Çalışmada Kıbrıslı Türklerin siyasi güven, sosyal güven, bireysel özgüven ve mutluluk algısı ölçülürken, bu göstergelerin zaman içindeki değişimi ve güncel gelişmelerden nasıl etkilendiği incelendi. Araştırma üç bölüm halinde yayımlanacak.

KATILIMCILARIN YÜZDE 90.4'Ü ÜLKEDE İŞLERİN YANLIŞ YÖNDE GİTTİĞİNİ DÜŞÜNÜYOR

Araştırmaya göre katılımcıların yüzde 90.4’ü ülkede işlerin yanlış yönde gittiğini ifade etti. Aynı soruya olumlu yanıt verenlerin oranı ise yüzde 9.6’da kaldı.

Veriler, 2017 yılından bu yana toplumda genel gidişata yönelik olumsuz algının yüksek seyrettiğini ortaya koydu. Bu oran 2022 yılında yüzde 97.42 ile zirveye çıkarken, 2024 yılında görece düşüş göstermesine rağmen 2026 itibarıyla yeniden yüzde 90 seviyesine yükseldi.

EN ÖNEMLİ SORUNLARDA SIRALANDI: EKONOMİ, KIBRIS SORUNUNUN ÜZERİNE

Katılımcılara göre ülkenin en önemli sorunları sırasıyla şu şekilde belirlendi:

1. Ekonomik sorunlar
2. Kıbrıs sorunu
3. Yolsuzluk
4. Yeteneksiz veya beceriksiz siyasi liderler
5. Sağlık sistemi
6. Artan fiyatlar ve enflasyon
7. Altyapı sorunları, özellikle elektrik

Ekonomik sorunlar önceki dönemlerde olduğu gibi ilk sıradaki yerini korurken, yolsuzluk ile liderlik sorununun üst sıralara yükselmesi dikkat çekti. Kıbrıs sorunu ise ikinci sıradaki konumunu sürdürdü.

EKONOMİK BEKLENTİLER OLUMSUZ

Araştırma, bireysel ve genel ekonomik beklentilerde belirgin bir kötümserliğe işaret etti.

Katılımcıların yüzde 63.33’ü iki yıl içinde kendi ekonomik durumunun daha kötü olacağını düşündüğünü belirtti. Yüzde 28.66’lık kesim durumun değişmeyeceğini ifade ederken, sadece yüzde 8.01’lik bir kesim iyileşme beklediğini dile getirdi.

Ülke ekonomisine ilişkin beklentiler ise daha olumsuz oldu. Katılımcıların yüzde 69.94’ü ülke ekonomisinin iki yıl içinde daha kötü olacağını öngörürken, yüzde 25.45’i aynı kalacağını düşündüğünü belirtti. Ekonominin iyileşeceğini düşünenlerin oranı yüzde 4.61’de kaldı.

EKONOMİK KAYGILAR

Araştırmaya göre toplumda ekonomik kaygılar yüksek düzeyde:

Yüzde 53.60 mutfak giderlerini karşılayamama konusunda kaygılı
Yüzde 68.80 hayat standardını koruyamama endişesi taşıyor
Yüzde 72.80 taksitlerini ödeyememe korkusu yaşıyor
Yüzde 74.2 sağlık harcamalarını karşılayamama konusunda kaygı duyuyor

TOPLUMUN MUTLULUK DÜZEYİ 10 ÜZERİNDEN 5,95

Toplumun mutluluk düzeyi 10 üzerinden 5.95 olarak ölçüldü.

Verilere göre mutluluk puanı 2022 yılında 4.37 seviyesine kadar geriledikten sonra dalgalı bir seyir izledi ve 2026 Mart döneminde 5.95 olarak kaydedildi.

TOPLUMUN SOSYAL GÜVEN PUANI 10 ÜZERİNEN 3,49

Sosyal güven puanı Mart 2026 döneminde 10 üzerinden 3.49 oldu.

Araştırmada sosyal güvenin uzun yıllardır düşük seviyelerde seyrettiği görülürken, bu durumun demokrasi ve toplumsal gelecek açısından dikkat çekici olduğu belirtildi.

ÜLKENİN YAŞANABİLİRLİK PUANI 10 ÜZERİNDEN 6.02

Ülkenin yaşanabilirlik puanı Mart 2026 döneminde 10 üzerinden 6.02 olarak ölçüldü.

Veriler, yaşanabilirlik puanının 2022 yılında 3.75 seviyesine kadar düştüğünü, sonraki dönemde kademeli bir toparlanma yaşandığını ortaya koydu.

Dernekten yapılan açıklamada, gelen şikâyetler üzerine Cengizköy yerleşim bölgesinin güney dağlarının ziyaret edildiği, molozların döküldüğü alanı görüntülenerek, kayıt altına alındığı belirtildi.

Derneğin, ayrıca, Lefke Çevre Dairesi ve Lefke Belediyesi yetkililerine resmi şikâyette bulunduğu da vurgulanan açıklamada, “molozların döküldüğü alanın şahıslara ait olduğu, bu nedenle temizliğin kirleten kişi/kişiler tarafından yapılması gerektiği” bilgisini aldıkları kaydedildi.

Gerekli görülmesi halinde konunun daha ileri mercilere taşınacağı da ifade edilen açıklamada, derneğin çevreye zarar veren her türlü uygulamaya karşı hassasiyet gösterdiği ve aynı duyarlılığı Lefke Çevre Dairesi ile Lefke Belediyesi’nden de beklediği duyurusu yapıldı.

Lefkoşa Kaymakamlığı’ndan verilen bilgiye göre, atışlar, T.C. Kara Kuvvetleri Komutanlığı 61'inci Piyade Alay Komutanlığı tarafından 14 ve 17 Nisan tarihlerinde 08.00-20.00 saatleri arasında olacak.

Orta Doğu’da gerilimlerin sonlanabileceğine yönelik umutlar, ABD-İran görüşmelerinden elde edilen ilk sonuçlarla yerini tedirginliğe bıraktı.

Pakistan’da yürütülen müzakere sürecinde taraflar Hürmüz Boğazı’nın kontrolü konusunda restleşirken, ABD Başkanı Donald Trump ülkeye ait donanmanın söz konusu boğaza girmeye veya çıkmaya çalışan tüm gemileri ablukaya alma sürecini başlatacağını bildirdi. Bu açıklama, ateşkes sonrası çatışmaların yeniden alevlenebileceği yönündeki korkuları körükledi.

Ayrıca Trump, donanmanın Hürmüz Boğazı’nı bloke etmesine NATO ve Körfez ülkelerinin de destek olacağını söylerken, İran’ın nükleer hedeflerinden vazgeçmeye istekli olmadığına vurgu yaptı.

Buna ek olarak ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), bugün İran limanlarına giren veya bu limanlardan çıkan tüm gemilere yönelik deniz ablukası başlatacağını açıkladı.

İsrailli bakanlar da müzakerelerden sonuç çıkmamasının ardından ABD-İsrail’in İran’a yönelik saldırılara yeniden başlayabileceğini ileri sürdü.

Analistler, Orta Doğu’daki gerilimlerin müzakere masasında da sürmesi ve Hürmüz Boğazı’nın kontrolüne ilişkin belirsizliğin devam etmesinin piyasalarda stres hafızasını yeniden devreye soktuğunu, bu nedenle fiyatlamaların tekrardan en kötü senaryoları yansıtmaya başladığını belirtti.

Piyasalarda savaş fiyatlamaları öne çıkıyor

Bu gelişmelerle piyasalarda “yeni bir gerilim” fiyatlamaları öne çıktı. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 7,4 artışla 98,7 dolara, dolar endeksi de yüzde 0,4 yükselişle 99 seviyesine çıktı.

Savaşın yeniden şiddetlenebileceğine yönelik endişeler, enflasyon risklerinin sürebileceği tahminlerini güçlendirirken, tahvil piyasası ve altın yeni haftaya satıcılı bir seyirle girdi.

ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi cuma günkü kapanışına göre 4 baz puan artışla yüzde 4,36 seviyesine çıkarken, altının onsu da yüzde 0,6 düşüşle 4 bin 723 dolardan işlem görüyor.

ABD’de vadeli işlem piyasalarında, endeks vadeli kontratlar haftaya negatif seyirle başladı.

Petrol tedarikine ilişkin endişeler küresel ölçekte enflasyonist baskıların artabileceğine işaret ederken, ABD’de açıklanan son veriler de yükselen enerji maliyetlerinin fiyatlar üzerindeki etkisinin belirginleşmeye başladığını gösterdi.

ABD’de Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), martta yıllık bazda yüzde 3,3 ile beklentilerin altında kalmasına karşın önceki aya göre hızlanmaya işaret etti. Aylık enflasyon ise yüzde 0,9 ile tahminlere paralel gerçekleşti. Aylık enflasyondaki yükselişte en belirgin katkı enerji kaleminden geldi.

Hürmüz Boğazı’nın ablukaya alınacağına yönelik haberler, ülkede enflasyonist baskıların daha da artabileceği endişesini güçlendirdi.

Bu gelişmelerin ardından para piyasalarındaki fiyatlamalarda, ABD Merkez Bankasının (Fed) olası “şahin” adımlarına yönelik henüz güçlü bir sinyal oluşmazken, faiz indirimi beklentilerinin bir miktar zayıfladığı görüldü.

Öte yandan Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası Grubu’nun 2026 Bahar Toplantıları, Washington bugün başlayacak ve 18 Nisan’a kadar sürecek.

Toplantı kapsamında Japonya Merkez Bankası (BoJ) Başkanı Kazuo Ueda, Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde ve İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı Andrew Bailey de dahil olmak üzere birçok önde gelen merkez bankası başkanı konuşma yapacak.

Toplantılarda petrol fiyatlarındaki artış, sevkiyat engelleri ve çatışmanın yol açtığı diğer aksaklıkların ele alınması bekleniyor.

Avrupa’da endeks vadeli kontratlar negatif seyrediyor

Avrupa borsaları, Orta Doğu’da tansiyonun bir süre daha devam edebileceğine yönelik kaygılarla yeni haftaya giriş yaptı. Bölgede enerji arzına yönelik risklerin sürmesi endişe oluştururken, endeks vadeli kontratlarda gerileme yaşanıyor.

ECB Başkanı Christine Lagarde’ın IMF ve Dünya Bankası Grubu’nun 2026 Bahar Toplantıları’nda yarın yapacağı konuşma yakından takip edilecek.

ABD ile İran’ın yürüttüğü müzakere sürecinden henüz olumlu çıkmaması ECB’ye yönelik faiz artırımı tahminlerini artırdı. Geçen hafta ateşkes ile birlikte yıl sonuna kadar 2’ye gerileyen faiz artışı tahminleri yeniden 3’e doğru yükselişe geçti.

Öte yandan Macaristan’da yapılan genel seçimi Başbakan Viktor Orban’ın rakibi Saygı ve Özgürlük Partisi (Tisza) lideri Peter Magyar kazandı.

Asya borsaları satıcılı seyrediyor

Asya piyasaları, ABD’nin Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolüne ilişkin açıklamalarının bölgeye yönelik enerji akışında aksamalara yol açabileceği endişeleriyle satış baskısı altında kaldı.

Bölge ülkelerinin enerjide dışa bağımlılığı göz önünde bulundurulduğunda gelecek dönemde makroekonomik görünümde bozulma riski öne çıkıyor.

Çin’de üretici enflasyonu geçen ay negatif taraftan kurtulurken, bu durumun talep kaynaklı değil, enerji maliyetlerinden artıştan dolayı gerçekleşmesi nedeniyle sağlık olmadığı değerlendiriliyor.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,8, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,9, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,2 düştü.

Yurt içinde cari denge verileri takip edilecek

Cuma günü alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 2,81 değer kazanarak 14.073,79 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise cuma akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,63 artışla 16.534,00 puandan işlem gördü.

Öte yandan yurt içinde gözler ödemeler dengesi verilerine çevrildi.

AA Finans Ödemeler Dengesi Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, cari işlemler hesabının şubatta 7 milyar 182 milyon dolar, bu yıl ise 45 milyar 938 milyon dolar açık vereceğini tahmin etti.

Dolar/TL, cuma gününü 44,6200’dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 44,7040’tan işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde ödemeler dengesi, yurt dışında ise ABD’de mevcut konut satışları verilerinin yanı sıra ABD ile İran arasındaki müzakerelere yönelik haber akışının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.200 ve 14.300 puanın direnç, 14.000 ve 13.900 puanın ise destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

10.00 Türkiye, şubat ayı ödemeler dengesi

17.00 ABD, mart ayı mevcut konut satışları

Erhürman’ın açıklaması şöyle:

“Güneyde bir grup kendini bilmez insan, hem de dini bayram kutlamaları esnasında, Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bayraklarını yakmışlar.

Bayrakların yakılması, bayraklara ya da onların sahiplerine bir şey kaybettirmez. Ama bu saçma sapan “eylem”, yakanlar açısından açık bir medeniyet kaybıdır.

Sıklıkla ortaya konulan bu medeniyetsizlik örneği, zihniyet ve provokasyonlar bizden ziyade Kıbrıs Rum Liderliği’nin sorunu ve kınama vesilesi olmalıdır!

Bu provokasyonu ve onu gerçekleştirenlerin zihniyet dünyasını şiddetle kınıyorum.”

Trump, Truth Social hesabından paylaştığı mesajda, İran'ın Hürmüz'ü açma sözü verdiğini ancak bunu yapmadıklarını belirterek, bunun İran'ın ve "geriye kalan liderlerinin" itibarına kalıcı bir zarar verdiğini ifade etti.

Hürmüz'ün deniz trafiğine kapatılmasının "kitaptaki tüm kuralların ihlali" olduğunu belirten Trump, "Amerikan donanması Hürmüz'e girmeye ya da buradan çıkmaya çalışan tüm gemileri engelleme sürecine başlayacak. (…) Donanmamıza, İran'a geçiş ücreti ödemiş olan tüm gemileri tespit etme ve durdurma talimatı verdim. Yasa dışı bir geçiş ücreti ödeyen hiçbir gemi güvenle seyahat edemeyecek" dedi.

"Başka ülkelerin de katılacağını" söylediği ablukaya dair Trump, "İran'ın bu yasa dışı şantaj girişiminden kâr elde etmesine izin verilmeyecek" ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı ayrıca, İran'ın Hürmüz Boğazı'na yerleştirdiği mayınları imha etmeye başlayacaklarını da söyledi.

Gemi başına 2 milyon dolar talebi
8 Nisan Çarşamba günü sağlanan ateşkes sonrası İranlı yetkililer uluslararası ajanslara yaptıkları açıklamalarda, Hürmüz'den geçen gemilerden, araç başına 2 milyon dolara kadar ücret alacaklarını ve bu tutarı savaşta zarar gören yapılan yeniden inşası için kullanacaklarını bildirmişti.

İran'ın gerçekten geçiş ücreti alıp alamayacağı belirsiz ancak eğer gerçekleşirse bu, savaş öncesi trafik rejimine göre ciddi bir değişim anlamına gelecek.

Denizcilik hukuku, Süveyş ve Panama gibi sonradan kazılanlar hariç, doğal su yollarından "geçiş ücreti" alınmasını yasaklıyor.

Örneğin Türkiye, Montrö Sözleşmesinin verdiği hak ile İstanbul ve Çanakkale Boğazları'ndan uğraksız geçen gemilerden sağlık denetimi, fener ve tahlisiye (kurtarma) olmak üzere üç hizmet kalemi için ücret alabiliyor ancak bunlar "geçiş ücreti" olarak sınıflandırılmıyor.

Kıyas için, Ulaştırma Bakanlığının açıkladığı verilere göre, Türkiye 2024 yılında Türk limanlarına uğramaksızın boğazları transit geçen gemilerden araç başına ortalama 4 bin 500 dolar aldı.

"En önemli konuda" uzlaşı yok

ABD Başkanı sosyal medya paylaşımında, Pakistan'ın başkenti İslamabad'ta Cumartesi başlayan ve 21 saat süren müzakerelere dair de bilgi verdi.

Görüşmelere katılan Başkan Yardımcısı JD Vance, özel temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner tarafından detaylı olarak bilgilendirildiğini belirten Trump, birçok açıdan görüşmelerin iyi geçtiğini ancak "en kritik konu" olan nükleer meselede İran taviz vermediği müddetçe bunun önemsiz olduğunu dile getirdi.

"İran asla nükleer silah sahibi olamayacak!" diyen Trump, "Görüşme iyi geçti, birçok konuda uzlaşı sağlandı, ancak gerçekten önemli olan tek konuda, nükleer meselede anlaşma sağlanamadı" ifadesini kullandı.

İsrail ordusuna "hazır olun" talimatı

Küresel petrol ticareti için kritik önemdeki Hürmüz'den geçişler savaştan önce sorunsuz şekilde yapılıyor, İran geçiş ücreti talep etmiyordu. Tahran savaşın başında trafiği engellerken, 40 günlük savaş süresince İran'ın misilleme saldırıları Körfez ülkelerinin petrol ve doğal gaz üretim kapasitesine de önemli zararlar verdi.

28 Şubat'ta savaş patlak verdiğinde Brent petrolün varil fiyatı 70 dolardan işlem görüyordu. Savaş sırasında tedarikteki aksaklık yüzünden 109 dolara kadar tırmanan petrol fiyatı, iki haftalık ateşkesin ardından geçen haftayı 95 dolardan kapattı.

Gelecek hafta ortasında süresi dolacak ateşkesin uzatılıp uzatılmayacağı ya da o tarihe kadar yürürlükte kalıp kalmayacağı belirsizliğini korurken İsrail basını, İslamabad'daki görüşmenin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından İsrail ordusuna İran'la savaşa dönmek için hazır olunması talimatı verildiğini yazdı. İsrailli Ynet haber sitesine göre, İsrail silahlı kuvvetlerine (IDF) yüksek alarm durumuna geçilmesi emredildi.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'ndan (AFAD) yapılan açıklamaya göre, Antalya'nın Demre ilçesi açıklarındaki ilk depremin büyüklüğü 3,5 olarak açıklandı.

Buna göre, serbest piyasada Amerikan Doları 44,69 TL, Euro 52,27 TL, İngiliz Sterlini ise 59,95 TL’den işlem görüyor.

Saat 08.25 itibarıyla Amerikan Doları’nın alış fiyatı 44,69 TL, satış fiyatı 44,70 TL.

Euro’nun alış fiyatı 52,24 TL, satış fiyatı 52,31 TL, İngiliz Sterlini ise 59,92 TL’den alınıp 59,98 TL’den satılıyor.

Ertuğruloğlu, “EOKA zihniyetinin hakim olduğu Rum yönetiminde Paskalya kutlamaları çerçevesinde Türk ve KKTC bayraklarının, ayrıca Türkiye Milli Savunma eski Bakanı Sayın Hulusi Akar’ın resminin yakıldığı basına yansımıştır. Bu faşist eylemi şiddetle kınıyorum. Bayraklarımıza yapılan her saldırı, doğrudan millete yapılmış sayılmaktadır ve buna müsamaha gösterilmesi asla mümkün değildir” ifadelerini kullandı.

Ertuğruloğlu açıklamasını şöyle sürdürdü:

“Kıbrıs Türküne karşı katliamlar yapan terör örgütü EOKA’nın başlattığı silahlı eylemlerin yıldönümünde Kıbrıs’ta çözümü Türkiye’nin ve Türk askerinin adadan çekilmesine bağlayan Rum lider, bu sefer de Paskalya dolayısıyla yaptığı açıklamada Kıbrıs’ta sözde işgalle mücadeleden bahsetmektedir. Bu çarpık zihniyet tolerans sınırlarını aşan eylemlere cesaret vermektedir. Türklere karşı kin ve nefret besleyen bu güruh belli ki tarihten hiç ders almamıştır.

Bu tür hadsizliklere asla müsamaha gösterilmeyecek, kutsal değerlere yönelik hiçbir saldırı karşılıksız kalmayacaktır.

Türk bayrağına uzanan her hadsiz el, milletin ortak iradesine çarpacaktır. Kıbrıs Türkü, geçmişte olduğu gibi bugün ve gelecekte de kutsalını korumakta kararlıdır ve buna muktedirdir.”

Petrol, hafta sonu Washington ile Tahran arasındaki görüşmelerin anlaşmayla sonuçlanmamasının ardından ABD’nin Hürmüz Boğazı’nı ablukaya alma kararı almasıyla sert yükseldi.

Bu gelişme, piyasaları sarsan küresel enerji krizini daha da tırmandırdı.

Brent petrolü varil başına yaklaşık 104 dolara çıkarak yüzde 9,1’e kadar yükselirken, Avrupa doğal gaz vadeli işlemleri de bir ara yaklaşık yüzde 18 sıçradı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran limanlarına giren veya çıkan tüm gemileri kapsayan ablukanın Pazartesi günü New York saatiyle 10.00’dan itibaren uygulanmaya başlanacağını açıkladı.

Orta Doğu’daki savaş küresel enerji piyasalarını altüst ederken, artan fiyatlar enflasyonu körükleme ve ekonomik büyümeyi yavaşlatma riski taşıyor. Fiziksel arzın daralmasıyla birlikte, dünya genelinde rafineriler ve yatırımcılar hemen teslim edilebilecek ham petrol kargoları için acil bir yarış içine girdi.

ABD Başkanı Donald Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada bu adımın çok etkili olacağını söyledi ve daha önce Tahran’dan gelecek bir direniş durumunda misilleme tehdidinde bulunmuştu. Wall Street Journal’ın haberine göre, ablukanın yanı sıra ABD yönetimi sınırlı saldırıları yeniden başlatma seçeneğini de değerlendiriyor.

Bloomberg TV’ye konuşan eski Suudi Arabistan ABD Büyükelçisi Michael Ratney, “Bu durum muazzam bir ek risk ve belirsizlik unsuru yaratıyor” dedi. Çin’e giden petrol taşıyan bazı gemilere dikkat çeken Ratney, “ABD Donanması bunları da abluka altına alacak mı ve bu da ABD-Çin ilişkilerinde bir krize yol açar mı?” diye ekledi.

Basra Körfezi’ni küresel piyasalara bağlayan Hürmüz Boğazı, Şubat sonlarında ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının başlamasından bu yana fiilen kapalı durumda. Tahran yönetimi, bazı gemilerden ücret alarak ve trafiği savaş öncesi seviyelerin çok altına düşürerek bu güzergâh üzerindeki kontrolünü artırarak Washington’u zor durumda bıraktı.

Bloomberg’in tanker takip verilerine göre, İran Mart ayında da Basra Körfezi’nden ham petrol sevkiyatına devam etti. En büyük ihracat noktası Çin olurken, sevkiyatlar bir önceki aya kıyasla düşüş gösterdi.

Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi Orta Doğu Programı Direktörü Mona Yacoubian, ABD’nin abluka planı için “Oldukça iddialı bir girişim gibi görünüyor ve sorunu çözmüyor. Bunu anlamlandırmak zor” dedi.

Yacoubian’a göre İran, petrol ihracatının tehdit altında olduğunu hissederse Yemen’deki Husileri, Kızıldeniz’in güney girişindeki Bab el-Mendeb Boğazı’ndan geçen gemileri hedef almaya yönlendirebilir. Mart sonunda savaşa dahil olan Husilerin deniz taşımacılığını aksatma kapasitesi bulunuyor.

Savaşın başlamasından bu yana Suudi Arabistan’ın ülke içindeki boru hatlarıyla Yanbu Limanı’na daha fazla petrol sevk etmesi nedeniyle Kızıldeniz üzerinden yapılan petrol akışı daha da önem kazandı. Pazar günü Riyad yönetimi, İran saldırılarının ardından Doğu-Batı boru hattının tam kapasiteye ulaştığını ve Manifa sahasındaki üretimin de yeniden başladığını duyurdu.

Öztürkler’in dün yaptığı açıklamaya göre, hayat pahalılığı düzenlemesiyle ilgili yaşanan gerginliğin düşürülmesi ve uzlaşı ortamının sağlanması noktasında mutabık kalındığını belirtmişti.

“Genel Kurul’un bir an önce yasama ve denetim faaliyetlerine başlaması gerekmektedir” ifadelerini kullanan Öztürkler, Danışma Kurulu’nu bu sabah toplantıya çağıracağını açıklamıştı.

Öte yandan, Başbakan Ünal Üstel, eylem ve genel greve neden olan düzenlemenin bir sonraki Meclis oturumuna ertelenmesine karar verdiklerini duyurmuştu.

Altın fiyatları Pazartesi günü yaklaşık bir haftanın en düşük seviyesine geriledi.

Güçlenen dolar baskı oluştururken, ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından petrol fiyatlarındaki sert yükseliş enflasyon endişelerini artırdı ve bu yıl için ABD Merkez Bankası’nın faiz indirimi beklentilerini zayıflattı.

Spot altın, yüzde 0,6 düşüşle ons başına 4.718,98 dolara geriledi. Seansın erken saatlerinde 7 Nisan’dan bu yana en düşük seviyesini görmüştü. Haziran vadeli ABD altın kontratları ise yüzde 1 düşüşle 4.742 dolara indi.

Dolar yüzde 0,4 değer kazanırken, petrol fiyatları varil başına 100 doların üzerine çıktı. Bu yükseliş, ABD Donanması’nın İran petrol sevkiyatlarını kısıtlayabilecek Hürmüz Boğazı ablukasına hazırlanmasıyla geldi. ABD ile İran’ın savaşı sona erdirmek için anlaşmaya varamaması bu süreci tetikledi.

İran Devrim Muhafızları ise Boğaz’a yaklaşan askeri gemilerin ateşkes ihlali sayılacağını ve sert ve kararlı şekilde karşılık verileceğini açıkladı.

KCM Trade baş piyasa analisti Tim Waterer, “Barış görüşmelerinin başarısız olmasıyla ateşkes iyimserliği ortadan kalktı. Dolar ve petrol fiyatlarındaki yükseliş altını yeniden baskı altına aldı” dedi.

Spot altın, ABD-İsrail’in İran’a yönelik savaşının 28 Şubat’ta başlamasından bu yana yüzde 11’den fazla değer kaybetti.

Waterer, “Petrol fiyatları 100 doların üzerine çıktığında, enflasyonu kontrol altına almak için merkez bankalarının faiz artırabileceği beklentileri hızla gündeme geliyor. Altının performansını zayıflatan da bu faiz görünümü” ifadelerini kullandı.

Yatırımcılar artık bu yıl ABD’de faiz indirimi ihtimalini oldukça düşük görüyor. Artan enerji fiyatları, enflasyonu besleyerek para politikasında gevşeme alanını sınırlıyor. Orta Doğu’daki savaş başlamadan önce bu yıl Fed’in iki kez faiz indireceği beklentisi vardı.

Enflasyon genelde altının güvenli liman cazibesini artırsa da, yüksek faiz oranları faiz getirisi olmayan bu metal üzerinde baskı oluşturuyor. Güçlü dolar ise altını diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar için daha pahalı hale getiriyor.

Diğer değerli metallerde ise spot gümüş yüzde 2,2 düşüşle ons başına 74,23 dolara geriledi. Platin yüzde 0,5 kayıpla 2.034,95 dolara inerken, paladyum yüzde 1 artışla 1.535,77 dolara yükseldi.

Rapora göre hava, bugün açık ve az bulutlu, yarın, Çarşamba, Perşembe ve Cuma günleri ise parçalı ve çok bulutlu geçecek.

En yüksek hava sıcaklığı genellikle iç kesimlerde ve sahillerde periyodun ilk yarısında 20–23 derece, ikinci yarısında ise 24-27 derece dolaylarında seyredecek.

Rüzgâr ise, periyodun ikinci yarısında Kuzey ve Doğu yönlerden orta kuvvette zaman zaman kuvvetli olarak esecek.

Üstel, bölgedeki gerilimin asıl kaynağının uluslararası hukuku hiçe sayan ve çatışmaları körükleyen anlayış olduğuna dikkat çekti. Gazze’de sivillerin hedef alınması, İran ve Lübnan’a yönelik saldırıların sürdüğü bir ortamda Türkiye’ye yöneltilen suçlamaların, gerçekleri örtme çabası olduğu ifade edildi.

Türkiye’nin her zaman hukukun, vicdanın ve insanlığın yanında yer aldığını vurgulayan Üstel, bu duruşun hiçbir söylemle gölgelenemeyeceğini belirtti. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin de Türkiye’nin kararlı duruşunun yanında olduğu açıkça ifade edildi.

Üstel’in açıklamasının tamamı şöyle:

“İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun Anavatan Türkiye Cumhuriyeti’ni hedef alan, gerçeklikten uzak ve tehditkar açıklamalarını esefle kınıyoruz. Türkiye Cumhuriyeti yetkililerinin de açıkça ifade ettiği üzere; bölgesel barışın önündeki en büyük engel, uluslararası hukuku yok sayan, çatışmayı derinleştiren ve gerilimi bilinçli şekilde tırmandıran anlayıştır. Gazze’de sivillerin hedef alındığı, İran ve Lübnan’a yönelik saldırı ve tehditlerinin sürdürüldüğü bir ortamda, Türkiye’yi hedef alan bu söylemler, gerçekleri örtme çabasından başka bir anlam taşımamaktadır. Türkiye; tıpkı Kıbrıs’ta olduğu gibi hukukun, vicdanın ve insanlığın yanında duran güçlü bir devlettir. Bu duruş, hiçbir ithamla gölgelenemez. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olarak Anavatanımız Türkiye’nin haklı ve kararlı duruşunun yanındayız. Hiçbir tehdit dili, hiçbir saldırgan söylem ne Türkiye’yi ne de hakikati değiştirebilir.”

Üstel, yaptığı yazılı açıklamada Güney Kıbrıs’taki son gelişmelerin adada barış, huzur ve istikrarı hedef alan tehlikeli bir anlayışın yeniden canlandırılmak istendiğini ortaya koyduğunu belirtti.

EOKA terör örgütünün işlediği insanlık suçlarının “kahramanlık” olarak sunulmasının tarihsel gerçeklerin çarpıtılması olduğunu ifade eden Üstel, bunun aynı zamanda nefret ve düşmanlığın sistematik şekilde körüklenmesi anlamına geldiğini kaydetti.

Bu yaklaşımın Rum Yönetimi ve bazı siyasi ile dini makamlar tarafından sahiplenilmesini kabul edilemez bir sorumsuzluk olarak nitelendiren Üstel, Rum yönetimi lideri Nikos Hristodulis, Rum Ortodoks Kilisesi Başpiskoposu Yeorgios, bazı Rum siyasetçiler ve bazı uluslararası yetkililerin kullandığı dilin adada çatışmayı körüklediğini ifade etti.

Üstel, nefret söylemlerinin genç nesilleri kinle beslediğini ve adanın geleceğini riske attığını vurguladı.

Rum gençlerin Paskalya etkinlikleri kapsamında Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bayraklarını yakmasının açık bir provokasyon ve Kıbrıs Türk halkına yönelik saygısızlık olduğunu belirten Üstel, bu eylemleri şiddetle kınadıklarını açıkladı.

Yaşanan gelişmelerin taraflar arasındaki çözüm arayışlarını gölgelediğini ve güven ortamını zedelediğini kaydeden Üstel, mevcut zihniyetin değişmediğini söyledi.

Kıbrıs meselesinde en gerçekçi ve sürdürülebilir çözümün Kıbrıs Türk halkının egemen eşitliği ve eşit uluslararası statüsünün kabulü olduğunu ifade eden Üstel, Kıbrıs Türk halkının kendi devleti ve Türkiye’nin garantörlüğü altında güven içinde yaşamaya devam edeceğini belirtti.

Üstel, hiçbir tehdit ve provokasyonun bu kararlılığı değiştiremeyeceğini vurguladı.

Türkiye ile tam bir dayanışma içinde hareket edildiğini belirten Üstel, Rum tarafını aklıselime, sorumlu davranmaya ve nefret dilinden uzak durmaya davet etti.

Kıbrıs Türk halkının yalnız olmadığını ifade eden Üstel, “Bu topraklarda sonsuza dek var olmaya devam edeceğiz” ifadelerini kullandı.

Polisin ülke genelinde yürüttüğü denetim ve kontroller kapsamında Girne, Lefkoşa, Gazimağusa ve Haspolat’ta meydana gelen çeşitli olaylarla ilgili toplam altı kişi tutuklanırken, bir kişi hakkında da izinsiz ikamet nedeniyle yasal işlem başlatıldı

ARAÇ DENETİMİNDE "İLAÇ VE ECZACILIK YASASI'NA AYKIRI HAREKET, TECAVÜZ-İ ALET VE KANUNSUZ BIÇAK TAŞIMA"

Polis tarafından bir araçta yapılan aramada, tasarruflarında beyzbol sopası ile bıçak ve satışı yeşil reçeteye tabi sekiz adet hap bulunduran 21 ve 19 yaşlarındaki iki erkek şahıs tutuklandı.

Polisten verilen bilgiye göre olay dün, saat 23.00 sıralarında meydana geldi.

Girne-Alsancak çevre yolu üzerinde, A.H.’nin (E-21) kullanımındaki araçta polis tarafından yapılan aramada, kanunsuz olarak tasarrufunda beyzbol sopası ile bıçak bulundurup taşıdığı tespit edildi. Araçta yolcu olarak bulunan H.C.F.’nin (E-19) tasarrufunda ise satışı yeşil reçeteye tabi sekiz adet hap bulundu.

Bahse konu şahıslar, “İlaç ve Eczacılık Yasası'na aykırı hareket, tecavüz-i alet ve kanunsuz bıçak taşıma”dan tutuklandı.

LEFKOŞA'DA MARKETTE HIRSIZLIK

Lefkoşa’da bir markete müşteri olarak giden 18 ve 19 yaşlarındaki üç kişi, marketten altı şişe alkollü içki, dört adet araç legosu ve bir kazak çaldıkları gerekçesiyle tutuklandı.

Polisten verilen bilgiye göre, hırsızlık olayı dün, saat 18.30 sıralarında, Lefkoşa’da faaliyet gösteren bir markete meydana geldi. Markete müşteri olarak giden D.K. (E-18), M.M.(E-19) ve T.C.’nin (E-19) markette satışa sunulan altı şişe alkollü içki, dört adet araç legosu ve kazağı alıp, kasada ödeme yapmadan market dışına çıkarak çaldıkları tespit edildi. Yürütülen ileri soruşturmada, şahıslar tespit edilerek tutuklandı.

GAZİMAĞUSA VE HASPOLAT'TA "SARHOŞLUK VE RAHATSIZLIK"

Dün, Gazimağusa'da kamuya açık yerlerde, B.R. (E-42) 265 miligram alkollü içki tesiri altında ve Haspolat’ta E.B. (E-40) 98 miligram alkollü içki tesiri altında sarhoş oldukları sırada, yüksek sesle bağırıp çağırarak çevreye rahatsızlık verdiler, tutuklandılar.

KAÇAK ŞAHIS YAKALANDI

Dün, kaçak yaşamla mücadele çerçevesinde polis ekipleri tarafından ülke genelinde yapılan denetim ve kontrollerde, ikamet izinsiz olarak ikamet ettiği tespit edilen bir kişi tutuklanarak aleyhinde yasal işlem başlatıldı.

Çakıcı, yaptığı açıklamada, sözlerinin herhangi bir kişiyi hedef almak amacı taşımadığını, hekimlik onuru, Hipokrat yemini ve toplum sağlığı açısından bir duruş ortaya koyduğunu ifade etti.

Görev yaptığı hastanenin özellikle alkol ve madde bağımlılığı olan hastalara hizmet verdiğini belirten Çakıcı, bu hastaların toplumsal açıdan da risk taşıyabileceğini, bu nedenle tedavilerinin yalnız bireysel değil toplumsal açıdan da hayati öneme sahip olduğunu kaydetti.

Açıklamasında polemik üretmek istemediğini vurgulayan Çakıcı, “insanların hayatını düşünmeden de olsa hak aramak esastır” anlayışıyla özellikle acil servislerde grev yapılmasını doğru bulmadığını belirtti. Acil serviste grevin, acil hastalara müdahale edilmemesi anlamına geldiğini ifade eden Çakıcı, nöbet geçiren bir çocuk, kalp krizi geçiren bir birey ya da intihar riski taşıyan bir kişiye müdahale edilmemesini “insanlık ayıbı” olarak nitelendirdi.

Çakıcı, kendisiyle ilgili olarak devletle protokol bulunduğu yönünde bir algı oluşturulmaya çalışıldığını ve kurul süreçleri üzerinden değerlendirme yapılmasının doğru olmadığını da belirtti. Özlem Gürkut tarafından yapılan yorumların konunun özünü saptırdığını ifade eden Çakıcı, tartışmanın kurul süreçleri değil, acil servislerde hizmetin kesintiye uğraması olduğunu kaydetti.

Kendisini “sol” olarak tanımlayan bir anlayışla hedef alınmasını da eleştiren Çakıcı, insan hayatının öncelikli olması gerektiğini, yerel kurumlar ile hekimlerin desteklenmesinin esas olduğunu belirtti.

Açıklamasında, hem yerel hekimlerin desteklenmesinin savunulup hem de yerel bir hastane ile hekimlere yönelik suçlayıcı bir dil kullanılmasını eleştiren Çakıcı, bu yaklaşımın kamuoyunun takdirine bırakılması gerektiğini ifade etti.

Grevlerin maaş ve çalışma düzeniyle ilgili olduğunu savunan Çakıcı, acil servislerde grev yapılamayacağını dile getirdiğinde kendisinin suçlanmasını sorguladı.

Hekimlerin çalışma koşulları ve haklarının bulunduğunu belirten Çakıcı, bu haklar savunulurken toplumun kritik anlarda yalnız bırakılmasının kabul edilemeyeceğini ifade etti.

Çakıcı, itirazının kişilere değil anlayışa yönelik olduğunu belirterek, “İnsan hayatı her şeyden önce gelir” dedi.

Özlem Gürkut: UCUZ BİR SİYASAL SÖYLEM

TIP-İŞ Genel Başkanı Dr. Özlem Gürkut, Çakıcı'nın bir televizyon programında yaptığı açıklama ile ilgili, "Etik bir tartışma değil, ucuz bir siyasal söylemdir" ifadelerini kullanmıştı.

Ayrıca, kamu sağlık hizmetleri ve hekimlerin sendikal mücadelesine yönelik bazı açıklamaların hem hekimleri hem de toplumu yanıltıcı olduğunu belirten Gürkut, kamu hekimlerinin yoğun çalışma koşullarının “günde birkaç saat çalışma” şeklinde yansıtılmasının gerçeği çarpıttığı vurgulamıştı.

Gürkut, Sendikal mücadelenin popülist söylemlerle küçümsenmesi ve “20 bin lira” üzerinden değerlendirilmesi manipülasyon olarak nitelendirdiğini de ifade ederek, meslektaşlara “Hipokrat yemini” üzerinden eleştiri yapılmasının etik olmadığı da kaydetmişti.

ÇAKICI'NIN TEPKİYE NEDEN OLAN SÖZLERİ

Mehmet Çakıcı, geçtiğimiz hafta Bakanlar Kurulu'nun grev erteleme kararı sonrası tıpta örgütlü bazı sendikaların, grev erteleme kararını "tanımadığını" açıklamasını kınamıştı.

"Siz hekim değilsiniz" ifadeleri ile çıkış yapan Çakıcı, şu ifadeleri kullandı:

"Hastanelerde, acillerde grev ne demek? Ben bir hekimim. Yapamazsınız böyle hekimlik... böyle hipokrat yemini olmaz. 15-20 bin TL için kalp krizinden insan ölümü riskini almak ne demek? Bir tıp sendikası bunu nasıl söyler. Bu ülkede kim acili grev diye kapatabilir?"

Konserine en hit şarkılarından “Ağlama Sen” ile başlayan Mahsun Kırmızıgül, şıklığı ile de göz doldurdu. Ünlü sanatçı, etkileyici sahne performansı ve güçlü sesinin yanı sıra samimi tavırları ile de kendine hayran bıraktı. Geceye özel olarak hazırladığı repertuvarı ile misafirlerini tam bir müzik yolculuğuna çıkaran Mahsun Kırmızıgül, kendi şarkılarının yanı sıra Erkin Koray’dan Sezen Aksu’ya, Azer Bülbül’den İbrahim Erkal’a sevilen sanatçıların parçalarına da yer verdi. Çocukken, hikâyesinden ve sesinden çok etkilendiği Bergen’in konserine gittiğini ve kendisini de sahneye çıkardığını anlatan Mahsun Kırmızıgül, “şiddet gören bütün kadınlar için Bergen’den şarkılar söyleyelim” diyerek sanatçının “Sen Affetsen” ve “Benim İçin Üzülme” parçalarını seslendirdi. Gece boyunca romantik şarkılarla duygusal anlar yaşatan ünlü sanatçı, seslendirdiği hareketli şarkılarla da misafirlerini doyasıya eğlendirdi. Hayranları ile birlikte söylediği “Dinle” şarkısı ile tüm salonu coşturan Mahsun Kırmızıgül, “Beni sizlerle buluşturan Merit ailesine çok teşekkür ederim” dedi.

Konseri öncesinde basın mensuplarıyla bir araya gelen Mahsun Kırmızıgül, dünyanın dört bir yanından kendisini dinlemeye gelen hayranlarıyla buluşacağı için heyecanlı olduğunu söyledi. On yedi yıl ara verdiği sahnelere geri döndüğü ilk dönemlerde çok zorlandığını ifade eden Mahsun Kırmızıgül, “Artık çok iyiyim, sesim açıldı ve şarkılarımı istediğim gibi okuyabiliyorum. Yıl sonuna kadar bütün hafta sonlarım konserlerle dolu” dedi.

Polisten verilen bilgiye göre, sürücülerden 120’si süratli, 11’i alkollü, 1’i sürüş ehliyetsiz ve sigorta kapsamaksızın, 3’ü sigortasız, 11’i seyrüsefer ruhsatsız ve 7’si muayenesiz araç kullanmaktan rapor edildi.

Sürücülerden 9’unun emniyet kemeri takmadan araç kullandığı, 2’sinin tehlikeli sürüş yaptığı belirlenirken, 84 sürücü hakkında diğer trafik suçları nedeniyle yasal işlem yapıldı.

Amcaoğlu, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, etkinliğin yalnızca bir yürüyüş olmadığını, aynı zamanda iyilik, sevgi ve dayanışmanın büyüdüğü anlamlı bir buluşma olduğunu vurguladı. Sabahın erken saatlerinden itibaren alana gelen vatandaşların katılımıyla oluşan kalabalığın, kentte birlik ve beraberliğin güçlü bir yansıması olduğunu belirtti.

“Her adım bir umuda dönüştü”

Yürüyüşün, Kemal Saraçoğlu Lösemili Çocuklar ve Kanserle Savaş Vakfı yararına düzenlendiğini kaydeden Amcaoğlu, atılan her adımın bir çocuğun umuduna ve bir ailenin gücüne katkı sağladığını ifade etti.

Katkı koyanlara teşekkür

Amcaoğlu, organizasyona destek veren Kuzey Kıbrıs Turkcell, Kemal Saraçoğlu Lösemili Çocuklar ve Kanserle Savaş Vakfı, Radyo Juke ve tüm paydaşlara teşekkür ederek, sahada görev alan ekiplerin özverili çalışmalarının etkinliğin başarısında önemli rol oynadığını belirtti.

Etkinliğin uzun süre hafızalarda yer edecek nitelikte olduğunu dile getiren Amcaoğlu, “Bu kentte iyilik, birlikte yürüdükçe çoğalıyor ve doğa dostu adımlarla güçleniyor” ifadelerini kullandı.