Yeşilırmak, özellikle Ceza Muhakemeleri Değişiklik Yasası, yargı süreçleri, masumiyet karinesi ve basın özgürlüğü konularına değindi.

Yasa değişikliklerinin yalnızca tek bir madde üzerinden ya da sadece basın boyutuyla değerlendirilmesinin doğru olmadığını belirten Yeşilırmak, düzenlemelerin bütüncül şekilde ele alınması gerektiğini söyledi.

Ceza yargılamalarında uzun süredir devam eden teminata bağlama uygulamasına dikkat çeken Yeşilırmak, bazı davaların yıllarca sonuçlanmamasının ciddi bir sorun olduğunu ifade etti. 1999 yılından bu yana teminata bağlı dosyalar bulunduğunu belirten Yeşilırmak, yargı süreçlerinin hızlandırılması gerektiğini vurguladı.

Masumiyet karinesinin evrensel bir hukuk ilkesi olduğuna dikkat çeken Yeşilırmak, kişilerin yargılama süreci tamamlanmadan suçlu ilan edilmemesi gerektiğini kaydetti. Bu noktada basın-yayın kuruluşlarına da sorumluluk düştüğünü belirten Yeşilırmak, özellikle yargılama başlamadan önce kişilerin isim ve fotoğraflarının paylaşılması konusunda hassasiyet gösterilmesi gerektiğini söyledi.

Düzenlemelerin yalnızca siyasetçileri ya da kamu görevlilerini değil, toplumun tüm kesimlerini kapsadığını ifade eden Yeşilırmak, yapılan değişikliğin tüm vatandaşlar açısından değerlendirilmesi gerektiğini dile getirdi.

Yeşilırmak, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının da masumiyet karinesinin korunması yönünde olduğunu belirterek, yasal düzenlemelerin bu çerçevede ele alınması gerektiğini sözlerine ekledi.

Ceza Muhakemeleri Değişiklik Yasası konusunda eleştirilerin hedefinde olan Barolar Birliği’nin tutumu ile ilgili değerlendirme başkan Hasan Esendağlı’dan geldi.

Barolar Birliği Başkanı Hasan Esendağlı, Ceza Muhakemeleri Değişiklik Yasası ile ilgili Kanal T’ye kısa bir açıklama yaptı.
Esendağlı Yasa ile ilgili Barolar Birliği’ni takdir edenleri de eleştirenleri de saygı ile karşıladıklarını ifade ederek, Yasanın sadece basını ilgilendiren kısmı ile ilgilenilmesinin eksik olduğunu belirtti.
Genel mağduriyetleri gidermeye yönelik bir çalışma yaptıkları konusunun altını çizen Hasan Esendağlı, “bazı ihtiyaçlar vardı ve biz bunları dikkate aldık. Aslında basına yönelik bir yasaklama söz konusu değildir. Mahkeme aşaması öncesinde yine basın mensupları haberlerini eskisi gibi yapabilecek. Masumiyet karinesinin korunması elbette çok önemlidir. Basının karşı çıktığı düzenleme mahkeme başladıktan sonraki aşamadır. Bütün bu konularla ilgili bugün ayrıntılı bir açıklamamız olacak” dedi.

Hürmüz Boğazı’nda ABD’nin tarafsız ülke gemilerine güvenli geçiş sağlama yönündeki girişimleri ve İran’ın boğaz üzerindeki kontrolünü pekiştirmeye yönelik hamleleri, yaklaşık bir ay sonra bölgede jeopolitik risk priminin yeniden yükselmesine neden oldu.

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilere eşlik eden ABD gemilerine saldırması halinde İran’ın “yeryüzünden silineceğini” söylemesinin ardından İran’ın Körfez ülkelerini hedef alması tansiyonun tırmanabileceği korkularını körükledi. Ayrıca Trump, İran ile yaşadıkları gerilimi “mini savaş” şeklinde tanımladı.

Artan gerilimle birlikte petrol fiyatları yükseldi. Bu durum küresel enflasyon beklentilerini yukarı çekerek piyasalarda oynaklığı artırdı. Söz konusu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı dün 113,6 dolara çıkmasının ardından yeni işlem gününde 111,3 dolarda dengelendi.

Analistler, petrol fiyatlarındaki oynaklığın enflasyon ve büyüme görünümü üzerinde belirgin etkiler yaratabileceğini belirterek, bu durumun merkez bankalarının politika adımlarına ilişkin beklenti oluşumunu zorlaştırdığını ifade etti.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda ABD Merkez Bankasının (Fed) yıl sonuna kadar politika faizini yüksek ihtimalle sabit tutacağı beklenirken, aralık toplantısında olası bir “şahin” adım yüzde 32 ihtimalle fiyatlanıyor.

Devam eden enflasyon endişeleri tahvil piyasalarındaki satış baskısını güçlendirirken, ABD’nin 10, 20 ve 30 yıllık tahvil getirileri Temmuz 2025’ten bu yana en yüksek seviyelerine yükseldi. ABD 10 yıllık tahvil faizi 4,4382’ye, 20 yıllık tahvil faizi yüzde 5,0133’e ve 30 yıllık tahvil faizi de yüzde 5,0147’ye çıktı.

Dolar endeksi de faiz beklentilerine paralel güçlenme eğilimine girerek dün yüzde 0,3 artışla 98,4 seviyesine yükseldi. Dolar endeksi yeni günde de yüzde 0,1 artışla 98,5’te bulunuyor.

Güçlenen dolar ve yükselen tahvil faiziyle alternatif maliyeti yükselen altının ons fiyatı dün yüzde 2 düşüşle 4 bin 522 dolara gerilerken, yeni işlem gününde kayıplarını azaltarak 4 bin 532 dolarda alıcı buluyor.

Bu süreçte ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları yakından takip ediliyor. New York Fed Başkanı John Williams, yüksek enflasyon seviyeleri, iş gücü piyasasından gelen çelişkili sinyaller ve Orta Doğu’daki çatışmanın yol açtığı artan belirsizliğin alışılmadık bir durumu ortaya koyduğunu söyledi.

Williams, “Para politikasının mevcut duruşu, tam istihdam ve fiyat istikrarı hedeflerimize yönelik riskleri dengelemek için uygun bir konumda.” değerlendirmesinde bulundu.

Makroekonomik veri tarafında, ABD’de fabrika siparişlerinin tutarı martta yüzde 1,5 ile beklentilerin üzerinde arttı. Kurumsal tarafta ABD merkezli video oyun perakendecisi GameStop’un e-ticaret şirketi eBay’i satın almak için 55,5 milyar dolarlık teklif sunduğunu açıklaması sonrasında eBay’in hisseleri yüzde 5 değer kazandı.

Bu hafta ABD’nin istihdam verileri ile Pfizer, Advanced Micro Devices, Warner Bros. CoreWeave ve Coinbase gibi şirketlerin yayımlayacağı bilançolar takip edilecek. Paramount Skydance’ın gelirleri yılın ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2 artarak 7,35 milyar dolara çıktı.

Palantir’in gelirleri de ilk çeyrekte yüzde 85 artışla 1,63 milyar dolara yükseldi.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,41, Nasdaq endeksi yüzde 0,19 ve Dow Jones endeksi de yüzde 1,13 düştü. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

Avrupa borsaları negatif seyretti

Avrupa borsalarında dün satış ağırlıklı bir seyir izlendi.

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler Sözcüsü Anouar Al Anouni, “İran’ın Birliğin Körfez’deki stratejik ortaklarına yönelik sebepsiz füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarını” şiddetle kınadıklarını belirterek, saldırılardan etkilenen Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Umman’la dayanışma mesajı verdi.

Orta Doğu’daki gelişmeler bölge genelinde piyasaların odağında bulunurken, Trump’ın AB menşeli otomobil ve kamyonlara uygulanan tarifeleri yüzde 25’e çıkaracağını açıklaması da piyasalarda satış baskısında etkili oldu.

AB Komisyonu Sözcüsü Thomas Regnier ise Trump’ın açıklamalarına tepki göstererek bütün seçeneklerin masada olduğunu açıkladı.

Makroekonomik veri tarafında Avro Bölgesi’nde imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), nisan ayında 52,2 puanla son 47 ayın en yüksek seviyesine çıktı.

Bu gelişmelerle, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1,24, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,71 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi ise yüzde 1,59 düşerken, İngiltere’de ise resmi tatil nedeniyle FTSE 100’de işlem yapılmadı. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

Asya’da piyasalar Güney Kore hariç kapalı kalmaya devam ediyor

Asya borsalarında Japonya, Çin ve Güney Kore’de piyasalar tatil nedeniyle kapalı kalmaya devam ediyor. Açık olan Hong Kong borsasında Hang Seng endeksi yüzde 1,3 düşüşle seyrediyor.

Orta Doğu’daki gerilimlerin petrol tedarikini tehdit etmesi bölgede enerji arzına yönelik endişeleri artırdı. Artan enerji maliyetlerinin enflasyonla mücadelesini sürdüren Japonya ekonomisini daha fazla zorlayacağı tahmin ediliyor.

Çin’in ekonomik ilişkilerden sorumlu Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng’ın, ABD Başkanı Donald Trump’ın 14-15 Mayıs tarihlerinde Çin’e yapmayı planladığı ziyaret öncesinde ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ve ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ile görüştüğü bildirildi.

Xinhua’nın haberine göre, video konferans yoluyla yapılan görüşmede, Başbakan Yardımcısı Hı, ABD’nin yakın zaman içinde ekonomi ve ticaret alanında Çin’e yönelik kısıtlayıcı tedbirlerine yönelik endişelerini dile getirdi.

Taraflar, Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in 30 Ekim’de Güney Kore’nin Busan şehrindeki zirve buluşmasında ve önceki konuşmalarında vardıkları mutabakatın uygulanması, tarafların ekonomi ve ticaret alanlarında kaygılarının daha fazla giderilmesi ve pragmatik işbirliğinin geliştirilmesine yönelik görüş alışverişinde bulundu.

Dün BIST 100 endeksi geriledi

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,51 değer kaybederek 14.369,61 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,28 düştü.

Dolar/TL, dünü 45,1860’tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,2180’den işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde reel efektif döviz kurunun, yurt dışında ise ABD’de dış ticaret dengesi ve hizmet sektörü Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.300 ve 14.200 puanın destek, 14.500 ve 14.600 seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

14.30 Türkiye, nisan ayı TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru

15.30 ABD, mart ayı dış ticaret dengesi

16.45 ABD, nisan ayı hizmet sektörü PMI

17.00 ABD, nisan ayı ISM hizmet sektörü PMI

17.00 ABD, mart ayı yeni konut satışları

17.00 ABD, mart ayı inşaat izinleri

17.00 ABD, mart ayı JOLTS açık iş sayısı

Japonya ve Çin’de piyasalar tatil nedeniyle kapalı olacak

Yasanın kamuoyunda ve basında tepki çeken yönünün yalnızca tek bir madde üzerinden ele alınmasının doğru olmadığını belirten Özdenefe, düzenlemenin çok daha kapsamlı olduğunu söyledi.

Özdenefe, İngiliz sömürge döneminden kalan ceza muhakemeleri mevzuatında ciddi ve kritik değişiklikler yapıldığına dikkat çekerek, söz konusu değişikliklerin yargı süreçleri açısından önemli sonuçlar doğuracağını ifade etti.

“Ülkede 1999 yılından kalan teminata bağlı kişiler var”

Ülkede 11 binden fazla kişinin teminata bağlı olduğunu ve birçok davanın çok uzun yıllardır sonuçlanmadığını belirten Özdenefe, 1999 yılından dahi kalan teminat dosyaları bulunduğunu söyledi.

Bu durumun ciddi bir belirsizlik yarattığını vurgulayan Özdenefe, kişilerin ne aklanabildiğini ne de suçlu bulunmaları halinde cezalarını çekebildiğini ifade etti.

Özdenefe, ceza davalarında zaman aşımı bulunmadığını hatırlatarak, şu değerlendirmede bulundu:

“Bizim yasamızda ceza davalarında zaman aşımı yoktur. Herkes suçu ispatlanana kadar masumdur. O zaman kişilerin bu belirsizlik ve arafta kalma sürecinde de kalmaması gerekiyor.”

Özdenefe, yapılan değişikliğin bu açıdan son derece önemli olduğunu kaydetti.

ABD ile İran karşılıklı ateş açarken, enerji altyapısına yönelik saldırılar yeniden başladı ve Hürmüz Boğazı yakınlarında gemiler hedef alındı.

Brent petrol, pazartesi günü yüzde 5,8 yükseldikten sonra varil başına 114 dolar civarında işlem görürken, ABD ham petrolü (WTI) 105 doların altında kaldı. ABD Merkez Komutanlığı’na göre, ABD ordusu iki ABD bayraklı gemiye boğazdan geçişleri sırasında eşlik ederken İran saldırılarını püskürttü. Birleşik Arap Emirlikleri’nde ise Füceyre’de bir petrol terminali vuruldu.

Yeni çatışma dalgası, ABD’nin Hürmüz Boğazı’nda mahsur kalan gemiler için güvenli geçiş sağlamaya çalıştığı bir dönemde geldi ve Washington ile Tahran arasındaki dört haftalık ateşkese dair şüpheleri artırdı. ABD Başkanı Donald Trump, Salem News Channel’a yaptığı açıklamada savaşın iki ila üç hafta daha sürebileceğini söyledi.

CBS’in haberine göre, ABD savaş gemisi USS Truxtun ve USS Mason boğazdan geçiş yaptı. Gemilere Apache helikopterleri ve diğer hava araçları eşlik ederken, geçiş sırasında koordineli tehditlerle karşı karşıya kalındı.

MST Marquee kıdemli enerji analisti Saul Kavonic, saldırıların “ateşkesin çözülmeye başladığını gösterdiğini” belirterek, “Savaşın yeniden başlaması ve özellikle daha fazla petrol altyapısının zarar görmesi halinde petrol fiyatları ciddi şekilde yükselebilir” dedi.

Brent petrol, çatışmanın piyasadan milyonlarca varil arzı çekmesiyle bu yıl yaklaşık yüzde 90 yükseldi. Hürmüz Boğazı neredeyse geçilemez durumda kalırken, bölgedeki birçok kuyuda üretim durduruldu. Boğaz, Tahran’ın gemi geçişlerini engellemeye çalışması ve Washington’un İran’a giden ya da İran’dan çıkan gemileri durdurmasıyla çift taraflı abluka altında.

Eurasia Group jeopolitik analisti Gregory Brew ise, “Piyasa açısından sonuç, ABD ile İran arasında bir anlaşma olmadığı sürece boğazın kapalı kalmaya devam edeceğine dair daha fazla işaret” diyerek, bunun petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskının süreceği anlamına geldiğini ifade etti.

Spot altın yüzde 0,5 artışla ons başına 4.541,39 dolara çıktı. Külçe altın, önceki seansta yüzde 2’den fazla düşerek 31 Mart’tan bu yana en düşük seviyesine gerilemişti.

Tastylive küresel makro başkanı Ilya Spivak, “Pazartesi günü piyasalarda ‘savaş teması’nın geri dönmesi altını aşağı çekti, şimdi fiyatlar bunu sindiriyor gibi görünüyor” dedi.

Ancak Spivak, “Ham petrol fiyatlarındaki toparlanmanın enflasyon endişelerini artırmasıyla tahvil getirileri ve dolar yükseldi. Bu durum faiz getirisi olmayan altın üzerinde baskı oluşturdu” ifadelerini kullandı.

Öte yandan, yüksek petrol fiyatları enflasyonu körükleyerek faiz artışı ihtimalini artırabiliyor. Altın her ne kadar enflasyona karşı bir korunma aracı olarak görülse de, yüksek faiz oranları getiri sağlayan varlıkları daha cazip hale getirerek altına olan talebi azaltıyor.

Yatırımcılar artık bu yıl için ABD Merkez Bankası’nın faiz indirimi beklentilerini büyük ölçüde fiyatlamadan çıkarmış durumda. Piyasalar, Mart 2027’ye kadar faiz artışı ihtimalini yüzde 37 olarak görürken, bir hafta önce yüzde 27 oranında faiz indirimi beklentisi bulunuyordu.

ABD ve İran, kırılgan ateşkese rağmen Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol mücadelesi kapsamında deniz ablukalarıyla pazartesi günü yeni saldırılar düzenledi.

ABD ordusu pazartesi günü yaptığı açıklamada, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçişleri engellemeye çalıştığı sırada altı küçük İran teknesini imha ettiğini ve İran’a ait seyir füzeleri ile insansız hava araçlarını engellediğini bildirdi.

Yatırımcılar şimdi ABD’de açıklanacak önemli verileri bekliyor. Bunlar arasında iş ilanları verisi, ADP istihdam raporu ve nisan ayı tarım dışı istihdam verisi yer alıyor.

Diğer değerli metallerde ise spot gümüş yüzde 0,4 artışla ons başına 73,03 dolara yükseldi. Platin yüzde 1,3 artışla 1.970,85 dolara çıkarken, paladyum yüzde 1,2 yükselişle 1.497,91 dolara ulaştı.

Saat 08.15 itibarıyla Amerikan Doları’nın alış fiyatı 45,21 TL, satış fiyatı 45,22 TL.

Euro’nun alış fiyatı 52,83 TL, satış fiyatı 52,91 TL, İngiliz Sterlini ise 61,17 TL’den alınıp 61,22 TL’den satılıyor.

Hava sıcaklığı, 20-23 dereceden, ilerleyen günlerde 6 derece yükselerek, iç kesimlerde 26 -29 derece dolaylarında seyredecek.

Meteoroloji Dairesi’nin 5 – 11 Mayıs tarihlerini kapsayan hava tahmin raporuna göre, hava, bugün parçalı bulutlu öğleye kadar yer yer sağanak zamanla az bulutlu, diğer günlerde ise açık ve az bulutlu olacak.

En yüksek hava sıcaklığı periyodun ilk günleri iç kesimlerde ve sahillerde 20 – 23 derece, diğer günlerde ise iç kesimlerde 26 -29 ve sahillerde 22 – 25 derece dolaylarında seyredecek.

Rüzgâr, periyodun ilk günü Kuzey ve Batı yönlerden orta zaman zaman kuvvetli, diğer günlerde ise orta kuvvette esecek.

Ekonomiden turizme, dış politikadan tarıma oldukça geniş bir yelpazede pek çok konuyu görüştükleri bir kabine toplantısını tamamladıklarını belirten Erdoğan, alınan kararların ülke ve millet için hayırlı olmasını diledi.

Erdoğan, “Bölgemizdeki savaşa rağmen ihracatımız, nisanda güçlü bir performans sergiledi. Nisan ayında ihracatımız yıllık yüzde 22,3 artışla, 25,4 milyar dolara ulaştı. Ocak-Nisan dönemi ihracatımız ise 88 milyar 630 milyon doları buldu. 12 aylık ihracat tutarında ilk defa 275,8 milyar dolara çıkarak, Cumhuriyet tarihimizin rekorunu kırdık. İhracatımızın detaylarına baktığımızda ümitvar bir tabloyla karşılaşıyoruz.166 ülke ve bölgeye ihracatımız arttı. 26 sektörün tamamında ihracatımız yükseldi" dedi.

"Sektörler sıralamasında 3,9 milyar dolarla otomotiv liderliğini sürdürürken, 3,1 milyar dolarla kimyevi maddeler ikinci; 1,8 milyar dolarla elektrik-elektronik üçüncü; 1 milyar 451 milyon dolarla hazır giyim dördüncü oldu" açıklamasını yapan Erdoğan, şöyle devam etti:

"Savunma ve havacılık ihracatımızın 962 milyon dolara ulaşmasını ayrıca kıymetli buluyoruz. Böylece, yılın ilk 4 ayında bu alanda yüzde 28 oranında artış kaydederek, önemli bir başarıya imza attık."

"MESELE ANKARA'NIN NEREDE DURDUĞU DEĞİLDİR"

Erdoğan, "Dün olduğu gibi bugün de mesele Ankara’nın nerede durduğu değildir; mesele, Brüksel’in geleceğin dünyasında nerede olmak istediğidir, kendini nerede gördüğüdür. Türkiye’nin tam üye olarak yer almadığı bir Avrupa Birliği’nin, küresel bir aktör ve çekim merkezi olamayacağı, artık anlaşılmalıdır. Biz, hin-i hacette varlığı hatırlanacak, ihtiyaç duyulunca kapısı çalınacak; lakin sair zamanlarda ötelenecek bir ülke değiliz, hiçbir zaman da olmayacağız" ifadelerini kullandı.

"Avrupa Birliği, Türkiye’nin yapıcı tavrının kıymetini çok iyi bilmeli, bunu hor kullanmamalı, bunu zora sokacak eylem ve söylemlerden imtina etmelidir" diyen Erdoğan, açıklamasına şöyle devam etti:

"Unutulmasın ki; ne Türkiye eski Türkiye’dir, ne de dünya eskisi gibi Batılı devletlerin “nüfuz alanına” sıkışmış haldedir. Bölgesel iş birliklerinin önem kazandığı, yeni aktörlerin boy verdiği, küresel sistemin çok kutupluluğa doğru hızla evirildiği yeni bir dünya kuruluyor. Ve Türkiye, yeni sistemin kutup başlarından biri olmaya namzet en güçlü ülkeler arasında yer alıyor. Bakın açık söylüyorum… Bugün Avrupa’nın Türkiye’ye ihtiyacı, Türkiye’nin Avrupa’ya olan ihtiyacından daha fazladır; yarın bu ihtiyaç daha da artacaktır. Bu, sadece bizim görüşümüz değildir. Geleceğe dair projeksiyonlar yapan uluslararası kuruluşların da ortak kanaatidir.

Avrupa bir yol ayrımındadır: Ya Türkiye’nin büyüyen gücünü ve küresel ağırlığını, Birliğin darboğazdan çıkışı için bir fırsat olarak görecekler…Ya da dışlayıcı söylemlerin Avrupa’nın geleceğine gölge düşürmesine müsaade edecekler. Bizim samimi temennimiz; Avrupa’daki karar alıcıların siyasi ve tarihi bagajlarını artık terk ederek, Türkiye’yle samimi, sahici ve göz hizasında ilişkiler geliştirmeleridir. Böyle bir ilişkinin kazananı; Türkiye’nin de ayrılmaz parçası olduğu Avrupa kıtası olacaktır. Biz, milletimizin yüksek menfaatlerini rehber edinerek, 60 yılı aşkın süredir koruduğumuz irademizle, bu yolda sabırla, vakarla, kararlılıkla yürümeye devam edeceğiz.

GENÇ ÇİFTLERE MÜJDE

Recep Tayyip Erdoğan, "Aile ve Gençlik Fonuyla, yuva kurmak isteyen gençlerimizi 200 ilâ 250 bin lira arasında bir rakamla destekliyoruz. Krediden faydalanan ve vade döneminde çocuk sahibi olan gençlerimize yönelik bir kolaylık sağlamıştık. Geri ödeme süresi içerisinde ilk çocuk sahibi olan çiftlerin 12 aylık taksitini hibe etmeye ve kalan taksitlerini 12 ay ertelemeye karar vermiştik. Şimdi bunu bir adım öteye taşıyoruz. Geri ödeme dönemi içerisinde ikinci çocuğun da olması halinde, kalan taksitlerin tamamını hibe edeceğiz. Genç çiftlerimize hayırlı olsun diyor, kabine toplantımızda kararların hayırlara vesile olmasını diliyor, sizleri bir kez daha saygıyla selamlıyorum" açıklamasını yaptı.

TRUMP: İRAN'I YERYÜZÜNDEN SİLERİZ

Trump, "Hürmüz'de ABD gemilerine saldırırlarsa karşılık veririz. İran'ı yeryüzünden sileriz. Dünyanın en iyi ekipmanlarına sahibiz. Üslerimiz ekipmanlarla dolu. Gerekirse bunları kullanırız. İran'a sadece 24 saat verdim. Ondan sonra dünya, şimdiye kadar görülen en yıkıcı hava saldırılarından birine tanık olabilir." dedi.

Söz konusu gerilim, dünya petrol ticaretinin geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı üzerindeki hakimiyet mücadelesini yeniden tırmandırdı. Trump’ın bu çıkışı, bölgede askeri hareketliliğin arttığı bir dönemde "maksimum baskı" stratejisinin devamı olarak görülürken, uluslararası kamuoyunda sıcak çatışma endişelerini de beraberinde getirdi.

ABD Başkanı Donald Trump, “Özgürlük Projesi” adı verilen yeni girişim kapsamında ABD’nin bugünden itibaren Hürmüz Boğazı’ndan geçen yabancı ticari gemilere eşlik etmeye başlayacağını açıklamıştı.

ABD GEMİLERE EŞLİK EDECEK

Trump’ın duyurduğu plan kapsamında ABD donanmasının, Hürmüz Boğazı’ndan geçen yabancı gemilerin güvenliğini sağlamak için aktif rol üstleneceği belirtilmişti. Söz konusu girişim, bölgede artan güvenlik riskleri nedeniyle hayata geçiriliyor.

ABD SAVAŞ GEMİLERİ BÖLGEDE

Öte yandan ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı da sürece destek vermeye başladı. CENTCOM, operasyonda güdümlü füze destroyerleri, 100’den fazla hava unsuru, insansız platformlar ve 15 bin askerin görev alacağını duyurdu.

İRAN’DAN SERT TEPKİ: SALDIRIYA UĞRAR

ABD’nin bu hamlesine İran’dan sert yanıt geldi. İran Hatem-ül Enbiya Merkez Karargahları Komutanı Ali Shadmani, Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolün İran’da olduğunu vurguladı. Shadmani, “İran, Hürmüz Boğazı’nın tam kontrolüne sahip. Tüm ticari gemiler, güvenli geçiş için İran güçleriyle koordinasyon içinde çalışmalıdır” ifadelerini kullandı.

İranlı komutan ayrıca, “ABD ordusu da dahil herhangi bir yabancı askeri güç, boğaza yaklaşmaya veya girmeye kalkışırsa saldırıya uğrayacaktır” diyerek açık bir tehditte bulundu.

PİLOT VE YOLCULARIN DURUMU AĞIR

Brezilya'nın Minas Gerais eyaletinde yer alan Belo Horizonte kentinde küçük uçak apartmana çarptı.

Kazada pilot ve 3 yolcu ağır şekilde yaralandı. Kazanın nedeni henüz bilinmezken, olay yerinde çok sayıda itfaiye ve ambulans ekibi sevk edildi.

Türkiye Cumhuriyeti Lefkoşa Büyükelçiliği himayelerinde; Türkiye Millî Eğitim Bakanlığı, Türkiye Gençlik ve Spor Bakanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı, Kıbrıs Vakıflar İdaresi, Yunus Emre Enstitüsü, Türkiye Maarif Vakfı, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi ve Damla Derneği’nin katkılarıyla gerçekleştirilen şölenin açılışı Cumhurbaşkanlığı Beyaz Salon’da yapıldı.

Törene, Türkiye’nin Lefkoşa Büyükelçisi Ali Murat Başçeri, eski Başbakan ve Cumhuriyet Meclisi eski Başkanı Sibel Siber, Kıbrıs Vakıflar İdaresi (EVKAF) Genel Müdürü Mustafa Tümer, elçilik yetkilileri ile KKTC ve Türkiye’den akademisyenler, yazarlar, öğrenciler ve edebiyatseverler katıldı.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşı ile başlayan törende, Ali Murat Başçeri, yazar ve siyasetçi Erol Erdoğan ile yazar Oğuz Karakartal konuşma yaptı; ney ve saz sanatçısı Murat Salim Tokaç ise dinleti sundu.

Başçeri

Türkiye’nin Lefkoşa Büyükelçisi Ali Murat Başçeri, konuşmasında edebiyatın insan üzerindeki iyileştirici gücüne vurgu yaptı.

Konuşmalarda Kıbrıs Türk halkının dilini ve kültürünü koruyarak varlığını sürdürmesine dair önemli örnekler sunulduğunu belirten Başçeri, edebiyatın anlamlı ve dönüştürücü bir alan olduğunu ifade etti.

Kendisinin yazan değil daha çok okuyan tarafında yer aldığını dile getiren Başçeri, okumanın insanı korkulardan ve endişelerden uzaklaştıran, bir tür “kendi kendine terapi” işlevi gördüğüne inandığını söyledi.

“Edebiyat, korkulardan, endişelerden ve insana dair zafiyetlerden kaçıp sığınılacak bir liman oldu.” diyen Başçeri, edebiyat alanında yapılan çalışmalardan büyük heyecan duyduğunu belirtti. Başçeri, 2021 yılında başlatılan yaratıcı yazarlık atölyelerinin zamanla dergiye ve bugün dördüncüsü düzenlenen Lefkara Edebiyat Şöleni’ne dönüştüğünü kaydetti.

Şölenin, Türkiye ve KKTC’den edebiyatla ilgilenen isimleri bir araya getirerek etkileşim yarattığını ifade eden Başçeri, bu sürecin ilerleyen yıllarda daha geniş kitlelere ulaşmasını temenni etti.

Günlük hayatın “kaosları” içinde edebiyatın bir sığınak olduğunu dile getiren Başçeri, kitapların insanı anlam arayışına taşıdığını ve ruhu dinlendirdiğini söyledi.

Etkinliğin gerçekleşmesine katkı koyan tüm paydaşlara teşekkür eden Başçeri, şölenin verimli geçmesi temennisinde bulundu.

Erdoğan

Yazar ve siyasetçi Erol Erdoğan ise konuşmasında, edebiyata ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Etkinliğin ilham verici olmasını temenni eden Erdoğan, hayatını kaybeden ve öldürülen yazar, edebiyatçı, sanatçı ve şairler ile birlikte Gazzeli Filistinli ve Doğu Türkistanlı yazarları da andı.

Karakartal

Yazar Oğuz Karakartal da etkinliğin kültürel bağları güçlendirmek amacıyla düzenlendiğini söyledi.

Türkiye ile Kıbrıs Türk edebiyatı arasında belirgin farklılıklar bulunmadığını ifade eden Karakartal, Kıbrıs Türk edebiyatına ilişkin bilgiler verdi.

Kıbrıslı sanatçıların Türkiye’den beslendiğini belirten Karakartal, Rum ve İngiliz edebiyatının yazarlar üzerinde etkili olmadığını, bunun nedeninin ana dilin Türkçe olması olduğunu kaydetti.

Konuşmasında Ayşen Dağlı, Orbay Deliceırmak ve Türkay Ilıcak gibi isimlerin şiirlerine de yer veren Karakartal, Kıbrıs Türk edebiyatına emek vermiş isimlerinden Harid Fedai’yi andı.

Tokaç

Ney ve saz sanatçısı Murat Salim Tokaç ise 1982 yılında babasının görevi nedeniyle Kuzey Kıbrıs’ta bulunduğunu belirtti.

Çalışmalarına ilişkin bilgi veren Tokaç, babasının 1983 yılında Kıbrıs’taki kamışlardan yaptığı ney ve sazla dinleti sundu.

Konuşmaların ardından Erol Erdoğan, Oğuz Karakartal ve Murat Salim Tokaç’a teşekkür plaketi; etkinliğe katkı koyan akademisyenler ile emeği geçenlere ise teşekkür belgeleri takdim edildi.

İlkokuldan üniversiteye kadar öğrenciler ile halka yönelik söyleşi ve yaratıcı atölye çalışmalarını içeren etkinlik 5 gün sürecek.

Birlik, “masumiyet karinesi” gerekçesiyle savunulan düzenlemenin ifade özgürlüğüne ve halkın haber alma hakkına açık bir müdahale olduğunu vurguladı.

KTGB tarafından yapılan açıklamada, tüm itirazlara rağmen yasalaştırılan maddenin özgür basını doğrudan hedef aldığı belirtilerek, gazetecilik faaliyetinin cezai yaptırımlarla karşı karşıya bırakıldığı ifade edildi.

Açıklamada, kamuoyunu ilgilendiren davalarda özellikle tanınmış kişilerin yargı süreçlerinin haberleştirilmesinin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına göre ifade özgürlüğü kapsamında olduğu hatırlatıldı.

Yeni düzenleme ile gazetecilerin hapis ve para cezası tehdidi altına alındığı savunulan açıklamada, isim ve fotoğraf kullanımının suç sayılmasının masumiyet karinesinin korunması değil, bu ilkenin istismarı olduğu ifade edildi.

Birliğin açıklamasının tamamı şöyle:

"Kıbrıs Türk Gazeteciler Birliği olarak, Ceza Muhakemeleri Usulü Yasası’nda yapılan ve “masumiyet karinesi” gerekçesiyle savunulan düzenlemenin, ifade özgürlüğüne ve halkın haber alma hakkına açık bir müdahale olduğunu vurguluyoruz.

Tüm itirazlara, meslek örgütlerinin uyarılarına rağmen yasalaştırılan bu madde; demokratik toplum düzeninin temel unsurlarından biri olan özgür basını doğrudan hedef almaktadır.

Masumiyet karinesinin korunması için yıllardır mücadele eden birliğimiz, bu amaçla 'Medya Etik Kurulu'nu oluşturmuş, bu yöndeki mücadelenin yasa ya da hapis tehdidiyle yürütülemeyeceğini açıkça ortaya koymuştur.

Bu sebeptendir ki birliğimiz tanınmış kişi ile sıradan kişileri aymak üzerine bir dil ve tavır geliştirilmesi gerektiğini defalarca ortaya koymuştur.

Fakat söz konusu düzenleme, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarıyla açıkça çelişmektedir. Yerleşik hukuk ilkelerine göre; kamuoyunu ilgilendiren davalarda, özellikle de tanınmış ve kamuya mal olmuş kişilerin yargı süreçlerinin haberleştirilmesi ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilir. Buna karşın getirilen bu sınırlama, gazetecilik faaliyetini suç kapsamına sokmakta, basın emekçilerini cezai yaptırımlarla karşı karşıya bırakmaktadır.

Bu düzenleme ile birlikte, gazeteciler yalnızca görevlerini yerine getirdikleri için hapis ve para cezası tehdidi altına alınmaktadır. Kamu görevlileri, siyasetçiler ya da toplumda bilinirliği olan kişilere ilişkin yargı süreçlerinde isim ve fotoğraf kullanımının suç sayılması; masumiyet karinesinin korunması değil, bu ilkenin istismar edilmesidir. Asıl amaç, kamuoyunun bilgiye erişimini sınırlamak ve toplumsal denetimi ortadan kaldırmaktır.

Özellikle yolsuzluk, usulsüzlük ve kamu yararını ilgilendiren iddiaların gündemde olduğu bir dönemde böyle bir düzenlemenin hayata geçirilmesi tesadüf değildir.

Bu adım, gerçeğin görünürlüğünü azaltma ve kamuoyunu karanlıkta bırakma girişimidir. Gazeteciliğin asli görevi olan denetleme ve bilgilendirme işlevi bu yasa ile baskı altına alınmak istenmektedir.

Kıbrıs Türk Gazeteciler Birliği olarak açıkça ifade ediyoruz: Anayasa’ya ve evrensel hukuk ilkelerine aykırı olan bu düzenlemeyi tanımıyoruz. Üyelerimizi de, kamu yararının söz konusu olduğu durumlarda, özellikle TANINMIŞ kişilerle ilgili haberlerde isim ve fotoğraf kullanmaktan çekinmemeye çağırıyoruz.

Gazetecilik suç değildir; halkın haber alma hakkı hiçbir gerekçeyle sınırlandırılamaz.

Bu girişim, basını susturmaya yönelik bir adımdır. Ancak bilinmelidir ki; gazeteciler gerçekleri yazmaya, kamu adına denetim görevini sürdürmeye devam edecektir. Kıbrıs Türk Gazeteciler Birliği, basın özgürlüğünü hedef alan her türlü düzenlemenin karşısında durmayı sürdürecek; hukuki ve demokratik mücadele yollarını kararlılıkla kullanacaktır."

Polis, şehir merkezinde meydana gelen olayda, birden fazla yaralı olduğunu belirtirken, olayın bir kaza sonucu mu yoksa bir saldırı mı olduğu konusunda henüz açıklama yapılmadı.

Yerel basının görgü tanıklarına dayandırdığı haberlerde, olayda yaralıların yanı sıra can kaybının da yaşandığı öne sürüldü.

Polisin olay yerini güvenlik şeridiyle kapattığı ve inceleme başlattığı belirtildi.

BAE Savunma Bakanlığı, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, ülkede duyulan patlama seslerinin hava savunma sistemlerinin müdahalesinden kaynaklandığı kaydedildi.

İran'dan ülkeye yeni bir füze ve İHA saldırısı gerçekleştirildiği belirtilen açıklamada, hava savunma sistemlerinin bir kez daha devreye girdiği vurgulandı.

Açıklamada hava savunma sistemlerinin balistik füzeler, seyir füzeleri ve insansız hava araçlarına yönelik engelleme operasyonları yaptığı ifade edildi.

RTÜK Başkanı Mehmet Daniş’e ziyaretleri sırasında Yüksek Yayın Kurulu Başkanı Feyzi Hansel de eşlik etti.

İlk önce Varoluş ve Özgürlük Mücadelesi Lideri Dr. Fazıl Küçük’ün anıt mezarına çelek sunan ve saygı duruşunda bulunan Daniş, daha sonra Kurucu Cumhurbaşkanı Rauf Raif Denktaş’ın anıt mezarlarını ziyaret etti.

RTÜK Başkanı Mehmet Daniş’in Denktaş’ın anıt mezarına gerçekleştirdiği ziyarette, Kurucu Cumhurbaşkanı Rauf Raif Denktaş’ın oğlu, Toplumsal Adalet ve Mücadele Partisi (TAM) Parti Başkanı Serdar Denktaş da hazır bulundu.

Daniş: Rauf Raif Denktaş'ın Kıbrıs'a adanmış hayat hikâyesi hepimiz için büyük moraldir

RTÜK Başkanı Mehmet Daniş anıt mezarda yaptığı açıklamada, “Her iki şahsiyet de hem Kıbrıs Türkü'nün Kıbrıs davasında hem de biz Türkiye vatandaşları için büyük anlam ifade ediyor. Özellikle Rauf Denktaş'ın Kıbrıs'a adanmış hayat hikâyesi hepimiz için büyük moraldir.” ifadesini kullandı.

Daniş, kurul üyeleriyle birlikte KKTC ziyaretlerini bugün başlattıklarını belirterek, Denktaş’ın huzurunda bulunmanın kendileri için çok anlamlı olduğunu ifade etti; “Büyüklerimiz bizim yol göstericilerimizdir” dedi.

Konuşmasında, Radyo Televizyon Üst Kurulu olarak Yüksek Yayın Kurulu’yla işbirliği içerisinde olduklarını da kaydeden Daniş, temasları kapsamında hem önceki çalışmaları gözden geçireceklerini hem de yeni ortak çalışmalar için neler yapılabileceğini planlamak istediklerini kaydetti.

Mehmet Daniş, konuşmasının sonunda, Yüksek Yayın Kurulu ile birlikte yapacakları çalışmaların hem kendileri hem de KKTC için hayırlı olması temennisinde bulundu.

Daniş, Serdar Denktaş’a hediye takdimi de yaptı.

Ataoğlu, seçim tarihine ilişkin hükümet ortakları arasında henüz net bir mutabakat olmadığını belirterek, böyle bir karar alınacaksa bunun önce hükümetin kendi içinde konuşulması gerektiğini söyledi. Bir önceki seçim döneminde yaşanan sıkıntıları dikkate alarak yaklaşık üç yılı aşkın süredir parti olarak hazırlık yaptıklarını ifade etti.

Demokrat Parti’nin her türlü seçime hazır olduğunu belirten Ataoğlu, “Yarın seçim olacak olsa Demokrat Parti hazırdır” dedi.

Ataoğlu, Başbakan’ın Ocak 2027’yi, diğer koalisyon ortağının ise Eylül-Ekim dönemini işaret ettiğini hatırlatarak, bu konunun televizyon ya da sosyal medya üzerinden farklı açıklamalarla yürütülmesini doğru bulmadığını söyledi.

Hükümetin üç ortağının bir araya gelerek seçim tarihi üzerinde mutabık kalması gerektiğini ifade eden Ataoğlu, bunun daha sağlıklı olacağını belirtti.

Seçimlerin yerel seçimlerle birlikte yapılıp yapılamayacağı sorusuna da yanıt veren Ataoğlu, mevcut seçim sistemiyle bunun ciddi karmaşa yaratacağını söyledi.

Demokrat Parti Genel Sekreteri’nin son dönemde hükümete yönelik eleştirileri de sorulan Ataoğlu, esas şikayetin bazı yasa tasarılarıyla ilgili yeterli bilgilendirme yapılmaması olduğunu söyledi.

Meclis’te bazı konularda yalnızca “parmakçı” konumuna düşürülmek istenmediklerini ifade eden Ataoğlu, Genel Sekreter’in bu yöndeki mesajının UBP’ye iletildiğini ve dikkate alındığını belirtti.

Turizmde savaş ortamının olumsuz etkiler yarattığını dile getiren Ataoğlu, özellikle Güney Kıbrıs havaalanlarının kapanmasının ve bölgedeki belirsizliğin turizm hareketliliğini düşürdüğünü söyledi.

Bazı uçuşların ve grupların iptal edildiğini belirten Ataoğlu, bu kaybı telafi etmek için paydaşlarla birlikte yeni formüller üzerinde çalıştıklarını anlattı.

Türkiye’den daha fazla turist getirilmesini ana hedef olarak belirlediklerini vurgulayan Ataoğlu, charter seferleri ve Türkiye bağlantılı uçuşlarla ilgili çeşitli teşvik ve düzenleme çalışmalarının sürdüğünü, bu konuda gerekirse Ankara’da yeni temaslar yapılacağını kaydetti.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası'nda saat 17.00'de başlayacak panelde kadının sosyal güvenlikteki yeri, hakları ve geleceğe yönelik fırsatlar irdelenecek.

Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu, "Birleştirilmiş Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı"nı oy çokluğu, "Güvenlik Kuvvetleri Mahkemesi ile Güvenlik Kuvvetleri Yargıtayının Kuruluşu ve Yargılama Usulü Yasa Tasarısı"nı ise oy birliğiyle onayladı.

Genel Kurul’da ayrıca "Dijital Dünyada Çocuk Haklarına İlişkin Geçici ve Özel Komite" tarafından hazırlanan rapor da ele alındı.

Genel Kurul'da, Birleştirilmiş Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı üzerine söz alan Ulusal Birlik Partisi (UBP) Milletvekili Alişan Şan, görüşülen yasaların uzun süredir değişiklik yapılmayan yasalar olduğuna dikkat çekerek, düzenlemenin “devrim niteliğinde” olduğunu kaydetti, emek veren herkese teşekkür etti.

Şan, düzenlemelerle mahkemelerin yükünün azaltılmasının hedeflendiğini belirterek, ilk tahkikat sürecinin kaldırılması, yargıç sayısının artırılması, teminat sürelerinin uzatılması, masumiyet karinesi, erteleme ve tutukluluk halleri, avukat atanması gibi maddelere değindi, küçük toplumlarda özellikle masumiyet karinesi gibi konuların önemini vurguladı.

Özuslu

Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP) Milletvekili Sami Özuslu da, masumiyet karinesi kavramının önemine dikkat çekerek, bunun en basit tabiriyle kişinin mahkeme karar verinceye ve istinaf süreci tamamlanana kadar suçsuz kabul edilmesi prensibi olduğunu kaydetti. Özuslu, bunun “göz bebeği" gibi korunması gereken bir kural olduğunu belirtti.

Özuslu, Medya Etik Kurulu’nun gazetecilik meslek ilkelerinin dördüncü maddesinde yer alan; “Basın yayın organları masumiyet karinesine saygılı olmalı. Suçluluğu yargı kararıyla sabit olmadıkça herhangi bir kişiyi suçlu ilan edecek yayın yapmaktan kaçınmalıdır. Yargı süreci devan eden davalarda iddialar ve savunmalar adil ve dengeli biçimde aktarılmalıdır.” ifadelerine yer verdi.

Ancak bunun maddi, sosyal ve siyasi gücü olmayan insanların en fazla korunması gereken bir alan olduğuna dikkat çeken Özuslu, kamuya mal olmuş kişilere yönelik farklı bir uygulama üzerinde çalışılması gerektiğini söyledi.

Özuslu, kamuya mal olmuş kişilerle ilgili bir ayrım yapılmazsa ve buna bir yıla kadar hapis cezası öngörülürse, ülkede basın özgürlüğünün çok geri bir noktaya gideceğini savundu.

“Kamuya mal olmuş kişilerin ismini, fotoğrafını yayınlama yasağı getirmek neyin nesidir? Bu düpedüz açık bir sansürdür.” diyen Özuslu, “Vatandaşı ve kamusal yer alanda tutmuş kişileri ayıralım. Yoksa sapla saman çok karışacak.” ifadelerini kullandı.

CTP’nin kamuya mal olmuş kişilere yönelik yeni madde önerisi oy çokluğuyla reddedildi

Özuslu’nun konuşmasının ardından tasarının bütünü üzerinde görüşmeler tamamlandı. Ardından, Birleştirilmiş Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı'nın madde madde görüşülmesine geçildi.

CTP grubu, tasarının "23b maddesine" yeni beşinci fıkra eklenmesi önerisinde bulundu. Öneriyi sunan CTP Milletvekili Ürün Solyalı, kamuya mal olmuş kişiler ile seçilmiş veya atanmış kamu görevlilerinin kendi görevleriyle ilgili meselelerde, bir suç işlemişlerse açık isim ve görüntüsünün basın tarafından paylaşılmasının suç olmaktan kaldırılması gerektiğini kaydetti. Solyalı, bu maddenin basının daha demokratik bir toplum adına denetim yapması için önemli olduğunu belirtti.

Genel Kurul’da, CTP grubu tarafından yapılan önerinin dikkate alınıp alınmamasına yönelik oylamada, öneri oy çokluğuyla reddedildi.

Madde madde görüşülmesinin tamamlanmasının ardından Birleştirilmiş Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı'nın bütünü oy çokluğuyla kabul edildi.

Genel Kurul, ardından Güvenlik Kuvvetleri Mahkemesi ile Güvenlik Kuvvetleri Yargıtayının Kuruluşu ve Yargılama Usulü (Değişiklik) Yasa Tasarısı'nı ele aldı.

Hukuk, Siyasi İşler, Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Yasemin Öztürk tasarıya ilişkin komite raporunu okudu. Madde madde görüşülmesinin ardından bütünü üzerinde yapılan oylamada, tasarı oybirliğiyle kabul edildi.

Dijital Dünyada Çocuk Haklarına İlişkin Geçici ve Özel Komite’nin raporu ele alındı

Genel Kurul’da son olarak Dijital Dünyada Çocuk Haklarına İlişkin Geçici ve Özel Komite’nin raporu ele alındı. Komite başkanı Hasan Küçük, raporu okudu.

Küçük, dijital çocuk güvenliğine ilişkin komitenin tespitlerini paylaştı. Dijital çocuk güvenliği reformunun henüz kurumsallaşmadığını söyleyen Küçük, komite çalışmalarında çocuk hakları temelli, yaşa uygun dijital ortam düzenleme prensibi, koruyucu, eğitici, denetleyici ve aileyi güçlendirici yaklaşımların temel aldığını kaydetti.

Sınırlı ve kontrollü sosyal medya kullanımı üzerinde durulduğunu belirten Küçük, uluslararası kurumlar ve diğer ülkeler tarafından yapılan çalışmaları paylaştı, bu kapsamda ülkeye uygun olacak şekilde hazırlanan eylem önerilerini sıraladı.

“Komitemiz, dijital dünyanın çocuklar üzerindeki etkisinin artık sadece bireysel bir mesele değil, toplumsal güvenlik, eğitim ve gelecek meselesi olduğu kanaatine varmıştır.” diyen Küçük, bu nedenle çocukların dijital ortamda korunmasına yönelik kapsamlı bir yasal düzenleme yapılması, kurumlar arası eşgüdümlü bir yapı kurulması, eğitim, denetim ve platform sorumluluğunu içeren çok boyutlu bir politika uygulanması taleplerini dile getirdi.

Raporu okumasının ardından rapor hakkında söz alan UBP Milletvekili Hasan Küçük, bu kapsamda yaptıkları çalışmalara değinerek, Türkiye Cumhuriyeti’nde yetkililerle kapsamlı temaslarda bulunduklarını, 90’a kadar farklı makale ve çalışma incelediklerini kaydetti ve katkı koyanlara teşekkür etti.

Söz konusu çalışmanın kendisi için çok önemli olduğunu, bunun geleceği koruma meselesi olduğunu kaydeden Küçük, raporu Cumhurbaşkanı’na da ileteceğini söyledi ve konunun Cumhurbaşkanlığı düzeyinde de ele alınması gerektiği inancını paylaştı.

Bu gibi çalışmaların tek ülkeyle sınırlı kalmayacağını, ülkelerarası çalışmaların yapılmasının zorunlu olduğunu söyleyen Küçük, çocukların dijital dünyadaki mağduriyetlerinin günlük hayatlarına etkilerine dikkat çekti, bunun ev içi şiddet ve aile bütünlüğünün bozulmasına kadar gidebildiğinin tespitini yaptıklarını ifade etti.

Çavuşoğlu

Milli Eğitim Bakanı Nazım Çavuşoğlu da, rapor hakkında söz alarak, raporun çok kapsamlı bir rapor olduğunu belirterek, çalışmalarından dolayı komite üyelerine teşekkür etti.

Dijital zorbalıkla ilgili dünyada çok büyük sorunlar ortaya çıktığını kaydeden Çavuşoğlu, bakanlık olarak güvenli internet konusunda yıllarca mücadele ettiklerini ancak teknik altyapı olarak yaş gruplarına göre sınırlandırma yapılamamasından dolayı kötü maksatlı yayınlara erişimin kısıtlama yapılamadığını belirtti.

Çavuşoğlu, konunun tüm ülkelerde tartışılıyor olduğunu belirterek, okul müdürleriyle de beraber bir çalışma yürüttüklerini ifade etti ve bu kapsamda bu rapordan faydalanacaklarını kaydetti. Çavuşoğlu, 2026-2027 eğitim öğretim yılında hedeflenen adımların atılması için çalışacaklarını da belirtti.

Çolakoğlu

CTP Milletvekili Şifa Çolakoğlu da söz olarak, hazırlanan raporun içeriğine ve kapasitesine dikkat çekerek, Kıbrıs Türk halkı ve beşeri kaynaklarıyla bir kez daha gurur duyduğunu kaydetti.

Çolakoğlu, çocukları ve gençleri doğrudan etkileyen bir konunun çok hassas bir konu olduğunu söyleyerek, raporda ortaya konulan eylemlerin kısa sürede hayata geçirilmesi temennisinde bulundu.

Çolakoğlu, bu kapsamda kısa vadede planlanan eylemlerin bürokrasiye boğulmaması ve uzun süreye yayılmamasının önemli olduğunu belirtti.

Şahiner

CTP Milletvekili Salahi Şahiner de, öncelikle komitede farkındalığı oluşturduğu için komite başkanı Hasan Küçük’e ve katkı koyan tüm uzmanlara teşekkür etti.

Şahiner, dijital mecraların insan hayatının her noktasına ulaştığı bu döneme ülkelerin hazırlıksız yakalandığını ve alarm düğmesine bastığını kaydederek, artık çocukların dijital dünyada korunmasının bir ihtiyaç olduğunu belirtti.

Şahiner, ülkelerin uyguladığı sosyal medyaya erişim yaşı sınırlamasının yeterli bir tedbir olmadığı görüşünü de paylaştı.

Sosyal medya platformlarının suç teşkil edebilen içeriklere yönelik devlet olarak ne yapılabileceği konusunda Türkiye’de Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’yla (BTK) yapılan görüşmelere dikkat çeken Şahiner, Türkiye’de ve tanınan diğer ülkelerde sosyal medya platformlarının temsilci bulundurması gerekliliğine dikkat çekti.

Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı’nın "BTHK üzerinden içerik sınırlamalarına gidilmesi" yönündeki açıklamasını da anımsatan Şahiner, bunun “mümkün olmayacağı” görüşünü paylaştı. Şahiner, ilgili ülkenin sosyal medya içerik sağlayıcısıyla ilgili anlaşmasının kendi mevzuatına aykırı olması üzerine yapıldığını kaydederek, bu konunda ülkeler arasındaki mevzuatların uyumlu olmadığını belirtti.

Oyun şirketlerine yönelik devletlerin açtığı davalara da örnek veren Şahiner, bunun yapılabilmesi için platformlarla iletişim kurulacak bir mekanizmaya ihtiyaç olduğunu kaydetti. Sosyal faaliyetlerin artırılması gerektiğini ve bu imkanların sağlanması için müfredatta da düzenleme ihtiyacı olduğunu belirten Şahiner, en büyük işin Milli Eğitim Bakanlığına düştüğünü söyledi.

Hasipoğlu

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Oğuzhan Hasipoğlu ise, bakanlık olarak konuya çok önem verdiklerini kaydederek, yürütülen çalışmalarda ve Türkiye’deki temaslarda yer aldıklarını belirtti.

Hasipoğlu, çocukların hayatının artık sokakta değil, dijital dünyada olduğunu söyleyerek, bunun birçok tehlike barındırdığı uyarısında bulundu. Hasipoğlu, “Sınırlama getirmek mecburiyetindeyiz.” dedi.

Çocukların yaşadığı odaklanma sorununa da dikkat çeken Hasipoğlu, bunun en büyük tehlikelerden biri olduğunu söyledi.

Raporun eyleme dönüştürülmesinin önemine de işaret eden Hasipoğlu, bakanlık olarak bu kapsamda yapacakları çalışmaları sıraladı, dijital okuryazarlık eğitimi, bilgilendirici videolar, web sitesi, Sosyal Hizmetler Dairesi ve polis ile eşgüdüm içerisinde dijital ihbar hattının yürürlüğe konulacağını kaydetti.

İnternet servis sağlayıcılarıyla hafta içerisinde bir toplantı yapıldığını söyleyen Hasipoğlu, internet servis sağlayıcılarından internet paketi alan ailelere özel çocuklara uygun olacak paketlerin olması yönünde çalışmaların yürütüldüğünü belirtti.

Milletvekili Küçük de, yerinden söz alarak, bu kapsamda ev içi şiddet önlemeyle ilgili yasanın paralel olarak ilerlemesinin önemine dikkat çekti, bakanlık tarafından bunun değerlendirilmesi talebinde bulundu.

Hasipoğlu da, taslak çalışmanın sürdüğünü, tüm milletvekilleriyle istişare içerisinde olacağını söyledi.

Raporun ele alınmasıyla birlikte Meclis Genel Kurulu bugünkü çalışmalarını tamamladı. Meclis Genel Kurulu, yarın denetim göreviyle yeniden toplanacak.