, kalan 6 projeye yönelik destek programı ve izleme faaliyetleri devam ediyor. Kalan projelerin bu yıl sonlandırılması hedefleniyor." diye konuştu.

Uraloğlu, 16 Ekim 2025'te gerçekleştirilen 5G yetkilendirme ihalesiyle haberleşme alanında yeni bir çağın kapısını araladıklarına dikkati çekerek, 3 milyar 534 milyon dolar gelir elde ederek stratejik dönüşümün mali ve kurumsal zeminini de sağlam biçimde oluşturduklarını dile getirdi.

İki yıl içinde her noktada 5G kullanılabilecek

Türkiye'nin 5G geçiş sürecine ilişkin bilgi veren Uraloğlu, "Operatörlerimiz 5G'nin kullanıma alınması için çalışmalarına devam ediyor. 2 Ocak'ta işletmecilerin hak ve yükümlülüklerini belirleyen yetki belgelerini verdik. 1 Nisan itibarıyla ülke genelinde 81 il merkezimizde 5G'yi vatandaşların hizmetine sunacağız. Türkiye'de 5G'li hayat bir ay sonra başlayacak. 5G hizmetlerini 2 yıl içinde de Türkiye'nin her noktasında vatandaşımıza ulaşır hale getireceğiz." ifadelerini kullandı.

Uraloğlu, üç büyük operatör Turkcell, Türk Telekom ve Vodafone'un 5G frekans paketlerini alarak ağlarını bu teknolojiyi destekleyecek şekilde hazırlamaya devam ettiğini belirterek, baz istasyonları ve altyapı ekipmanlarının bu teknolojiye uygun hale getirilmesi için çalışmaların sürdüğünü anlattı.

5G'nin sağlayacağı faydalara değinen Uraloğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Hız ve performans artacak. Mobil internet hızları ve veri aktarımı mevcut 4,5G'ye göre çok daha yüksek olacak. 5G ile gecikme süresi ciddi şekilde düşecek. Bu da uzaktan ameliyatlarda, otonom araçlarda, gerçek zamanlı uygulamalarda ve sanal gerçeklik gibi alanlarda avantaj sağlayacak. Aynı anda çok daha fazla cihaz bağlantısı desteklenecek. 5G sektörel dönüşümü de getirecek. Bu kapsamda sağlık, eğitim, lojistik ve üretim gibi alanlarda 5G'nin etkisi büyük olacak."

Uraloğlu, 5G'ye geçişte yerli ve milli teknolojilere öncelik verdiklerini belirterek, bu alanda özellikle altyapıda dışa bağımlılığı azaltmayı ve yerli ürünlerle ilerlemeyi hedeflediklerini ifade etti.

Türkiye'de 5G teknolojisine geçişle özellikle iletişim teknolojilerinde büyük bir dönüşüm yaşanacağını vurgulayan Uraloğlu, şunları kaydetti:

"Altyapıda yerli ve milli ürün desteklenecek. Elektronik haberleşme sektöründe yapılacak yetkilendirmelerde, yerli katma değeri yükseltecek şekilde yerlilik oranı kriterleri belirlenecek ve işletmecilerin altyapılarındaki teknoloji bazlı yerlilik oranları düzenli olarak izlenecek. 5G yetkilendirmeleri kapsamında, ilk yıl için yüzde 50 oranında yerli malı belgeli ürün kullanımı ve en az yüzde 5 oranında milli haberleşme ürünü kullanım zorunluluğu getirilecek. Takip eden yıllarda ise yerli malı belgeli ürün oranı kademeli olarak artırılarak yüzde 60 seviyesine çıkarılacak. 4,5G uygulamasında bu yükümlülük başlangıçta yüzde 30 olarak uygulanmış, sonrasında yüzde 45'e yükseltilmişti. Bu çerçevede 5G, mobil iletişim hızını 10 kat artırmasının yanı sıra yerli ürün kullanım oranındaki daha yüksek hedefleriyle 4,5G'ye göre önemli bir avantaj sunacak."

Kişilerin takip ettiği ve ilgilendiği konulara göre sosyal medya sitelerinde reklamlar alması dijital dönemin en büyük fenomenlerinden biri olarak öne çıkıyor.

Sosyal medya platformları ise kişilerin bilgilerini sadece kendi platformları içindeki hareketlerinden değil platform dışı hareketlerinden de edinerek, sosyal medya hesabı olmayan insanları da büyük oranda takip ediyor.

Aralarında Google, Meta ve TikTok gibi mecraların da bulunduğu pek çok sosyal medya platformu, takip pikseli denilen ve farklı web sitelerine ve e-postalara yerleştirilen şeffaf ve çıplak gözle görülmeyen grafik dosyaları sayesinde milyonlarca kullanıcının bilgilerini edinerek büyük getiri sağlıyor.

IP adreslerinden tıklanan ürünlere ve hatta sağlık sitelerindeki hassas tanılara kadar her şeyi saniyeler içinde dev şirketlerin sunucularına aktaran bu sistem sayesinde, reklamlar kişilere özel hazırlanıp etki gücü artırılıyor.

"Gölge profil" ile sosyal medya hesabı olmayanlar da takip ediliyor

Dijital gözetimin en karanlık yönlerinden biri olarak kabul edilen "gölge profil" ile kişi, bir platformun kullanıcısı olmasa bile hakkında veri toplanıp saklanabiliyor.

Bu profiller, kullanıcının doğrudan onayı olmadan, sosyal çevresinin sağladığı veriler ve web genelindeki hareketleri aracılığıyla inşa ediliyor.

Bu takip, bireyin platformda bir hesabı olmasa bile IP adresi ve tarayıcı parmak izi üzerinden tutarlı bir kimlik oluşturulmasına imkan tanıyor. Böylece kişi bir gün platforma üye olmaya karar verdiğinde, şirket onun hakkında yıllardır biriktirdiği verileri anında profilinin arkasına yerleştirebiliyor.

İnternetin her yerinde Google'ın "gözü" var

DuckDuckGo'nun "Tracker Radar" verilerine göre, Google (Alphabet) internet sitelerinde en fazla takipçisi olan şirket olarak ön plana çıkıyor.

Şirket, gezilen her 10 siteden yaklaşık 7'sinde kullanıcıların verilerini belli bir oranda görebiliyor. Yani internetin neredeyse her köşesinde Google'ın bir "gözü" bulunuyor.

Microsoft yüzde 30 ve Facebook yüzde 19,70 ile listede ön plana çıkan şirketler olarak dikkati çekiyor. TikTok'un sahibi olan ByteDance şirketi ise yaklaşık yüzde 5 ile listede Amerikan şirketlerinin epey gerisinde yer alıyor.

ABD'de hastanelerin yüzde 66'sı kullanıyor

ABD merkezli akademik dergi PNAS Nexus'ta yayımlanan bir makalede ABD sağlık sistemi üzerine yapılan büyük ölçekli bir çalışma, hastanelerin yüzde 66'sının takip pikselleri kullandığını ortaya koydu.

Bu pikseller, hastanın hangi kliniğe tıkladığını veya hangi hastalığa dair bilgi aradığını doğrudan büyük teknoloji şirketlerine iletiyor.

Raporda yer alan bilgilere göre, bu kapsamda ABD'de çok büyük bir mahremiyet krizi yaşandı. Amerika Birleşik Devletleri'nin en büyük kar amacı gütmeyen sağlık sistemlerinden biri olan Advocate Aurora Health (AAH), hastalarının web sitesi ve mobil uygulamalarla nasıl etkileşim kurduğunu anlamak, hizmetlerini iyileştirmek için sitelerine Meta Pixel ve Google Analytics gibi takip pikselleri yerleştirdi.

Ancak bu pikseller, sadece tıklama verilerini değil, hastaların kişisel sağlık bilgilerini de farkında olmadan Meta (Facebook) ve Google gibi üçüncü taraf devlere gönderdi. Yaklaşık 3 milyon kişinin etkilendiği olay, şikayetler üzerine mahkemeye taşındı.

Takip pikselleri belirli şartlar dahilinde yasal

Takip pikseli teknolojisinin kullanımı kendi başına yasadışı olmamakla birlikte bu pikseller aracılığıyla gerçekleştirilen veri toplama ve işleme faaliyetleri, Türkiye'de 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) ve Avrupa Birliği'nde Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR) gibi yasal düzenlemelere sıkı bir şekilde bağlı durumda bulunuyor.

Piksellerin yasal olarak kullanılabilmesi için kullanıcıların mahremiyet haklarının korunmasına ve belirli hukuki şartların yerine getirilmesine bağlı oluyor.

Reklam, pazarlama, kullanıcı davranış analizi veya profil oluşturma amacıyla kullanılan ve "zorunlu olmayan" tüm takip pikselleri için kullanıcının aktif ve özgür iradesiyle verilmiş açık rızası gerekiyor.

Ayrıca, şirketlerin pikselleri kullanmadan önce kullanıcıları şeffaf bir şekilde bilgilendirme zorunluluğu bulunuyor. Buna göre, pikselin hangi amaçla kullanıldığı, toplanan verilerin kimlere ve hangi amaçla aktarıldığı ve kullanıcının verilerine dair hakları da açıkça belirtilmiş olması gerekiyor.

ABD'de Meta ve Google'a dava açıldı

ABD’de de takip piksellerinin kullanımı tamamen yasak olmamasına rağmen hassas verilerin rızasız paylaşımı ciddi yasal yaptırımlara tabi tutuluyor.

Ülkede özellikle sağlık alanında, piksellerin Sağlık Sigortası Taşınabilirlik ve Sorumluluk Yasası kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle Meta ve Google'a karşı 50’den fazla toplu dava açıldı.

FTC (Federal Ticaret Komisyonu) de piksellerin gizli çalışmasını "aldatıcı uygulama" olarak nitelendirip şirketlere milyonlarca dolar ceza kesti.

AB’nin dijital devlere yönelik katı düzenlemeleri, ABD yönetiminin sert tepkisini çekti. Amerikan teknoloji şirketleri, Rusya pazarını yaptırımlar nedeniyle kaybetmişken, şimdi de Avrupa’da sıkı antitröst kuralları ve pazar payı kaybı riskiyle karşı karşıya. Washington, söz konusu düzenlemelerin geri çekilmesini talep ederken, karşı adımlar atabileceği uyarısında bulunuyor. Brüksel ise olası bir ticaret savaşından endişeli.

2024’te tam yürürlüğe girdi

DMA ve DSA, 2024’ün ilk yarısında tam anlamıyla uygulanmaya başlandı.

DMA, Avrupa pazarında faaliyet gösteren ve piyasa değeri 75 milyar avronun üzerinde ya da AB içinde yıllık 7,5 milyar avrodan fazla ciroya sahip şirketleri kapsıyor. Ayrıca en az 45 milyon aylık aktif kullanıcıya ve 10 bin iş kullanıcısına sahip platformlar “kapı bekçisi” (gatekeeper) olarak tanımlanıyor.

Bu kapsamda beş Amerikan teknoloji devi – Alphabet, Amazon, Apple, Microsoft ve Meta – ile Çin merkezli ByteDance düzenleme kapsamına alındı.

Yasa, bu şirketlerin kendi ürün ve hizmetlerine avantaj sağlamasını, kullanıcı verilerini başka servislerle izinsiz paylaşmasını, iş kullanıcılarına haksız şartlar dayatmasını ve uygulama ya da yazılımları zorunlu ön yükleme yoluyla dayatmasını yasaklıyor. Kullanıcılara alternatif ödeme sistemlerini tercih etme ve hizmetlerden kolayca ayrılma hakkı tanınıyor.

AB, YouTube ve TikTok gibi video platformları, Google Search, Windows, Android ve iOS işletim sistemleri, Safari ve Chrome tarayıcıları ile Amazon ve çeşitli sosyal medya ağları dahil 22 temel hizmeti özel gözetim altına aldı.

Kurallara uymayan şirketler için küresel cironun yüzde 10’una kadar para cezası ve gerektiğinde yapısal değişiklik zorunluluğu öngörülüyor.

Dijital içerik ve veri güvenliği boyutu

DSA ise dijital platformlara, yasa dışı ve zararlı içerikle mücadele, kullanıcı verilerinin korunması ve ifade özgürlüğü dengesinin sağlanması konusunda net yükümlülükler getiriyor. İhlaller için yaptırımlar açık biçimde tanımlanmış durumda.

AB yetkilileri, 2026’da teknoloji alanındaki denetimlerin daha da sıkılaşacağını belirtiyor. Ancak bu sürecin hem teknoloji devleriyle hem de ABD yönetimiyle gerilimi artırmasından endişe ediliyor.

İlk krizler başladı

Avrupa Komisyonu, Aralık ayında Elon Musk’ın sahibi olduğu X platformuna şeffaflık kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle 120 milyon avro para cezası verdi. Musk ise Avrupa Birliği’nin yetkilerinin azaltılması ve üye ülkelerin egemenliklerinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.

Gerilim bununla sınırlı kalmadı. Dijital Hizmetler Yasası’nın mimarlarından eski AB Komiseri Thierry Breton ve dört çalışma arkadaşı, ABD vizesi alamadı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise “küresel sansür-endüstri kompleksi” olarak nitelendirdiği yapı içinde yer aldığını savunduğu isimlere yönelik yaptırımların genişletilebileceğini açıkladı.

Trump yönetimi, AB’nin teknoloji düzenlemelerinde değişiklik talep ediyor. Bazı Amerikan teknoloji şirketleri ise DMA’nın tamamen kaldırılmasını istiyor. Washington yeni gümrük tarifeleri dahil karşı önlemler gündeme getirebileceği sinyalini verdi.

Ticaret savaşı riski

Brüksel, dünyanın hiçbir yerinde teknoloji devlerine karşı bu denli katı kuralların uygulanmadığını savunuyor. Ancak AB içinde de düzenlemelerin geç kaldığı yönünde eleştiriler var.

Belçika Siber Güvenlik Merkezi Başkanı Miguel de Bruycker, Financial Times’a verdiği röportajda Avrupa’nın bulut teknolojileri ve internet altyapısında liderliğini kaybettiğini söyledi. Avrupa’nın ne Amerikan bulut hizmetlerinden tamamen vazgeçebilecek ne de verileri sadece AB içinde depolayabilecek teknolojik kapasiteye sahip olduğunu belirtti.

Uzmanlara göre AB’nin “teknolojik egemenlik” hedefi, siyasi söylemde güçlü olsa da pratikte henüz tam karşılık bulmuş değil.

Önümüzdeki süreçte AB’nin düzenlemelerde ne ölçüde taviz vereceği ya da ABD ile gerilimi göze alıp mevcut çizgisini koruyacağı, küresel dijital ekonominin yönünü belirleyebilir. Teknoloji artık sadece ekonomik bir alan değil; açık biçimde stratejik bir güç mücadelesi sahası.

Apple’ın geliştiriciler için yayınladığı son iOS beta sürümünde, RCS (Rich Communication Services) mesajlaşmalarında uçtan uca şifreleme test edilmeye başlandı. Android tarafında ise Google Mesajlar uygulamasının güncel sürümüyle uyumlu şekilde çalışması planlanıyor.

Neden önemli?

Apple kendi ekosisteminde uzun süredir iMessage üzerinden güvenli iletişim sağlıyordu. Android tarafında da RCS mesajlar kendi içinde şifrelenebiliyordu. Ancak iki farklı işletim sistemi arasında gönderilen mesajlar aynı güvenlik standardına sahip değildi. Yeni destekle birlikte bu fark ortadan kalkmış olacak.

Uçtan uca şifreli mesajlaşma ne anlama geliyor?

En basit haliyle, gönderdiğiniz bir mesajın yalnızca alıcı tarafından okunabilmesi demektir. Mesaj, sizin telefonunuzdan çıktığı anda şifrelenir ve sadece karşı tarafın cihazında çözülebilir. Aradaki operatörler, internet servis sağlayıcıları ya da mesajlaşma hizmetini sunan şirketler bile bu içeriği göremez.

Bu sistem; özel yazışmaların, fotoğrafların, iş konuşmalarının ve kişisel verilerin üçüncü kişiler tarafından ele geçirilmesini büyük ölçüde engeller. Artan siber saldırılar ve veri ihlalleri düşünüldüğünde, bu koruma kullanıcı gizliliği açısından kritik bir güvenlik katmanı anlamına geliyor.

İki farklı işletim sistemi arasında bu güvenlik standardının sağlanması ise mobil iletişimde önemli bir eşik olarak değerlendiriliyor. Artık hangi telefonu kullandığınız, mesaj güvenliğiniz açısından belirleyici olmayacak. Apple ve Android kullanıcıları aynı düzeyde mahremiyet korumasına sahip olacak.

Ne zaman kullanılabilecek?

Şu anda özellik beta aşamasında test ediliyor. Apple ve Google’ın teknik testleri tamamlamasının ardından uçtan uca şifreli RCS mesajlaşmanın genel kullanıma sunulması bekleniyor.

Teknoloji dünyasında uzun süredir konuşulan bu adım, mobil mesajlaşmada platformlar arası güvenlik dengesini değiştirecek gelişmelerden biri olarak görülüyor.

Anthropic: “Claude modeli organize şekilde kopyalanmaya çalışıldı”

Anthropic’in sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, DeepSeek, Moonshot AI ve MiniMax isimli laboratuvarların Claude modeline yönelik endüstriyel ölçekli “damıtma” saldırıları gerçekleştirdiğinin tespit edildiği belirtildi.

Şirket, söz konusu laboratuvarların 24 binden fazla sahte hesap oluşturduğunu ve Claude ile 16 milyondan fazla etkileşim gerçekleştirerek modelin yeteneklerini kendi sistemlerini geliştirmek amacıyla çıkarmaya çalıştığını ileri sürdü.

Anthropic, damıtma yönteminin yapay zeka sektöründe meşru kullanım alanları bulunduğunu, daha küçük ve düşük maliyetli modeller üretmek için bu tekniğe başvurulabildiğini kabul etti. Ancak Amerikan modellerinin yasa dışı biçimde damıtılarak güvenlik önlemlerinin kaldırılabileceği ve bu kabiliyetlerin askeri, istihbarat ve gözetim sistemlerine entegre edilebileceği uyarısında bulundu.

Şirket, saldırıların yoğunluk ve karmaşıklık bakımından arttığını savunarak sektör, politika yapıcılar ve yapay zeka topluluğuna koordineli ve hızlı eylem çağrısı yaptı.

Elon Musk’tan karşı suçlama: “Milyarlarca dolarlık veri hırsızlığı”

Anthropic’in açıklamalarının ardından Elon Musk, sosyal medya platformu üzerinden yaptığı paylaşımda şirketi büyük ölçekli veri hırsızlığıyla suçladı.

Musk, “Anthropic devasa ölçekte eğitim verisi çalmaktan suçludur ve bu hırsızlık nedeniyle milyarlarca dolarlık uzlaşma bedelleri ödemek zorunda kalmıştır. Bu sadece bir gerçektir.” ifadelerini kullandı. Paylaşımında, Anthropic’in geçmişte açılan telif davaları kapsamında yüksek tutarlı uzlaşmalara vardığını öne süren bir ekran görüntüsüne de yer verdi.

Telif davaları yapay zeka sektörünü zorluyor

Son dönemde yapay zeka şirketleri, modellerin eğitimi için kullanılan veri setleri nedeniyle çok sayıda telif ve fikri mülkiyet davasıyla karşı karşıya kalıyor. Yayıncılar ve müzik şirketleri, eserlerinin izinsiz biçimde model eğitiminde kullanıldığını iddia ederken, teknoloji firmaları ise kamuya açık verilerin kullanımının “adil kullanım” kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.

Bu kapsamda OpenAI, Meta ve Google gibi şirketler de telif hakkı sahipleri tarafından açılan davalarla karşı karşıya kalmıştı. Özellikle yazarlar, haber kuruluşları ve müzik şirketleri, içeriklerinin izinsiz şekilde model eğitiminde kullanıldığını ileri sürüyor.

ABD’de bazı büyük yayıncıların açtığı toplu davalar ve teknoloji şirketleriyle yapılan lisans anlaşmaları, yapay zeka sektöründe adil kullanım sınırlarının yeniden tartışılmasına yol açtı.

Jeopolitik boyut öne çıkıyor

Öte yandan Çin merkezli yapay zeka girişimlerinin Batılı modelleri tersine mühendislik yoluyla kopyaladığına ilişkin iddialar, Washington’da ulusal güvenlik boyutuyla ele alınmaya başlandı. ABD’li yetkililer, Amerikan yapay zeka teknolojilerinin yabancı askeri ve gözetim sistemlerine entegre edilme ihtimaline karşı uyarılarda bulunuyor.

Veri, telif ve model güvenliği eksenli bu tartışmalar, yapay zeka alanında artan jeopolitik rekabetin en hassas başlıklarından biri haline geldi. Uzmanlar, önümüzdeki dönemde hem ulusal düzenleyicilerin hem de uluslararası kuruluşların model eğitimi ve veri kullanımı konusunda daha net kurallar belirlemesinin kaçınılmaz olduğunu değerlendiriyor.

Kuantum Teleportasyon Nedir?

Kuantum teleportasyon, bir parçacığın kuantum durumunun bir noktadan diğerine aktarılması anlamına geliyor. Bu teknoloji, iletilen bilginin kopyalanmasını imkânsız hâle getirerek veri güvenliğinde devrim niteliği taşıyor. Deneme sırasında araştırmacılar, kuantum durumlarının mevcut fiber ağ üzerinden başarıyla transfer edilebildiğini doğruladı.

Geleceğe Yönelik Adımlar

T-Labs yetkilisi Dr. Martina Schulz, “Bu çalışma, kuantum iletişimin artık laboratuvar ortamını aşıp gerçek dünyada uygulanabilir olduğunu gösteriyor. Önümüzdeki yıllarda daha uzun mesafelerde ve şehirler arası ağlarda denemeler yapılacak” dedi.

Küresel Perspektif

Bu gelişme, Avrupa Birliği’nin Quantum Flagship girişimi ve ABD’deki benzer saha testleriyle paralel ilerliyor. Uzmanlar, önümüzdeki 5 yıl içinde kuantum ağ altyapısının yaygınlaştırılmasının mümkün olacağını belirtiyor.

Kurumdan yapılan açıklamada, çocukların sosyal medya kullanımında kişisel verilerinin korunmasının esas alındığı ve “çocuğun yüksek yararı” ilkesi kapsamında işlem tesis edildiği belirtildi.

Hangi Platformlar İnceleniyor?

KVKK açıklamasında, çocukların kişisel verilerinin sosyal medya platformlarında nasıl işlendiği ve hangi güvenlik tedbirlerinin alındığının araştırılacağı kaydedildi. Bu kapsamda; TikTok, Instagram, Facebook, YouTube, X ve Discord hakkında Kişisel Verileri Koruma Kurulu tarafından resen inceleme başlatılmasına karar verildiği ifade edildi.

Açıklamada, incelemenin çocukların dijital ortamlarda daha güvenli şekilde varlık göstermesini sağlamak amacıyla yürütüleceği vurgulandı.

Dernekten yapılan açıklamada, son üç haftadır ülke gündeminde yer alan dijital oyun yasası konusunda kamu kurumları, sektör paydaşları, akademisyenler, uluslararası yayıncılar ve oyun platformlarıyla temasların yoğun şekilde devam ettiği bildirildi.

BTK’da kapsamlı toplantı

Açıklamada, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nda (BTK), Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Ömer Fatih Sayan ile BTK Başkan Yardımcısı Abdülkerim Gün’ün katılımıyla kapsamlı bir toplantı gerçekleştirildiği aktarıldı.

TOGED’in çağrısıyla BTK iş birliğinde düzenlenen toplantıya oyun sektöründen 26 temsilcinin katıldığı belirtildi. Görüşmede Tencent ve Moonton gibi oyun yayıncıları, Anka Ventures ve Ludus Ventures gibi yatırım grupları, GGOG, hukukçular, akademisyenler, teknokent temsilcileri ile çok sayıda yerli oyun geliştiricisi ve yayıncısı yer aldı.

Toplantıda yasa taslağının ulaştığı son durum kapsamlı şekilde ele alındı.

PEGI ve Avrupa temasları paylaşıldı

TOGED, görüşmede Avrupa çapındaki temsil kuruluşları olan Avrupa Oyun Geliştiricileri Federasyonu (EGDF), Pan-Avrupa Oyun Bilgi Sistemi (PEGI) ve Video Games Europe ile yürütülen temasların ve alınan geri bildirimlerin paylaşıldığını bildirdi.

Türkiye’nin PEGI’yi resmen tanımasının sağlayacağı avantajlara dikkat çekilen açıklamada, bu sürecin yönetmelik düzeyinde resmileşmesinin pratik faydalarına işaret edildi. Böyle bir resmiyetin, PEGI’nin işleyişi ve konsey yapısında BTK’nin yer alabilmesine de imkan tanıyabileceği ifade edildi.

Ayrıca Avrupa Birliği ve PEGI tarafında gündeme gelmesi beklenen düzenleme değişikliklerinin de toplantıda ele alındığı aktarıldı.

Taslakta üç temel başlık

Bakanlık tarafından yasa metninin güncel halinin toplantıda katılımcılarla paylaşıldığı belirtilen açıklamada, daha önce üç madde halinde hazırlanan taslakta yaş derecelendirme ve ebeveyn denetimine ilişkin teknik sıkıntıların ele alınarak daha uygulanabilir hale getirildiğinin görüldüğü kaydedildi.

Metnin ana çerçevesinin Türkiye’de temsilci bulundurulması, etkin ebeveyn kontrolü mekanizması ve sağlıklı bir yaş derecelendirme sistemi kurulması başlıklarını içerdiği ifade edildi. Bu üç başlığın doğru tasarlanması halinde çocukların korunması ve dijital okuryazarlığın güçlendirilmesi açısından uygun bir zemin oluşabileceği belirtildi.

“Belirsiz yetki alanı” endişesi

Açıklamada, toplantıda daha önce sektörle paylaşılmamış bazı ek maddelerin de gündeme geldiği bildirildi. Bu maddelerden birinin kamu kurumlarına geniş ve kapsamı net tanımlanmamış bir yetki alanı tanıdığı ifade edildi.

TOGED, söz konusu düzenlemenin oyunların içerik ve mekaniklerine yönelik müdahalelere yol açabileceği ve bunun platformlar açısından uygulanabilirlik sorunları doğurabileceği yönündeki endişelerini dile getirdi.

Bilgisayar oyunlarının büyük yazılım projeleri olduğuna dikkat çekilen açıklamada, basılı eser ya da video içeriklerinde olduğu gibi bir bölümün çıkarılmasının ya da bölgesel değişiklik yapılmasının çoğu zaman ciddi iş gücü, zaman ve maliyet gerektirdiği vurgulandı.

Bu nedenle belirsiz ve ucu açık yükümlülüklerin platformlar açısından risk oluşturabileceği, hatta bazı platformların Türkiye pazarındaki faaliyetlerini sonlandırmasının ihtimal dahilinde olduğu değerlendirmesi yapıldı.

“Düzenlemeler üç başlıkla sınırlı kalmalı”

Dernek, tanımsız ve yoruma açık yapısı nedeniyle söz konusu maddeye itiraz ettiklerini ve yönetmelikle yapılacak düzenlemelerin üç ana başlığın uygulama esaslarıyla sınırlı kalması gerektiğini ilettiklerini bildirdi.

TOGED ayrıca, mevcut yasa taslağı ve gelişmelerin küresel oyun yayıncıları ve platformlarıyla paylaşılması, geri bildirimlerin alınarak ilgili kurumlara iletilmesi konusunda destek vermeye hazır olduklarını kaydetti.

Cumhuriyet Meclisi Dijital Dünyada Çocuk Haklarına İlişkin Geçici ve Özel Komitesi Başkanı Hasan Küçük ziyarette yaptığı konuşmada, KKTC ile Türkiye arasındaki bağın yalnızca tarihsel bir bağ olmadığını, aynı zamanda ortak bir kader, sorumluluk ve geleceğin söz konusu olduğunu vurguladı.

Hasan Küçük

Dijital dünyanın sınırsız bilgi sunduğu kadar sınırsız riskleri de beraberinde getirdiğine dikkati çeken Küçük, şöyle konuştu:

"Bugün çocuklarımız siber zorbalık, dijital bağımlılık, kişisel verilerin ihlali, zararlı içeriklere maruz kalma, kimlik manipülasyonu, dezenformasyon gibi dijital istismar ve çevrimiçi suçlar gibi tehditlerle karşı karşıyadır. Bu tehditler yalnızca bireysel riskler değildir. Bunlar aynı zamanda toplumsal güvenliği, aile yapısını, geleceğin sağlıklı nesillerini doğrudan etkileyen yapısal risklerdir. Dijital dünya artık yalnızca bir teknoloji meselesi değildir. Bu mesele, aynı zamanda bir egemenlik meselesi, güvenlik, eğitim, ahlak ve medeniyet meselesidir. Devletlerin görevi yalnızca fiziksel sınırları korumak değildir. Aynı zamanda çocuklarının zihinsel ve dijital sınırlarını da korumaktır."

Küçük, güçlü bir farkındalık ve düzenleme sürecine ilişkin öncelikli gördükleri konuları da anlattı.

NAZIM ELMAS: SİYASETÇİLERE GÖREV DÜŞÜYOR

Komisyon'un kurulduğu günden itibaren sosyal medyada Türkiye'nin lehine olabilecek çalışmaları gündeme getirdiğini belirten TBMM Dijital Mecralar Komisyonu Başkanı Elmas, daha önce Türkiye'de sosyal medya platformlarının temsilcilerinin bulunmadığını, Komisyon'un çalışmalarıyla Türkiye'de temsilci bulundurmasına vesile olduğunu vurguladı.

İnternetin gelişmesiyle ekonomik suç alanında öne çıkan ihlal yöntemleri arasında kumar, bahis ve şans oyunlarının başı çektiğini ifade eden Elmas, ulusal ve uluslararası şirket kurularak bireylere kumar, bahis ve şans oyunu imkanı sunulduğunu dile getirdi. Elmas, bu alana devletlerin duyarsız kalmadığını, yerel mevzuatlarda bahse konu alanlarda hukuki düzenlemeye gidildiğini söyledi.

Bilgi teknolojilerindeki gelişmelerin interneti bilginin ana dağıtım mecrası haline getirdiğini vurgulayan Elmas, bu durumun müzik, sinema, güzel sanat ve kitap gibi telife konu fikri ürünleri derinden etkilediğini söyledi. Elmas, "Hukuki açıdan düzenlemesi gereken alanların başında hiç şüphesiz fikir ve sanat eserleri kapsamında telif hakları gelmekte." dedi.

Elmas, internette telif hakkının korunmasının öncelikli olarak göz önünde bulundurulması gereken bir zorunluluk olduğunu belirtti.

Dijital teknolojinin barındırdığı tehlikelerin çocukları olumsuz etkilediğini dile getiren Elmas, "Dijital mecralar, çocukların istismar, sömürü, çocuk ticareti, siber zorbalık ve uygunsuz materyallere maruz kalma da dahil olmak üzere çevrimiçi risklerle karşı karşıya kalmasına neden olmaktadır. Bu nedenle dijital mecralara ilişkin politikalar geliştirilirken çocuğun üstün menfaati ilkesi göz önünde bulundurularak, çocuklar bu politikanın merkezine yerleştirilmeli." diye konuştu.

Elmas, çocukların her türlü istismara ve şiddete karşı korunmasının devletin görevi olduğuna işaret ederek, "Yarının teminatı olan çocukların korunması amacıyla sosyal medya erişiminde yaş sınırlaması başta olmak üzere yapılacak çalışmalarda, diğer paydaşlarla birlikte karar vericilere ve özellikle de siyasetçilere görev düşmektedir." ifadelerini kullandı.

ABD'de reşit olmayan kız çocuklarına yönelik fuhuş ağı kurduğu iddiasıyla yargılandığı sırada hapishanede ölü bulunan milyarder Jeffrey Epstein ile ilgili belgeleri hatırlatan Elmas, "Bu durum bizim ne kadar hızlı hareket etmemiz gerektiğinin bir ifadesi olarak ortaya çıkmakta." diye konuştu.

Financial Times’a konuşan De Bruycker, “Bulut segmentini kaybettik. Açık konuşmak gerekirse interneti kaybettik” ifadelerini kullandı. AB içinde verilerin yüzde 100 Avrupa sınırlarında tutulması hedefini gerçekçi bulmadığını belirten De Bruycker, bunun ulaşılması zor bir hedef olduğunu vurguladı.

Avrupa’nın siber güvenlik kapasitesinin büyük ölçüde özel sektörle iş birliğine dayandığını kaydeden De Bruycker, kilit dijital altyapı sağlayıcılarının çoğunun Amerikan şirketleri olduğunu ifade etti. “Siber uzayda her şey ticari ve özel sektörün elinde” diyen De Bruycker, mevcut bağımlılığın doğrudan bir güvenlik krizi anlamına gelmediğini ancak stratejik bir zafiyet yarattığını belirtti.

Özellikle bulut teknolojileri ve yapay zeka alanlarında gelişimin ABD ve diğer ülkelerde yoğunlaştığını dile getiren De Bruycker, Avrupa’nın bu kritik alanlarda geri kaldığını söyledi. Bu teknolojilerin, devletlerin siber saldırılara karşı korunmasında kilit rol oynadığını hatırlattı.

AB’nin Yapay Zeka Yasası gibi düzenleyici adımlarının inovasyonu sınırladığı yönündeki eleştirilerini de dile getiren De Bruycker, Avrupa’nın kendi dijital kapasitesini güçlendirmek için daha cesur sanayi politikalarına ihtiyaç duyduğunu savundu.

Çözüm olarak ise Airbus örneğini işaret etti. Avrupa devletlerinin geçmişte havacılık sektöründe ortak yatırım modeliyle güçlü bir küresel oyuncu yarattığını hatırlatan De Bruycker, benzer bir yaklaşımın bulut bilişim, yapay zeka ve dijital kimlik alanlarında da benimsenmesi gerektiğini belirtti. “Siber alanda da AB düzeyinde Airbus benzeri bir vizyona ihtiyacımız var” dedi.

Türk Girişimciler Oyun Sektöründe 1 Milyar Dolarlık Başarıya Ulaştı

Türk girişimciler, mobil ve bilgisayar oyunları alanında geliştirdikleri yenilikçi ürünlerle sektöre öncülük ediyor. Türkiye ve KKTC’deki girişimcilerle birlikte Azerbaycan, Kazakistan ve diğer Türk topluluklarından oyun girişimcileri de pazarın büyümesine katkı sağlıyor. Yapılan analizlere göre Türk girişimcilerin geliştirdiği oyunlar, toplamda 1 milyar doları aşan pazar hacmine ulaşmış durumda.

Pazarın büyümesinde mobil oyunlar ön planda. Akıllı telefon kullanımının yaygınlaşması ve genç nüfusun dijital oyunlara ilgisi, Türk girişimcilerin geliştirdiği mobil oyunların hem yerel hem de uluslararası başarı elde etmesini sağlıyor.

Türk Girişimcilerin Oyunları Uluslararası Pazarın Gözdesi

Türk girişimcilerin oyunları, Avrupa, Orta Doğu, Kuzey Amerika ve Orta Asya pazarlarında ilgi görüyor. Azerbaycan ve Kazakistan’dan genç girişimciler de strateji, simülasyon ve rol yapma oyunları geliştirerek Türk dünyasının oyun sektöründe söz sahibi olmasını sağlıyor.

Girişimciler, sadece gelir yaratmakla kalmıyor; aynı zamanda yazılım geliştirme, oyun tasarımı, grafik ve ses prodüksiyonu gibi alanlarda iş fırsatları da yaratıyor. Bu sayede Türk dünyasında teknoloji ve girişimcilik ekosistemi güçleniyor.

Uzmanlar, Türk girişimcilerin öncülüğünde oyun sektörünün önümüzdeki yıllarda hızla büyüyeceğini öngörüyor. Bulut oyunları, artırılmış ve sanal gerçeklik tabanlı oyunlar, girişimciler için yeni fırsatlar sunuyor. Bu başarılar, Türk dünyasının oyun geliştirme alanındaki uluslararası görünürlüğünü artırıyor.

Elektronik ve Akıllı Cihaz Üretiminde Artış

Özellikle elektronik ve akıllı cihaz üretiminde kapasite artışı gözlemleniyor. Yeni üretim hatları, daha hızlı montaj, daha düşük hata oranı ve yüksek verimlilik sağlıyor.

Sürdürülebilir Teknoloji Üretimi

Üretim tesislerinde enerji verimliliği ve atık yönetimi uygulamaları da giderek yaygınlaşıyor. Yenilenebilir enerji kullanımının artması, teknoloji üretiminin çevreye etkisini azaltıyor.

Yenilikçi Ürünler Piyasaya Sunuluyor

Yeni üretim hatlarıyla birlikte bazı yenilikçi cihaz ve ürünler kısa süre içinde piyasaya sunulmaya hazırlanıyor. Bu gelişme, hem üretim kapasitesini hem de yerli teknolojinin çeşitliliğini artırıyor.

Robotik Otomasyon ve İş Gücü

Yeni nesil otomasyon ve robotik hatların devreye girmesi, bazı üretim alanlarında mavi yaka personel ihtiyacını azaltabiliyor. Bununla birlikte uzmanlar, otomasyonun tamamen işsizliğe yol açmadığını; çalışanların yeni sistemleri yönetme, bakım ve kontrol gibi alanlarda görev alabileceğini belirtiyor. Böylece teknoloji üretiminde verimlilik artarken, iş gücü yapısında da kademeli bir dönüşüm yaşanıyor.