Kamuda maaş çeken veya istihdam edilenler hakkında sıklıkla yorumlar veya spekülasyonlar yapılmaktadır. Ancak, ciddi bir devlet ve ekonomi güncel ve güvenilir verilerle yönetilebilir. Bu açıdan, kamuda maaş alanlar ve bu bağlamda istihdam edilenler ile ilgili KKTC Maliye Bakanlığının resmi internet sitesinde yayınlanan verilerden yararlanılmıştır (https://maliye.gov.ct.tr/tr/). Aralık 2022- Nisan 2026 tarihleri arasındaki veriler tabloda özetlenmektedir. Dolayısıyla, eğer varsa Mayıs 2026 ve sonrası kamu istihdamlarını kapsamamaktadır.
|
ARALIK 2022 |
NİSAN 2026 |
||||
|
SAYI |
SAYI |
SAYISAL DEĞİŞİM |
YÜZDE DEĞİŞİM |
DEĞİŞİMDEKİ PAYI |
|
|
Kadrolu Memurlar |
|||||
|
Siyasiler |
51 |
51 |
|||
|
Öğretmenler |
4.325 |
4.711 |
386 |
8,92 |
11 |
|
Dış Temsilcilikler |
78 |
72 |
(6) |
(7,69) |
(0) |
|
Kadrolu Memur |
4.959 |
5.386 |
427 |
8,61 |
12 |
|
Engelliler |
239 |
261 |
22 |
9,21 |
1 |
|
Diğer Kadrolu Memurlar |
3.308 |
3.650 |
342 |
10,34 |
10 |
|
Geçici Memurlar |
|||||
|
Sözleşmeli Memur |
352 |
408 |
56 |
15,91 |
2 |
|
Geçici Memur |
942 |
816 |
(126) |
(13,38) |
(4) |
|
Diğer Geçici Memur |
1.170 |
1.300 |
130 |
11,11 |
4 |
|
Özelleştirme Kapsamı |
377 |
339 |
(38) |
(10,08) |
(1) |
|
Toplam Memur |
15.801 |
16.994 |
1.193 |
7,55 |
34 |
|
İşçiler |
|||||
|
Kadrolu İşçi |
547 |
413 |
(134) |
(24,50) |
(4) |
|
Geçici İşçi |
1.546 |
1.884 |
338 |
21,86 |
10 |
|
Engelli İşçiler |
12 |
29 |
17 |
141,67 |
0 |
|
Diğer İşçiler |
577 |
835 |
258 |
44,71 |
7 |
|
Toplam İşçiler |
2.682 |
3.161 |
479 |
17,86 |
14 |
|
Emekliler |
|||||
|
Emekli Memur |
11.036 |
10.429 |
(607) |
(5,50) |
(17) |
|
Belediye Emeklileri |
382 |
419 |
37 |
9,69 |
1 |
|
Mücahit Emekliler |
940 |
798 |
(142) |
(15,11) |
(4) |
|
Emekli Sandığı Fonu |
2.622 |
4.520 |
1.898 |
72,39 |
55 |
|
Cemile Yardım Alanlar |
5 |
5 |
- |
- |
- |
|
Toplam Emekliler |
14.985 |
16.171 |
1.186 |
7,91 |
34 |
|
Destek Verilenler |
|||||
|
Muhtaç Yoksullar |
4.102 |
4.228 |
126 |
3,07 |
4 |
|
Koruyucu Aileler |
22 |
21 |
(1) |
(4,55) |
(0) |
|
Engelliler |
5.371 |
5.902 |
531 |
9,89 |
15 |
|
Şehit Eşi-Malül-M.Gazi-Ebeveyin |
644 |
609 |
(35) |
(5,43) |
(1) |
|
10.139 |
10.760 |
621 |
6,12 |
18 |
|
|
Genel Toplam |
43.607 |
47.086 |
3.479 |
7,98 |
100 |
KKTC Kamu sektöründe maaş alanların sayısındaki değişim ile ilgili dikkati çeken hususları aşağıdaki gibi özetleyebiliriz:
ü Yaklaşık dört yıllık sürede kamudan maaş alanların sayısındaki artış 3,479 kişi oldu. Bu ise yıllık yaklaşık 900 kişiye tekabül etmektedir.
ü Genel kategori açısından kamuda maaş alanlardaki artışın %34’ü memur, %34’ü emekli, % 18’i destek verilenler, % 14’ü ise işçilerden oluşmaktadır.
ü Kamuda maaş alanlardaki artışın %11’ini öğretmenler oluşturmaktadır.
ü Devlette kadrolu işçi sayısında azalma gözlemlenirken (4), artışın %10’u geçici işçi statüsündedir. Bu oran ülkemizde devamlı tartışılmakta olan geçici işçi istihdamının kamuda ihtiyaca ve liyakate göre değil partizanca yapıldığı genel kanaatini tekrar hatırlatmaktadır.
ü Kamuda gerçekleşen 56 kişilik (%2) sözleşmeli personel istihdamı da geçici işçiler gibi partizanca yapıldığı düşünülmektedir. Hizmetlerine ihtiyaç duyulduğu gerekçesiyle Bakanlar kurulu kararı ile istidam edilen sözleşmeli personelin devlete veya topluma yaptığı katkısı ve hizmeti konusunda herhangi bir şeffaflık ve hesap verebilirlik bulunmamaktadır.
ü Bu dönemde devlet bütçesiyle destek verilen engelli sayısının 531 (%15) kişi artması son derece manidardır. Bu kişilerin artması gerçeği mi yansıtmakta yoksa hileli siyasi rüşvet niteliği mi taşımaktadır? Eğer bu artış gerçekse çalışma hayatı, trafik veya benzeri yapısal sorunlardan mı kaynaklanmaktadır?
Sonuç olarak; KKTC kamu sektöründe maaş alanların sayısındaki artış ile ilgili yukarıda ortaya konan belirsizlikler veya endişeler bütçe disiplini ile paralellik gösteren kamu çalışanlarının sayısı ve mali yüküne ilişkin etkinliği ve verimliğinin bağımsız iç denetim ve sayıştay denetiminin de başat rol oynayacağı daha şeffaf ve hesap verebilir temelde yürütülmesi gerektiğini göstermektedir.
