KKTC’de aşırı sıcak hava etkisini sürdürürken, uzmanlar sıcak çarpması, sıvı kaybı, tansiyon düşmesi ve kalp-damar sorunlarına karşı dikkatli olunması çağrısı yapıyor.
Meteoroloji Dairesinin tahminlerinde iç kesimlerde sıcaklığın 40 dereceyi aşması beklenirken, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 1 Ağustos’a kadar 12.00-16.00 saatleri arasında güneş altında çalışmayı yasakladı.
Aşırı terleme, baş ağrısı, halsizlik, baş dönmesi, bulantı, kas krampları, yoğun susuzluk ve idrar miktarında azalma sıcak bitkinliğinin başlıca belirtileri arasında yer alıyor. Bilinç bulanıklığı, konuşma bozukluğu, bayılma, nöbet, sıcak ve kızarık cilt ise hayati risk taşıyan sıcak çarpmasına işaret edebiliyor. Bu belirtilerde vakit kaybetmeden acil sağlık desteği alınması gerekiyor.
Çocuklar, yaşlılar, hamileler, kronik hastalığı bulunanlar, açık alanda çalışanlar ve düzenli ilaç kullananlar daha yüksek risk taşıyor. Gün boyunca düzenli su içilmesi, alkollü ve aşırı kafeinli içeceklerden kaçınılması, açık renkli ve ince kıyafetler tercih edilmesi öneriliyor.
Güneşin en etkili olduğu saatlerde dışarı çıkılmaması, ağır fiziksel aktivitenin ertelenmesi ve serin ortamlarda dinlenilmesi gerekiyor. Uzmanlar, susama hissinin beklenmemesi ve yalnız yaşayan yaşlıların gün içinde kontrol edilmesi çağrısında bulunuyor.

Yapay zeka platformu Hugging Face, anlaşıldığı üzere tamamen bir yapay zeka sistemi tarafından başlatılıp yürütülen bir siber saldırıya uğradığını önceki haftalarda açıklamıştı. Kısa süre sonra OpenAI, saldırının arkasında kendi modellerinden birinin bulunduğunu duyurmuştu.

OpenAI, siber güvenlik amaçları için ne kadar etkili performans sergilediğini belirlemek amacıyla sistemi güvenli bir ortamda test ettiğini belirtmişti. Ancak deneysel yapay zeka bu kısıtlamalardan kurtulup internete bağlanarak deney hakkında daha fazla bilgi edinmek amacıyla Hugging Face'e saldırmıştı; bu da esasen cevapları arayarak testte hile yapmasına olanak tanımıştı.

OpenAI, Hugging Face'in saldırıdan etkilenen tek servis olmadığını açıkladı. Şirket, yapay zekanın internette 4 oturum açma bilgisi bulduğunu ve bunları "kamuya açık 4 servise" saldırmak için kullandığını belirtti.

OpenAI, diğer servislerin adlarını veya bunların farklı şirketlere ait olup olmadığını açıklamadı. Reuters, Modal Labs adlı bir teknoloji şirketinden bir yönetici ve diğer iki kaynağa atıfta bulunarak bu işletmenin de saldırıdan etkilendiğini bildirdi.

Modal'dan bir yönetici ve konuya yakın diğer iki kaynağa göre OpenAI'dan kaçarak yapay zeka şirketi Hugging Face'e günlerce siber saldırı düzenleyen kontrolden çıkmış ajan, ikinci bir teknoloji şirketinin (New York merkezli Modal Labs) bir müşterisinin sistemlerini hedef aldı.

Modal yöneticileri, şirketin kendisinin hacklenmediğini vurguladı. Hugging Face'in salı günü yayımladığı zaman çizelgesine göre kontrolden çıkmış ajan, "üçüncü taraf bir sağlayıcının altyapısında barındırılan" sandbox'a, yani izole edilmiş test ortamına sızdıktan sonra burayı daha geniş çaplı bir saldırının başlangıç noktası haline getirdi.

Blog yazısında üçüncü taraf sağlayıcının adı verilmese de Modal'ın baş teknoloji sorumlusu Akshat Bubna, bir müşterinin yazdığı ve Modal'ın platformunda barındırılan savunmasız bir kodun ajan tarafından kötüye kullanıldığını söyledi.

Modal, sözkonusu müşterinin "internetteki herhangi birinin sandbox'ları kullanarak kod çalıştırmasına izin veren, doğrulanmamış bir uç nokta yayımladığını" belirtti; bu, internette kapıyı açık bırakmanın dijital karşılığı.

Bubna, "Modal'ın platformu veya izolasyon sistemi hiçbir şekilde ihlal edilmedi" dedi.

Modal müşterisinin güvenliğinin ihlal edilmesi, Hugging Face'e yönelik daha geniş çaplı siber saldırının yalnızca ilk adımı olsa da bu durum, kontrolden çıkmış ajanın daha önce bilinenden daha ileriye gittiğini gösteriyor.

OpenAI, "Hugging Face'le ilgili paylaştıkları, platform düzeyinde bir ihlali içeren olayın ciddiyet ve ölçeğinde başka herhangi bir faaliyet" tespit edilmediğini açıkladı.

OpenAI saldırıya karışan sistemi devre dışı bıraktığını da belirtti.

Şirket, "Blog yazımızda bahsedilen model önsürümü, yalnızca şirket içi kullanım amaçlı bir araştırma prototipi ve hiçbir zaman kamuya açık olarak yayımlanması planlanmamıştı" ifadelerini kullandı.

Çocukların sosyal medya bağımlılığı, dijital zorbalık ve zararlı içeriklere maruz kalması küresel ölçekte yasal düzenlemeleri hızlandırırken, KKTC’de Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının attığı adımların somut koruma sağlamadığı eleştirisi gündeme geliyor.
Avustralya, 16 yaşından küçüklerin sosyal medya hesabı açmasını yasakladı. Fransa 15 yaş altına erişim yasağını kabul ederken Türkiye de nisan ayında 15 yaşından küçüklerin sosyal medya kullanımını engelleyen düzenlemeyi yasalaştırdı. Bu ülkelerde sorumluluk yalnızca ailelere bırakılmıyor; platformlara yaş doğrulama ve teknik önlem yükümlülüğü getiriliyor.
KKTC’de ise Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Bilişim Teknolojileri ve Haberleşme Kurumu ile “Güvenli İnternet Hizmeti İş Birliği Protokolü” imzaladı. Bakanlık ayrıca “Dijital Zorbalık, Bağımlılık ve Koruma Sempozyumu” düzenledi. BTHK kayıtlarında güvenli internet paketleri için toplantılar yapıldığı ve hazırlanan düzenleme taslağının kamuoyu görüşüne açıldığı görülüyor.
Ancak açıklanan çalışmalar çocukların sosyal medya hesabı açmasını engelleyen bir yaş sınırı, zorunlu yaş doğrulaması, platformlara yaptırım veya kullanım süresi kısıtlaması içermiyor. Protokolün ne zaman tam olarak uygulanacağı, kaç haneye ulaşacağı ve bağımlılık yaşayan çocuklara hangi kurumsal desteğin verileceği de açıklanmış değil.
Dünya bağlayıcı kurallara geçerken KKTC’de çocukların korunmasının büyük ölçüde ailelerin tercihine ve internet filtrelerine bırakılması, Bakanlığın sorumluluğunu yerine getirip getirmediği sorusunu gündeme taşıyor. Sempozyum ve protokol açıklamalarının ötesinde, ölçülebilir hedefleri ve yaptırım gücü bulunan kapsamlı bir çocuk dijital güvenliği politikası bekleniyor.

Yaşlanmayla birlikte kanser ve demans gibi çeşitli hastalıklar ortaya çıkarken araştırmacılar, insan ömrünü uzatma çalışmalarında bu rahatsızlıkların işleyişine odaklanıyor.

Diğer yandan bu hastalıkların dışında genetik faktörler de yaşam süresinde önemli bir rol oynuyor.

Yaşam süresi boyunca DNA'da rastgele mutasyonlar birikiyor. Her hücre bölünmesinde DNA'da küçük hatalar ortaya çıkabiliyor ve insan vücudu bunları onarmada başarılı olsa da mükemmel performans sergilemiyor.

Somatik mutasyon denen bu değişimler genellikle zararsız olsa da bazı durumlarda kanser gibi hastalıklara yol açabiliyor.

Rusya'daki Skolkovo Bilim ve Teknoloji Enstitüsü'nden araştırmacılar, hastalıkların üstesinden gelindiği durumda somatik mutasyonların tek başına insan ömrünü ne kadar sınırlayacağını belirlemek üzere bir çalışma yürüttü.

Ekip bu çalışmanın, insanların gelecekte ne kadar yaşayacağına dair bir tahmin yürütmediğini vurguluyor. Daha ziyade, somatik mutasyonların yaşlanma üzerindeki etkisini anlamayı amaçlayan bir düşünce deneyi olduğunu söylüyorlar.

Bilim insanları işe, DNA'daki mutasyonların hayati organlar üzerindeki etkisini sistematik biçimde hesaplayan matematiksel bir model geliştirerek başladı.

Ardından bu bilgiye dayanarak, yaşa bağlı hastalıklardan arınmış bir insan popülasyonunun yaşam süresini hesapladılar.

Yapılan hesaplamaya göre eğer insan vücudu yaşlanmaya bağlı hiçbir hastalık yaşamasaydı (hücre yıpranması, damar sertleşmesi, telomer kısalması vb. tüm yaşlanma nedenleri sihirli bir şekilde yok edilseydi), insan ömrü sadece kaza, enfeksiyon gibi dış etkenlere bağlı kalacağı için medyan yaşam süresi teorik olarak 1759 yıla kadar çıkabilirdi.

Ancak bulguları hakemli dergi npj Aging'de yayımlanan modele göre, diğer tüm yaşlanma mekanizmalarının ortadan kaldırıldığı varsayımsal bir senaryoda bile somatik mutasyonlar medyan yaşam süresini 1759 yıldan 156 yıla indiriyor.

Hayati organların tamamına ilişkin modeller hesaba katıldığında medyan yaşam süresi 146 ila 194 yıl olarak hesaplandı.

Bu, gelişmiş ülkelerdeki mevcut ortalama yaşam beklentisinin yaklaşık iki katına denk geliyor.

Çalışmanın liderliğini üstlenen Dmitrii Kriukov, bulguların deneysel veriyle değil, matematiksel bir tahminle elde edildiğini belirterek ekliyor:

Somatik mutasyonların, yaşlanma üzerindeki etkisi tek başına şaşırtıcı derecede zayıf olsa da diğer mekanizmalarla birleştiğinde kritik hale gelebileceğini gösteriyoruz.

Araştırmacılar deri ve karaciğer gibi dokuların, eski hücreleri sürekli yenilediğini ve bunu çok uzun süre boyunca yapabileceğini de tespit etti.

Buna karşılık kalp ve beyindeki pek çok hücre uzun süre yenilenmeden kaldığı için yıllar içinde mutasyon biriktiriyor. Ekip, yaşam süresindeki sınırlamanın büyük ölçüde bu uzun ömürlü hücrelerden kaynaklandığı sonucuna vardı.

Çalışma, yaşlanma karşıtı çalışmalar için yeni bir çerçeve sunarak farklı mekanizmalara yönelik stratejilerin geliştirilmesinin önünü açıyor.

Makalenin yazarlarından Ekaterina Khrameeva, "Artık sadece mutasyonların zararlı olduğunu söylemekle kalmıyor, aynı zamanda yaşam süresini ne kadar kısalttıklarını kesin şekilde ölçebiliyor ve katkılarını diğer yaşlanma süreçleriyle karşılaştırabiliyoruz" diyerek ekliyor:

Bu çalışma, hangi yaşlanma mekanizmalarının en çok dikkati ve kaynağı hak ettiğini anlamak açısından önem arz ediyor.

Bakanlar Kurulu onayının ardından 1 Temmuz’dan geçerli yeni asgari ücret aylık brüt 70 bin 893 TL, net 61 bin 677 TL olarak kesinleşti. Saatlik ücret 408,99 TL, günlük ücret 3 bin 271,98 TL ve haftalık ücret 16 bin 359,92 TL oldu. Çalışma Bakanlığı, artışla çalışanların hayat pahalılığı karşısındaki kayıplarının azaltılmasının hedeflendiğini açıkladı.

Döviz piyasasında yüksek seyir sürdü. Sterlin haftanın başında 63,45 TL’den satılırken 30 Temmuz’da 63,50 TL’ye çıktı. Aynı dönemde dolar 47,50 TL’den 47,57 TL’ye, euro ise 54,20 TL’den 54,45 TL’ye yükseldi. Kur hareketliliği, sterlinle belirlenen kiralar ve ithalata dayalı maliyetler üzerindeki baskıyı gündemde tuttu.

KIB-TEK, 28 Temmuz’dan itibaren uygulanacak depozito ve hizmet ücretlerini güncelledi. Bazı tarife kodlarında depozito tutarı 70 bin 893 TL’ye kadar çıktı; yeniden bağlantı ücreti 708,93 TL olarak belirlendi.

Tüketici Kredileri Yasa Tasarısı da komiteden Genel Kurul’a gönderildi. Tasarı, bankaların sabit faizli kredi seçeneği sunmasını zorunlu hale getirmeyi ve kredi tekliflerinin daha şeffaf karşılaştırılmasını hedefliyor.

Trafik Kazalarını Önleme Derneği Başkanı Mehmet Zeki Avcı, Kanal T ve Bağımsız Gazete ortak yayınında Ayşe Menekşeli’nin sunduğu Sosyal Açı programına konuk oldu.

Trafik kazalarının ülkenin kanayan yaralarından biri olduğunu belirten Avcı, kazaların tamamen ortadan kaldırılamasa bile kararlı ve planlı adımlarla en aza indirilebileceğini söyledi.

Avcı, elindeki verilere göre 2025 yılı Temmuz ayında trafik kazalarında 27 kişinin hayatını kaybettiğini, 2026 yılı Temmuz ayında ise bu sayının 21’e ulaştığını açıkladı. Yaz aylarında düğünlerin, gece eğlencelerinin, alkol tüketiminin ve süratin artmasının kazaları tetiklediğini kaydetti.

KKTC yollarının yüksek hızlara uygun olmadığını vurgulayan Avcı, sürücü eğitimlerinde gece sürüşü ve yüksek hızdaki bir aracın güvenli biçimde durdurulması gibi konuların öğretilmediğine dikkat çekti.

Toplu taşıma sisteminin yetersizliği, eski araçların trafikte bulunması ve karar süreçlerinin devlet yerine farklı paydaşların etkisinde kalması nedeniyle gerekli adımların atılamadığını savundu.

Uyuşturucu etkisinde araç kullanımı konusunda da ciddi eksiklikler bulunduğunu söyleyen Avcı, uyuşturucu kullandığı tespit edilen kişilerin ehliyetlerine el konulması ve tedavi sürecinin ardından yeniden değerlendirme yapılması gerektiğini ifade etti. Yabancı ülkelerden alınan ehliyetlerin denetlenmesinde de standart ve güvenilir bir sistem kurulması çağrısında bulundu.

GİRNE BÖLGESİ

MAĞUSA BÖLGESİ

GÜZELYURT BÖLGESİ

LEFKE BÖLGESİ

ÜST MESARYA BÖLGESİ

ALT MESARYA BÖLGESİ

İSKELE BÖLGESİ

KARPAZ BÖLGESİ

Güncel hava tahminlerine göre KKTC genelinde yağış beklenmiyor. Lefkoşa’da hava sıcaklığının öğle saatlerinde 38 dereceye, Girne’de 35 dereceye, Gazimağusa ve İskele’de ise 33 dereceye ulaşması öngörülüyor.

Gece sıcaklıkları Lefkoşa’da 22, Girne’de 24, Gazimağusa ve İskele’de 25 dereceye kadar düşecek. Gökyüzü gün boyunca güneşli, gece saatlerinde ise açık olacak.

Özellikle 11.00 ile 17.00 saatleri arasında sıcaklığın etkisini artırması beklenirken, vatandaşların doğrudan güneş altında uzun süre kalmaması ve sıvı tüketimine dikkat etmesi gerekiyor. Tahminler meteorolojik gelişmelere göre güncellenebilir.

Son 30 saatte yaklaşık 69 bin 500 kişinin Fas'a geçtiğinin tahmin edildiği, gece boyunca yeni bir yasa dışı girişimin kaydedilmediği bilgisi paylaşıldı.

CAN KAYBI 67'YE YÜKSELDİ

İçişleri Bakanlığından yapılan açıklamada Fas'tan İspanya'ya geçmeye çalışırken yaşamını yitiren düzensiz göçmenlerin sayısında artış olduğu ve ölü sayısının 67'ye yükseldiği duyuruldu.

Bu arada ekiplerin, Tarajal Sınır Kapısı'na güvenlik bariyeri kurulumu için çalışmalara başladığı belirtildi.

SANCHEZ'DEN AB'YE MEKTUP

El Pais gazetesi, İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in, Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'e mektup gönderdiğini yazdı.

Sanchez'in, mektubunda, Sebte'deki gelişmelerin ardından bazı AB üyesi ülkelerin İspanya'ya yönelik tutumunu eleştirdiği, tüm üye ülkelerin içişleri bakanlarının katılımıyla toplantı talep ettiklerini ilettiği kaydedildi.

NE OLMUŞTU?

Fas'taki Fenidek kasabası kıyılarından İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı Sebte'ye yüzmeye çalışan 800'ü aşkın düzensiz göçmene, 30 Temmuz Perşembe günü müdahalede bulunulmuştu.

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, olaya ilişkin hükümetin tüm kaynaklarını seferber ettiğini bildirmişti.

İspanya hükümeti, Sebte'ye yönelik düzensiz göç girişimlerinin artması üzerine güvenliğin sağlanması amacıyla silahlı kuvvetlerin bölgeye konuşlandırılmasına karar vermişti.

İspanya hükümeti, dün Sebte şehrine yüzerek veya yürüyerek geçen kişi sayısının 49 binden fazla olduğunun tahmin edildiğini açıklamıştı.

Polis Basın Subaylığı'ndan verilen bilgiye göre, kaza bugün saat 17.45 sıralarında meydana geldi. Umytjan Orunov (33) yönetimindeki TUV 728 plakalı minibüs, İskele istikametinden Ercan istikametine doğru seyir halindeyken sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu yolun sağına geçti. Yoldan çıkan araç, yol kenarında bulunan servi ağaçlarına çarparak durabildi.

Kaza sonrası araç içerisinde sıkışan sürücü, Geçitkale İtfaiye ekiplerinin müdahalesiyle bulunduğu yerden çıkarıldı.

Kazada yaralanan sürücü ile araçta bulunan dört yolcu, kaldırıldıkları Gazimağusa Devlet Hastanesi'nde tedavi altına alındı. Araçta bulunan diğer altı yolcu ise olay yerine sevk edilen sağlık ekipleri tarafından olay yerinde sağlık kontrolünden geçirildi.

Polisin kazayla ilgili soruşturması sürüyor.

Arıklı, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, ASAV tarafından düzenlenen organizasyonda Türkiye İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi’nin sunumunu dinlediğini belirtti.

Sunumun siber suçlarla mücadele bölümüne dikkati çeken Arıklı, “Mavi Vatan” kavramının ardından geliştirilen “Siber Vatan” anlayışının dijital tehditlere karşı önemli bir güvenlik modeli sunduğunu kaydetti.

Dijital suçlar takip edilecek

“Siber Devriye” faaliyetlerinin internette işlenen suçların tespit edilmesi ve önlenmesine yönelik dijital izleme ve inceleme çalışmalarını kapsadığını belirten Arıklı, sistemin çalışma alanlarını şöyle sıraladı:

Çevrim içi dolandırıcılık, kimlik hırsızlığı, zararlı yazılımlar ve siber saldırılar, çocukların çevrim içi istismarı, yasa dışı bahis ve kumar faaliyetleri ile terör ve organize suçlarla bağlantılı dijital faaliyetler.

Arıklı, gerekli yasal ve teknik altyapının kurulmasının ardından bu faaliyetlerin KKTC’de de başlatılmasının planlandığını bildirdi.

“15 Kasım’da 5G’ye geçiyoruz”

Dijital dönüşüm çalışmalarına da değinen Arıklı, “15 Kasım’da 5G’ye geçiyoruz. Bütün engellemelere rağmen önümüzdeki bir yıl içerisinde ‘Evden Eve Fiber Projesi’ni de gerçekleştireceğiz ve insanımızı çağdaş bilişim teknolojisiyle buluşturacağız.” ifadelerini kullandı.

Teknolojik gelişmelerin güvenlik boyutunun ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayan Arıklı, “Bunu yaparken insanımızı dijital tehlikelerden korumak da ana görevimizdir.” dedi.

Polis Basın Subaylığı'ndan yapılan açıklamaya göre, denetimlerde toplam 2 bin 671 araç sürücüsü kontrol edildi. Trafik kurallarına uymayarak diğer sürücü ve yayaların güvenliğini tehlikeye atan 430 sürücü rapor edilirken, 35 araç da trafikten men edildi.

Denetimlerde en fazla ihlal, 196 sürücünün yasal hız sınırını aşması nedeniyle tespit edildi. Ayrıca 16 sürücü alkollü araç kullanırken, 2 sürücü ehliyetsiz ve sigortasız araç kullanmaktan, 5 sürücü ise sigortasız araç kullanmaktan rapor edildi.

Bunun yanı sıra 3 sürücünün seyir halinde cep telefonu kullandığı, 10 sürücünün emniyet kemeri takmadığı, 8 aracın muayenesiz, 25 aracın ise seyrüsefer ruhsatsız olduğu belirlendi. Denetimlerde ayrıca 1 sürücü tehlikeli sürüş yapmaktan, 1 kişi elektrikli scooter kullanım kurallarını ihlal etmekten, 14 sürücü trafik levha ve işaretlerine uymamaktan, 149 sürücü ise diğer trafik suçlarından rapor edildi.

Polis Basın Subaylığı, şahıslar hakkında yasal işlem başlatıldığını, soruşturmanın sürdüğünü açıkladı.

Polis Basın Subaylığı'ndan yapılan açıklamaya göre, dün saat 22.30 sıralarında Öğretmen Ahmet Hamdi Sokak'ta polisleri gören şahıs koşarak kaçmaya çalışırken, tasarrufundaki yaklaşık 5 gram ağırlığında hintkeneviri türü uyuşturucu olduğuna inanılan maddeyi yere attı.

Tutuklanan zanlının ikametgahında yapılan aramada ise yaklaşık 1 gram hintkeneviri türü uyuşturucu olduğuna inanılan madde ile uyuşturucu satışından elde edildiğine inanılan 20 bin 650 TL nakit para emare olarak alındı.

Soruşturma sürüyor.

Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Kıbrıs sorununa ilişkin yürütülen siyasi tartışmaları ve 5+1 formatındaki gayriresmî toplantı hazırlıklarını değerlendirdi.

Cumhurbaşkanı Erhürman açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

"Her türlü 'atraksiyon' var!

Güneyde, kuzeyde fotoğraflar, fotoğraflar üzerinden tribüne açıklamalar, vücut dili çalışmaları, protokol bilmeyen ziyaretler, 'küçük dağları ben yarattım, büyükler babamdan miras' halleri, ezberler, iç politika için manipülasyonlar, daha neler neler...

5+1'in hazırlıkları ile ilgili, hem de açıklayan tarafından teyit edilmiş apaçık metinleri 'yorum yoluyla' değiştirme çabaları.

Her şey fazlasıyla var, bir ciddiyet eksik!

Güneyde de, kuzeyde de hangi 'atraksiyon' olursa olsun bizim için değişen hiçbir şey yok!

Halkımızın çözüm iradesi ve halkımıza verdiğimiz sözler rehberimiz. Görüşmek isteyen herkesle doğru çerçeve içinde görüşüp, dinlemek isteyen herkese anlatarak, çok çalışarak, ciddiyetle yolumuza devam ediyoruz.

Çocuklarımız için..."

Birleşik Krallık ve Avustralya Kraliyet Donanmalarında uzun yıllar görev yapan ‘HMAS TEAL’, müze olarak Girne Turizm Limanı’nda ziyaretçi kabulüne başladı. 1994 yılında Kıbrıs'a getirilen ve uzun yıllar boyunca Yakın Doğu Üniversitesi ile Girne Üniversitesi Denizcilik Fakülteleri'nin uygulamalı eğitimlerinde kullanılan HMAS TEAL, Yakın Doğu Üniversitesi ve Girne Üniversitesi Denizcilik Fakültesi'nin katkılarıyla Girne Turizm Limanı’nda Denizcilik Müzesi olarak kapılarını ziyaretçilere açtı.

YDÜ Kurucu Rektörü Dr. Suat İrfan Günsel ve Girne Belediye Başkanı Murat Şenkul, 1 Ağustos’ta açılışı gerçekleşen müzede bir araya geldi.

Denizcilik Tarihi ve Sanat Aynı Çatı Altında

Girne Turizm Limanı’nda ziyaretçilerini ağırlamaya başlayan HMAS TEAL Denizcilik Müzesi, Akdeniz'in binlerce yıllık denizcilik mirasını, Kıbrıs'ın liman geçmişini, ticaret yollarını, deniz savaşlarını, balıkçılık kültürünü ve denizcilik teknolojilerinin gelişimini zengin koleksiyonlarla buluşturuyor.

Müzede tarihi haritalar, arşiv belgeleri, navigasyon cihazları, özgün denizcilik objeleri ile deniz temalı çağdaş sanat eserleri bir arada sergileniyor. Geminin köprüüstü, yaşam alanları, makine dairesi ve güverteleri ise aslına uygun şekilde düzenlenerek tematik sergi alanlarına dönüştürüldü. Böylece ziyaretçilere, denizcilik tarihini, kültürel mirası ve sanatı aynı mekânda deneyimleme fırsatı sunuluyor.

Murat Şenkul: “Denizcilik Müzesi Girne’ye değer katacak”

Girne Belediye Başkanı Murat Şenkul, Girne Turizm Limanı'nda hayata geçirilen Denizcilik Müzesi hakkında yaptığı açıklamada “1 Ağustos gibi önemli bir günde Sayın Dr. Suat Günsel'in nazik davetiyle, kentimize önemli değer katacağına inandığım Denizcilik Müzesi'nde bulunmaktan büyük mutluluk duydum. Turizm Limanı'nda hayata geçirilen bu projeyi özellikle tüm okullarımızın ziyaret programlarına almalarını tavsiye ediyorum.” dedi. Şenkul, nazik daveti dolayısıyla Dr. Suat Günsel'e teşekkür ederken, müze ziyareti sırasında Dr. Günsel'in doğum günü olduğunu öğrendiğini belirterek, “Bu vesileyle kendisine mutlu, sağlıklı ve nice yıllar diliyorum.” ifadelerini kullandı.

Yazılı açıklama yapan Solyalı, ceza yargılaması ve infaz sisteminin temel amacının hükümlüden intikam almak değil; yeniden suç işlemesini önlemek, mağduru korumak, kamu vicdanını rahatlatmak, toplumu suçtan korumak ve hükümlünün yeniden topluma kazandırılmasını sağlamak olduğunu belirtti. Bu sistem içerisinde ödül ve teşvik mekanizmalarının zaten bulunduğunu ifade eden Solyalı, yapılan son değişikliklerin ise bu anlayışın dışına çıktığını öne sürdü.

Şartlı Tahliye Tüzüğü'nde bugüne kadar dokuz değişiklik yapıldığını hatırlatan Solyalı, son düzenlemeyle birlikte Cezaevi Disiplin Tüzüğü üzerinden mahkeme kararlarının sonuçlarını değiştirecek yeni bir mekanizmanın kalıcı hale getirildiğini iddia etti.

Yeni düzenlemeyle Cezaevi Müdürü'ne, iki yıl ve üzerindeki hapis cezalarında hükümlünün "iyi hali ve çalışkanlığı" gerekçe gösterilerek cezanın üçte birine kadar bağışlanmasına karar verme yetkisi verildiğini belirten Solyalı, bu yetkinin sıradan bir idari işlem olmadığını savundu.

Bu yetkinin mahkemenin verdiği cezanın infaz süresini doğrudan değiştirdiğini ifade eden Solyalı, kişi özgürlüğünü ve mahkeme kararlarını etkileyen böyle bir kamu gücünün idari makam tarafından kullanılmasının kuvvetler ayrılığı anlayışını zedelediğini ileri sürdü. Düzenlemenin, yargının yerine idarenin takdirini koyduğunu savunan Solyalı, mahkeme kararını fiilen değiştirecek bu tür bağışlama kararlarının herhangi bir yargı denetimine tabi olmamasını da eleştirdi.

Cezaevi Müdürü kadrosunun halen asaleten doldurulmadığına dikkat çeken Solyalı, böylesine kritik bir yetkinin fiilen kim tarafından ve hangi hukuki sorumluluk anlayışıyla kullanılacağının dahi belirsiz olduğunu ifade etti. Bu durumun düzenlemenin yalnızca hukuki değil, idari meşruiyetini de tartışmalı hale getirdiğini öne sürdü.

Cezaevi kapasitesinin tartışıldığı dönemlerde infaz rejiminin sürekli gevşetilmesinin doğru olmadığını belirten Solyalı, bunun suçla mücadele, denetim ve güvenlik politikalarının yerine geçemeyeceğini söyledi.

Bağışlama ve şartlı tahliye sisteminin yeniden ele alınması gerektiğini dile getiren Solyalı, ancak bunun tüzük değişiklikleriyle değil, Anayasa'nın öngördüğü hukuk devleti, yasallık ve kuvvetler ayrılığı ilkelerine uygun şekilde, siyasi atamayla göreve gelen idari makamların karar verici olmasını engelleyen ve yargı denetimini içeren yasal düzenlemelerle yapılması gerektiğini kaydetti.

Lefkoşa’daki etkinlikler, saat 9.30’da Atatürk Anıtı’ndaki çelenk sunma töreniyle başlayarak, saat 10.00’da Şehitler Anıtı’ndaki törenle devam etti.

Atatürk Anıtı ve Şehitler Anıtı’nda düzenlenen törenlere, Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral İlker Görgülü, askeri erkân, polis yetkilileri, Kıbrıs TMT Mücahitler Derneği Başkanı Celal Bayar ile dernek üyeleri ve bazı milletvekilleri ile dernek temsilcileri katıldı.

ATATÜRK ANITI

Başkent Lefkoşa’daki Atatürk Anıtında düzenlenen tören, Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Görgülü ile TMT Mücahitler Derneği Başkanı Bayar’ın anıta çelenk sunmasıyla başladı.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşı ile bayrakların göndere çekildiği törende, Tümgeneral Görgülü, Anıt Özel Defterlerini imzaladı. Törende daha sonra, Deniz Kurmay Yüzbaşı Erhan Sarıbaş günün anlam ve önemini belirten bir konuşma yaptı.

Tümgeneral Görgülü, Atatürk Anıtı Anıt Özel Defteri’ne şunları yazdı:

“Ebedi Başkomutanımız Gazi Mustafa Kemal Atatürk, bugün; Kıbrıs’ın şanlı Türk ordusu tarafından fethinin 455’inci, Kıbrıs Türk halkının varoluş ve özgürlük mücadelesinin teşkilatlı gücü Türk Mukavemet Teşkilatının 68’inci ve bu kutlu mücadelenin sarsılmaz teminatı Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığının 50’nci kuruluş yıl dönümünü idrak etmenin gurur ve heyecanını yaşıyoruz.

Aynı zamanda 1 Ağustos Toplumsal Direniş Bayramı vesilesiyle, tarihimizin dönüm noktalarını ve millî mücadelemizin aziz kahramanlarını yad etmek üzere manevi huzurunuzda bulunuyoruz.

Kıbrıs Türk halkı; yüzyıllar boyunca bu topraklarda Türk varlığını, milli kimliğini ve bağımsız yaşama iradesini korumuş; maruz kaldığı her türlü baskı, saldırı ve yok etme teşebbüsleri karşısında birlik, beraberlik ve fedakarlık ruhuyla direnmeyi bilmiştir. Bu onurlu direniş, Türk Mukavemet Teşkilatı çatısı altında teşkilatlanmış; Mücahit ile Mehmetçiğin omuz omuza yürüttüğü destansı mücadele, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin kuruluşuyla taçlanmıştır.

Kıbrıs Türk halkının Anavatan Türkiye ile sarsılmaz bağları, geçmişte olduğu gibi bugün de en büyük güç ve güven kaynağıdır. 'Bağımsızlık benim karakterimdir.' sözünüzde ifadesini bulan milli irade; egemenliğimizden, özgürlüğümüzden ve devletimizden asla taviz vermeden geleceğe yürüyüşümüzün temelini oluşturmaktadır.

Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı; yarım asırlık şanlı tarihinde, Kıbrıs Türk halkının huzur ve güvenliğinin, vatan topraklarının bölünmez bütünlüğünün, milli egemenliğimizin ve bağımsızlığımızın yılmaz savunucusu olmuştur. Kahraman personelimiz, Türk Silahlı Kuvvetleri ile omuz omuza, kendisine tevdi edilen her türlü görevi üstün vazife anlayışı, yüksek disiplin ve sarsılmaz bir kararlılıkla yerine getirmeye devam edecektir.

Aziz Atatürk,

Açtığınız yolda, gösterdiğiniz hedefe; ilke ve inkılaplarınızdan aldığımız güç, şehitlerimizin emaneti ve gazilerimizin fedakârlığından aldığımız ilhamla yürümeye devam edeceğiz. Kıbrıs Türk halkının egemenliğini, bağımsızlığını ve güvenliğini her şart altında koruyacağımıza; vatanımıza, bayrağımıza ve devletimize sadakatle bağlı kalacağımıza manevi huzurunuzda bir kez daha söz veriyoruz.

Bu anlamlı gün vesilesiyle; başta Zât-ı Âliniz olmak üzere silah arkadaşlarınızı, Kıbrıs Türk halkının özgürlük ve varoluş mücadelesine önderlik eden Liderimiz Dr. Fazıl Küçük’ü, Kurucu Cumhurbaşkanımız Rauf Raif Denktaş’ı, aziz şehitlerimizi ve ebediyete irtihal eden kahraman gazilerimizi rahmet, minnet ve şükranla anıyor; hayatta olan gazilerimize sağlık ve esenlikler diliyoruz.

Ruhunuz şad olsun.”

SARIBAŞ

Deniz Kurmay Yüzbaşı Erhan Sarıbaş günün anlam ve önemini belirten konuşmasında, Kıbrıs Adası'nın Osmanlı İmparatorluğu tarafından fethinin 455’inci, Türk Mukavemet Teşkilatı'nın kuruluşunun 68’inci ve Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı’nın kuruluşunun 50’nci yıl dönümlerini aynı gün içinde kutlamanın mutluluğunu yaşadıklarını belirtti.

“Kıbrıs tarihine yön veren gelişmeyenin yıl dönümü olan bugünün önemini kavramak için tarihte yaşananları hatırlatmak gerekmektedir.” diyen Sarıbaş, Osmanlı öncesi Venedik yönetimi altında Kıbrıs'ın korsanlara yataklık ettiğini ve Rum Ortodoks cemaatinin Katolik yöneticiler tarafından baskı gördüğünü anlattı.

1571'de Osmanlı’nın fethiyle, adaya barış, huzur ve adaletin geldiğini söyleyen Sarıbaş, 1878'de adanın geçici olarak İngiltere'ye devri ve 1914'te İngiltere'nin adayı tek taraflı ilhakına da değindi. Sarıbaş, İngiliz hakimiyeti altındaki bu dönemin, Rumların enosis ideallerine karşı Kıbrıs Türkü’nün varoluş mücadelesine sahne olduğunu vurguladı.

Sarıbaş, 1955 yılında Rumların soykırıma varacak saldırılarını sistematik hale getirmek üzere kurduğu EOKA terör örgütünün, Kıbrıs Türkü’nün namusunu, canını, varlığını tehdit ettiğini ve yok olma tehlikesiyle yüz yüze gelen halkın 1 Ağustos 1958 yılında Türk Mukavemet Teşkilatı'nı kurduğunu belirtti.

Türk Mukavemet Teşkilatı mensuplarının damarlarındaki asil kandan aldığı güçle, etmiş oldukları yemine sadık kalarak mücadele ve direnişi hiçbir zaman bırakmadığını vurgulayan Sarıbaş, “Rum-Yunan ikilisinin adadaki Türk halkını baskılamaya, sindirmeye, katletmeye ve gerekirse yok etmeye yönelik uyguladığı; Akritas ve İfestos planları ile 1963 ve 15 Temmuz 1974 darbeleriyle Kıbrıs Türkü’nün halkları gasp edilerek, 1960 Kıbrıs Cumhuriyeti yıkılmış ve Kıbrıs Helen Cumhuriyeti ilan edilmiştir.” dedi.

İki halkın eşitliğine dayanarak kurulan ortaklık cumhuriyetinin Rumlar tarafından yıkılmasıyla Kıbrıs Türkiye'ne baskı ve zulümlerin daha da arttığını kaydeden Sarıbaş, Türkiye’nin Mehmetçik’le, Garanti Anlaşması’ndan doğan haklarını kullanarak Kıbrıs Türk halkını soykırımdan kurtaran 20 Temmuz Mutlu Barış Harekatı'nı icra ettiğini söyledi.

Halkın özgürlüğüne kavuştuğunu vurgulayan Sarıbaş, adaya ikinci kez barış ve huzur ortamının Mehmetçik ve Mücahit'in verdiği mücadele ile 1974 yılında geldiğini söyledi. Sarıbaş, Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesinin nişanesi Türk Mukavemet Teşkilatı’nın, 1 Ağustos 1976'da misyonunu tamamladığını ve devletin silahlı gücü Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı'na dönüştüğünü anlattı.

“Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı teşkil edildiği günden bugüne kadar olduğu gibi milletinden aldığı güçle yüksek eğitim ve hazırlık seviyesinde bir askeri güç olarak Kuzey Kıbrıslık Cumhuriyeti'ni kanının son damlasına kadar savunmaya devam edecektir.” diyen Sarıbaş, başta Ebedi Başkomutan Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşları, Varoluş Mücadelesi Lideri Dr. Fazıl Küçük, Kurucu Cumhurbaşkanı Rauf Raif Denktaş, Mehmetçik, Mücahit ve mücadeleler ile tüm şehit ve ebediyete irtihal etmiş gazileri rahmetle anarak, hayatta olan gazilere ve tüm silah arkadaşlarına minnet ve saygılarını sundu.

ŞEHİTLER ANITI

Lefkoşa Şehitler Anıtı’nda saat 10.00’da başlayan törende, Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral İlker Görgülü ile TMT Mücahitler Derneği Başkanı Celal Bayar anıta çelenk sundu.

Saygı duruşu, saygı atışı ve İstiklal Marşı ile bayrakların göndere çekilmesiyle devam eden törende, Tümgeneral Görgülü, Anıt Özel Defterlerini imzaladı.

Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral İlker Görgülü, Anıt Özel Defteri’nde şu ifadelere yer verdi:

“Aziz şehitlerimiz, emanetiniz emin ellerdedir. Uğruna can verdiğiniz vatanı, bayrağı ve milli değerlerimizi sonsuza kadar koruyacağımıza; birlik ve beraberliğimizi her şart altında muhafaza edeceğimize; Kıbrıs Türk halkının egemenliğinden, bağımsızlığından ve hür yaşama iradesinden asla taviz vermeyeceğimize manevi huzurunuzda bir kez daha söz veriyoruz.

Sizlerin aziz hatıralarından aldığımız güç ve ilhamla, ülkemize ve milletimize sadakatle bağlı kalarak görevimizi cesaret, disiplin, fedakarlık ve kararlılıkla yerine getirmeye devam edeceğiz.

Bu anlamlı gün vesilesiyle; başta Ebedi Başkomutanımız Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşları olmak üzere, Kıbrıs Türk halkının özgürlük ve varoluş mücadelesine önderlik eden Liderimiz Dr. Fazıl Küçük’ü, Kurucu Cumhurbaşkanımız Rauf Raif Denktaş’ı, aziz şehitlerimizi ve ebediyete irtihal eden kahraman gazilerimizi rahmet ve şükranla anıyor; hayatta olan gazilerimize sağlık ve esenlikler diliyoruz. Aziz hatıranız önünde saygı ve minnetle eğiliyoruz.

Ruhlarınız şad, mekanlarınız cennet olsun.”

Harekât sırasında Mehmetçik tarafından kullanıldığı ve çatışmalarda zarar gördüğü belirtilen bayrak, 1990 yılında KKTC’ye yerleşen Aynur Gazcıoğlu’na, Kıbrıslı Türk komşusu tarafından aynı yıl emanet edildi.

Bayrak 36 yılın ardından, bakım ve koruma çalışmalarının yapılması amacıyla Türkiye’ye götürülmek üzere Gazcıoğlu’nun Gönyeli’deki evinde, KKTC ve Türkiye’den yetkililerin yer aldığı heyete teslim edildi.

Bayrağı, Başbakan Yardımcılığı, Turizm, Kültür, Gençlik ve Çevre Bakanlığı Müdürü Mehmet Yalçın, Eski Eserler ve Müzeler Dairesi Müdürü Emine Hilkat, Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdür Yardımcısı Bülent Gönültaş ile Müzeler Dairesi Başkanı Serkan Gedük’ten oluşan heyet teslim aldı.

Bayrağın restorasyon ve konservasyon işlemleri Gaziantep’teki Türk Arkeoloji ve Kültürel Miras Enstitüsü laboratuvarlarında yapılacak. Çalışmaların tamamlanmasının ardından bayrak yeniden Gazcıoğlu’na teslim edilecek.

-Yalçın

Başbakan Yardımcılığı, Turizm, Kültür, Gençlik ve Çevre Bakanlığı Müdürü Mehmet Yalçın teslim sırasında yaptığı konuşmada bayrağın emin ellerde olduğunu belirterek, gerekli bakım ve onarım çalışmalarının titizlikle yapılmasının ardından yeniden Gazcıoğlu’na teslim edileceğini söyledi.

Türkiye’den gelen yetkililere gösterdikleri hassasiyet ve duyarlılık için teşekkür eden Yalçın, “Emanetiniz emin ellerde. Bayrağın her türlü bakım ve onarımı yapılarak en iyi şekilde yeniden size teslim edilecek.” dedi.

-Gönültaş

Bayrağı teslim alan Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdür Yardımcısı Bülent Gönültaş ise, Gazcıoğlu’nun tarihi emaneti 36 yıl boyunca büyük bir özenle koruduğunu belirterek, bunun önemli bir vefa örneği olduğunu söyledi.

Bayrağın, Kıbrıs tarihindeki önemli bir dönemin ve barışın aziz hatırası olduğunu ifade eden Gönültaş, “Emanetimize çok güzel baktınız, gözünüz gibi korudunuz. Biz de Kültür ve Turizm Bakanlığı olarak sorumluluğumuzu yerine getirmek ve bu emaneti daha uzun yıllar sağlıklı koşullarda muhafaza edebilmenizi sağlamak istiyoruz.” dedi.

Bayrağın geçici olarak teslim alındığını dile getiren Gönültaş, restorasyon ve konservasyon çalışmalarının Gaziantep’teki Arkeoloji Enstitüsünün laboratuvarlarında yapılacağını belirtti.

Çalışmaların tüm aşamalarının belgeleneceğini ve fotoğraflanacağını belirten Gönültaş, süreç hakkında Gazcıoğlu’na düzenli bilgi verileceğini, işlemlerin tamamlanmasının ardından bayrağın yeniden kendisine teslim edileceğini söyledi.

Gönültaş, bayrağın gelecekte de korunmaya devam edeceğini vurgulayarak, “Sizin bu emanete sahip çıktığınız gibi, bizden sonra görev yapacak arkadaşlarımız da sahip çıkacak. Böylece bayrağı torunlarınıza ve gelecek nesillere güvenle aktarabileceksiniz.” diye konuştu.

-Hilkat

Eski Eserler ve Müzeler Dairesi Müdürü Emine Hilkat, Gazcıoğlu’nun bayrağı bugüne kadar büyük bir özenle koruduğunu belirterek, bundan sonraki bakım ve koruma sürecinin uzmanlar tarafından yürütüleceğini söyledi.

Kumaş ve ahşap gibi malzemelerin korunmasında restoratörlerin desteğine ihtiyaç duyulduğunu dile getiren Hilkat, “Bugüne kadar görevini sen yerine getirdin. Artık bayrağın uzmanlar tarafından korunacağından emin olarak daha rahat olacaksın. Bu çalışma için Türkiye’den gelen yetkililere teşekkür ediyoruz.” dedi.

-Gazcıoğlu

Yaşamını yitiren Kıbrıslı Türk komşusu tarafından emanet edilen bayrağı 36 yıl muhafaza eden Aynur Gazcıoğlu da bayrağın, Kıbrıs Barış Harekâtı’na tanıklık eden Kıbrıslı Türk komşusu tarafından kendisine verildiğini anlattı.

Komşusunun sık sık harekât sırasında yaşananları anlattığını belirten Gazcıoğlu, “Bir gün bana, ‘Sana bir emanet vereyim mi?’ diye sordu. Savaştan çıkmış, kullanılmış bir bayrak olduğunu ve onu kimseye vermeden saklamamı istedi. Ben de torunlarım olursa onlara emanet edeceğimi söyledim.” dedi.

“Türk bayrağının bugünkü hâliyle kalabilmesi için yıllar boyunca büyük özen gösterdim.” diyen Gazcıoğlu, 52 yıl önce Kıbrıs Barış Harekâtı’nda Mehmetçiğin kullandığı belirtilen bu emaneti, vatan ve bayrak bilincinin gelecek nesillere aktarılması amacıyla torununa bırakmak istediğini söyledi.