Bilindiği gibi; geçtiğimiz hafta KKTC hükümeti 1.Tasarruf ve Ekonomik Tedbirler Paketi'ni yürürlüğe koyduğunu açıkladı.
Öncelikle üzülerek belirtmek isterim ki; bu paket veya her neyse devletin profesyonellik adına ne kadar aciz durumda olduğunu göstermektedir.
Bir İktisat profesörü olarak böylesi bir rapor veya paket bir dönem ödevi olarak bana sunulmuş olsa hakaret olarak nitelendirir kabul etmezdim. Neden mi?
Çünkü bu rapor içerik olarak aşağıdaki soruların hiçbirine yanıt vermemektedir:
-
Bu paket neden gerekli görülmüştür?
-
Bu paket İran savaşının etkilerinden dolayı mı ortaya çıkmıştır? Eğer öyleyse bu savaşın 8 günde KKTC’ye etkisi ne olmuştur ve bundan sonrası için öngörülen etkiler nelerdir?
-
Eğer savaşın ekonomik etkileri öngörülmüşse bahse konu pakette bu etkilere karşı alınan önlemler nelerdir?
-
İran savaşının KKTC bütçesinde mevcut kara delikleri artıracağı öngörülüyorsa bu etki ne kadar olacaktır? Bu öngörüye göre tasarruf paketi sonucunda bütçede ne kadar tasarruf sağlanacaktır?
-
Günün moda tabiriyle metodolojik olarak İran savaşının KKTC ekonomisine etkilerini ve işbu paketin sağlayacağı tasarrufu ölçmek için bilimsel olarak hangi model ve istatistiki yöntem kullanılmıştır?
Yukarıdaki soruların hepsi yanıtsız kaldığına göre sözde Tasarruf ve Ekonomik Tedbirler Paketi'nin içeriğini tartışma zahmetine girmemek gerekiyor.
Sorulması gerek soru “Bu ucube ve göstermelik paket neden apansız olarak ortaya atılmıştır?
Bu sorunun üç muhtemel yanıtı olabilir:
-
Türkiye Cumhuriyeti tarafından bütçe disiplinine yönelik KKTC hükümetine yapılan telkinler karşısında göz boyamak için çalakalem ve amatörce güya Tasarruf ve Ekonomik Tedbirler Paketi hazırlanmıştır.
-
KKTC hükümeti sözde önlem almak maksadıyla gerek vergi gerek kesinti gerekse zam yoluyla kamu ve özel çalışanı ile iş insanının boğazına her sarılacağında alakalı veya alakasız dünyadaki tüm felaketleri sıralar. Bugün itibariyle, KKTC hükümeti pandemi krizi, Ukrayna-Rusya savaşı yanında bahane portföyüne İran-İsrail savaşını da katmıştır.
-
Gelelim esas meseleye….Yani bu dandik ve pek etkisi olmayacak paketi hükümetin neden ortaya attığına….. Hatırlanacağı gibi; hükümetler her ne zaman vatandaşa yönelik kemer sıkma önlemlerini gündeme getirse gösterilen tepki ‘siyasiler ve devlet fedakarlığı önce kendileri yapsın’ şeklinde olmaktadır. Dolayısıyla, kuvvetle muhtemel yakın bir gelecekte 2. Paket adı altında sahneye konacak kemer sıkma veya acı reçete tiyatrosunu topluma meşru göstermek için fedakarlığa siyasilerden ve devletten başlanmıştır algısını yaratmak üzere 1. Paket adı altında acemice audition çekilmiştir.
Sonuç olarak gerek iflas eden devlet bütçesi gerekse İran savaşının tahribatı ile başa çıkmaya muktedir olmayan mevcut siyasi iktidar, hiç kuşkusuz Kıbrıs Türk halkının topyekûn ağır bedel ödemesine neden olacaktır.