Ekonomi

Petrol, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin belirsizlikle yükseldi

Petrol pazartesi günü, Hürmüz Boğazı’nın kısa vadede yeniden açılacağına ilişkin belirsizliğin sürmesiyle yükseldi.

İran, Umman ile yeni deniz geçiş güzergâhlarını belirleyen anlaşmanın son aşamaya geldiğini açıklarken, boğazın yeniden açılması için ABD’nin başka koşulları da yerine getirmesi gerektiğini vurguladı.

Brent petrol vadeli işlemleri yüzde 1,09 yükselerek varil başına 84,46 dolara, ABD Batı Teksas tipi ham petrol (WTI) ise yüzde 0,78 artışla 78,79 dolara çıktı.

Her iki gösterge petrol fiyatı da geçen hafta, İran ile Umman’ın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını sağlayacak bir anlaşmaya yaklaştığı beklentisiyle yüzde 7’den fazla gerilemişti. Savaş öncesinde dünya petrol arzının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyordu.

İran pazar günü Umman ile yapılacak anlaşmanın “son aşamada” olduğunu açıklasa da Washington’ın bazı ek koşulları yerine getirmesi gerektiğini yineledi. Bu koşullar arasında ABD’nin İran’a yönelik geniş çaplı saldırıları nedeniyle tazminat ödemesi de bulunuyor.

KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, yatırımcıların müzakerelerin sürekli ilerleyip ardından kesilmesinden dolayı temkinli olduğunu belirterek, “Piyasa, daha fazla risk primini fiyatlardan çıkarmadan önce doğrulanmış tanker hareketleri veya resmi anlaşmalar gibi somut kanıtları görmek istiyor.” dedi.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise pazar günü yaptığı açıklamada, İran ile ABD arasında herhangi bir görüşme yapılmadığını ve Washington’ın haziran ayında imzalanan geçici anlaşmayı ihlal ettiği sürece Tahran’ın müzakerelere başlamayacağını söyledi.

Bu açıklama, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konusunda son günlerde artan diplomatik iyimserliğe rağmen taraflar arasındaki anlaşmazlıkların devam ettiğine işaret etti.

Petrol arzına ilişkin endişeleri artıran bir diğer gelişme ise hafta sonunda Suudi Arabistan’daki bir petrol tesisine yönelik saldırı oldu.

İran destekli Husiler, pazar günü Saudi Aramco’nun Cizan rafinerisini vurduklarını açıkladı.

Saldırı, Suudi Arabistan’ın ABD-İsrail savaşının İran’a karşı yarattığı bölgesel istikrarsızlığa karşı Türkiye ve Pakistan’la savunma anlaşması imzalamasından iki gün sonra gerçekleşti.

Öte yandan Birleşik Arap Emirlikleri’nin ulusal petrol şirketi ADNOC, cuma günü yaptığı açıklamada, çatışmaların başlamasından bu yana Hürmüz Boğazı’ndan geçen 15 gemisinin saldırıya uğradığını bildirdi.

Bu gelişmeler, Hürmüz Boğazı’na ilişkin diplomatik görüşmeler sürerken enerji arzında jeopolitik risklerin hâlâ yüksek olduğunu gösteriyor.